Archive for Απρίλιος 2009

Για την θεοπτική επιστήμη και κάποιες θρησκευτικές ασοφίες(άλλως δε,κριτική θεολογικού κειμένου του συμμπλόγκερ Ν.Δήμου)

Απρίλιος 28, 2009

Ως γνωστόν, «πάντως άρα φιλοσοφητέον». Δηλαδή δεν μπορεί να απορρίψη κάποιος κατά τον Αριστοτέλη το χώρο της φιλοσοφίας αβρόχοις ποσί.  Τα πόδια του θα βραχούν, διότι «ει δε μη φιλοσοφητέον, φιλοσοφητέον», δηλαδή, για να βρούμε, αν πρέπει να φιλοσοφούμε, πρέπει να φιλοσοφηθή, να το φιλοσοφήσουμε. Άρα: πάντως φιλοσοφητέον.

Το ίδιο ισχύει και με την θεογνωσία ή την θεολογία, τον λόγο περί του Θεού. Εάν πρόκειται να απορρίψουμε τον Θεό, αν υποθέσουμε, ότι μπορούμε, κάνουμε άθεη θεο-λογία, που πολύ συχνά είναι μία ορισμένη (ή/και ξεπερασμένη εν πολλοίς, όπως ο… αεί βουρβουλακιάζων και πολυειδής Υλισμός) φιλοσοφία των επιστημών.

Το έχουμε ξαναπή, ότι στην Ορθοδοξία δεν έχουμε φιλοσοφίες, θεωρητικολογίες, θρησκευτικές θεωρίες, ωραίες και υψιπετείς ηθικολογίες και τα τοιαύτα. Έχουμε εμπειρία, γνώση με ορισμένο γνωστικό όργανο του ανθρώπου. Θα μπορούσε κάποιος εδώ να θυμηθή τον νεοπλατωνισμό, την θεωρία του Πλωτίνου, που έμπαινε στον χώρο της εμπειρικής θεολογίας με την γνώση του «Ενός»(το Εν=ο «Δημιουργός Θεός»), για να πάρη κάποια όχι άσχετη ιδέα.

Η αφορμή για αυτή την καταγραφή και τα ακόλουθα είναι μία ανα-ανα-αναδημοσίευση ενός παληού χρονογραφικού(=επί τω Πάσχα των Χριστιανών) άρθρου του δοκιμιογράφου, διαφημιστή, (πάλαι) ιστολογούντος, και ρέκτη του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού, Γαλλικού Διαφωτισμού και του Αστικού Φιλελευθερισμού κου Ν. Δήμου.

Βεβαίως, θα παρατηρήση κάποιος, ότι υπάρχει μία πτωχεία στην όλη προσπάθεια, αυθαίρετες παραδοχές, δεν αναφέρονται πηγές, κτο.

Αλλά τα δημοφιλή αναγνώσματα της σήμερον, σχεδόν άπαντα, πάσχουν από τέτοια προβλήματα και μείζονα τούτων. Ενώ πάντα «μετράει» και το ευρύτερο πνεύμα και όχι η ακρίβεια των πληροφοριών.  Σε αυτό ο homo universalis της θεωρίας του management Peter Drucker είχε δίκηο.

Ας δούμε κάποιες διορθώσεις.

1)Περί ορθολογισμού. Λέει το κείμενο:

«Ο ληστής, όπως κι ο άλλος ορθολογιστής, ο Θωμάς, γύρευε κάποια απόδειξη.»


Ο ορθολογισμός είναι, όπως ορθώς λέει ο αείμνηστος μέγας φιλέλληνας Αυστριακός και ριζοσπάστης ΡΚαθολικός ιερωμένος Λαυρέντιος Γκεμερέυ (φωτό), στο (υπερ-)θαυμάσιο: «Δύση της Δύσης: η απομυθοποίηση της Ευρώπης και ο ελληνισμός», κακή μετάφραση, μετάφρασμα της λέξης ρατσιοναλισμός, rationalism, rationalismus, που, όπως και η λέξη natio, που κακώς μεταφράζεται με την παμπάλαια ελληνική λέξι έθνος, είναι της Γαλλικής Επανάστασης και του Γαλλικού Διαφωτισμού. Οι λέξεις στις διάφορες γλώσσες έχουν και διάφορε(τικέ)ς σημασίες. Έτσι, π.χ., η λέξη πράβδα στα ρωσσικά, έχει διαφορετικό «σημαινόμενο» από την λέξη αλήθεια με την οποία μεταφράζεται συχνά. Ο Μπερδιάγεφ την θεωρεί ευλόγως (εξαίρετη και) μοναδική λέξη. Ταύτα για την αναλογία.

Ratio, λοιπόν, είναι ο «Λόγος», κάτι σαν το λογιστικό μέρος της ψυχής κατά τους Πατέρες, ακόμη και τον Πλατώνα.

Επιπλέον, ορθός λόγος(<«ορθολογισμός») ή ορθώς διανοείσθαι ή λογική, που θεμελίωσε και πάλι ο Αριστοτέλης και μαθηματικοποίησε στους νεώτερους χρόνους ο G.Boole(πρβλ. άλγεβρα Boole),  είναι ακριβώς μία μεθοδολογία της διανόησης.

Έχει να κάνη με τον τρόπο σύνταξης των επιχειρημάτων, π.χ. παραγωγικός συλλογισμός, επαγωγικός συλλογισμός, τέλεια ή μαθηματική επαγωγή, ατελής ή των φυσικών επιστημών επαγωγή. Αλλά σε όλα αυτά ενυπάρχει και η φιλοσοφία των επιστημών ή η επιστήμη της επιστήμης, όπου έχουμε αρκούντως ριζοσπαστικές θέσεις σχετικά με τους τρέχοντες «ορθολογιστές» από τον νεοθετικιστή K. Popper ως τον («μετανεωτερικό») Feyerabend. Π.χ., ο ληστής εκ δεξιών θα μπορούσε να σκέπτεται ως εξής, με ένα ορθολογικό τρόπο που περιέχει τέτοια αξιώματα και προκείμενες:

  • Θέλω απροϋπόθετα την ευδαιμονία εν ζωή.
  • Δεν με ενδιαφέρει(ή δεν μπορώ να την επιδιώξω)  η «σωτηρία» ή μόνη αυτή και η πνευματικότητα, ενδοκοσμική ή μεταθανάτια.
  • Μπορεί ο στο κέντρο να είναι όντως χαρισματούχος ή και …ο Θεάνθρωπος.

Είναι σαφές, ότι αν στην θέση αυτών των θέσεων βάλουμε άλλες, προκύπτει τελείως ορθολογικά άλλη θέση(δηλ. συμπέρασμα-πόρισμα).

Ο εκ ζερβών

Ο εκ ζερβών

2)   Διαβάζουμε: » Βέβαια ο ληστής, αν ήταν διανοούμενος, θα μπορούσε να πει με τον Τερτουλλιανό: “δύναμαι να το πιστέψω, επειδή είναι ανόητο (quia ineptum est)” ή “το θεωρώ σίγουρο διότι είναι αδύνατο (quod impossibile est)”»

Κατ’αρχάς, ο Τερτυλλιανός, όπως ο Κλήμης Αλεξανδρείας και Αθηναίος, όπως ο Ευσέβιος Καισαρείας, όπως ο Ευστάθιος Σεβαστείας, όπως ο Έλληνας Ωριγένης, όπως ο ύστερος εγκρατίτης Τατιανός δεν είναι Αγιος ή Πατέρας, και είναι εισαγωγέας διαχρονικών κακοδοξιών όπως η «εκνομίκευση της πίστης».

Η πίστη δεν είναι παρά-λογη, αλλά είναι υπέρλογη, υπερβαίνει τον «Λόγο», αν και παράγει Λόγο, είναι μία άλλη λειτουργία του ανθρώπου, όπως το είπαμε. Αντιστοιχεί, και θα έλεγα αποδεδειγμένα, στην υπεραισθητή και υπερνοητή γνώση και στην «καρδία» ως γνωστικό όργανο και κέντρο της αυτοσυνειδησίας, άρα όχι βέβαια την υλική.

3.«Τι νόημα έχει που αφήνει τον άνθρωπο να βασανίζεται; Τι εξυπηρετεί ο πόνος κι ο θάνατος αθώων; Κι αυτός ακόμα ο “κακός” ληστής, πόσο υπεύθυνος είναι για την κακία του – όταν τον έχει πλάσει μια πανάγαθη και πανίσχυρη βούληση;»

Εδώ θα μπορούσε κάποιος να θυμηθή την υπόθεση με την Παλαιά Διαθήκη, όπου μετά την Διαθήκη είχαμε την απονομή «δικαιοσύνης» αμεσης. Δεν θα εθεωρείτο φασισμός να καταπολεμούσε ο Θεός «ερήμην» της ανθρώπινης ελευθερίας το κακό; Προφανώς. Ο καπιταλισμός που είναι αναμφίλεκτα από τις διαβολικότερες εμπνεύσεις του ανθρώπου δεν έχει ως άρθρο πίστης του μία υπέρμετρη ελευθερία καταπιεστική, δηλαδή την «ελευθερία που καταπιέζει»; Αλλά εκεί βεβαίως, όλοι οι «Φιλελεύθεροι» δεν μιλούν. Δεν θέλουν π.χ. να εθνικοποιήσουμε με βάση την δημοκρατική αρχή(πλειοψηφικά) όλο ή ένα μικρό μέρος, ακόμη, μεταρρυθμιστικά, από το μεγάλο εγχώριο Κεφάλαιο, διότι αυτό θα ήταν παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, των αστικών δικαιωμάτων, κτλ. Όσο για τα προβλήματα που προκαλεί ο καπιταλισμός; «Αι, τι να κάνουμε πια, σοβχόζ;»

Ελευθερία ή ασφάλεια, λοιπόν; Ιδού η απορία. Όμως, η (Θεϊκή) αγάπη «ου ζητεί τα εαυτής». Άρα, ελευθερία. Και εξ ελευθερίας ό,τι, π.χ. αφλεξία εν καμίνω, ή αφθαρσία κατά τα μαρτύρια, αν και μόνον αν μας «σκλαβώσει» η αγάπη (και η αλήθεια) Του.

Υ.Γ Όπως καταλαβαίνετε, υλοποίησα τον λογισμό του θεολογικού σχολιασμού(–>σε πασχάλιο θέμα). 🙂 Ίσως είναι τραγικά πολλές οι ερεθιστικές άκανθες της σήμερον. Και ίσως αυτό είναι» δικαιολογίες». 🙂 Ευχαριστώ, πάντως, άπαντες για την υπομονή……!
Advertisements

Μετ-αναστατικά πρώιμα: ημιβαρεία θεολογία…(Μέρος Β’)

Απρίλιος 24, 2009

5)Σε ένθετο περιοδικό της εφ. «Ελευθεροτυπία» υπήρχε ένα κείμενο που δημοσιεύθηκε το Μέγα Σάββατο και που αναφερόταν στις «θρησκείες και διατροφικά ταμπού»(sic) και τιτλοφορείτο «Νήστευε και μη ερεύνα» κατά την μάλλον μηδέποτε υπάρξασα ούτε σε γράμμα μήτε σε πνεύμα ρήση «Πίστευε και μη ερεύνα». Εκεί, η συντάκτις διατροφοανθρωπολόγος και ακαδημαϊκός προέβη σε ορισμένους αθεολόγητους (και ανελλήνιστους) χαρακτηρισμούς περί της νηστείας της Ορθόδοξης, την οποία, επί πλέον, προσπάθησε να συμψηφίση με τις των «θρησκειών». Βεβαίως, εμάς ουδόλως μας αφορά το εν λόγω πρόσωπο ούτε η κατάρτισή του, απλώς να διασαφηνίσουμε ορισμένα θέματα.

Στην Ορθοδοξία δεν έχουμε απαγορεύσεις. Απαγορεύσεις ηθικού, ηθικίστικου τύπου ή νομικού/δικανικού και νομικίστικου τύπου. Έχουμε υπέρβαση της ηθικής σε ένα ήθος το οποίο εμπνέεται από τον Παράκλητο που «όπου θέλει πνει» και που είναι εκπορευόμενος υπό του Πατρός, όπως θεολόγησε ο Γρηγόριος ο Θεολόγος/Ναζιανζηνός εμπειρικά, δίχως να μπορή να επεκταθή πιο «καταλεπτώς» για αυτόν τον λόγο(εν Θεώ εμπειρία/Αποκάλυψη και όριά της). Έτσι, η νηστεία μπορεί να φτάση να είναι «ξηροφαγία άπαξ της ημέρας» ή μπορεί να είναι και μηδαμινή σε ανθρώπους που έχουν ασθενική «κράση», ασθενούν σωματικώς κτο. διότι σκοπός είναι η μεταποίηση των παθών και η κατάκτηση της ηθικής ελευθερίας. Ο πασίγνωστος γέροντας Παΐσιος Αγιορείτης, π.χ.,  που έτρωγε κάθε ημέρα λίγα παξιμάδια εφ’όλης της Σαρακοστής -προκαλώντας σοκ στους παντοειδείς υλιστές, όπως τον Φόυερμπαχ, μέντορα των πρώιμων Μαρξ και Ένγκελς, που θεωρεί, ότι είμαστε ό,τι τρώμε και, ότι η πολιτισμική αναβάθμιση προέρχεται από την διατροφική αναβάθμιση– συνέστηνε σε ανθρώπους με αυτά τα χαρακτηριστικά να τρώνε «κανονικά» ή όπως αυτός, δηλαδή ο «Γέροντάς»- Πνευματικός τους, τους υπεδείκνυε.

Αυτό σημαίνει, ότι η νηστεία έχει μία τελείως άλλη λειτουργία, δεν είναι υποχρεωτική, και εντάσσεται στο πλαίσιο της μεταρσίωσης, της κάθαρσης που οδηγεί προς τα πάνω και που συνεχίζεται με τον Φωτισμό, την θεωρία ή θέα του Ακτίστου Φωτός και με την Θέωση, κατά την στερεότυπη Θεολογία του Ησυχαστή Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά. Ο δε Χριστός, ως γνωστόν, την ενέτασσε στο πλαίσιο της δυνατότητας εκβολής κάποιων γενών δαιμόνων από τους ανθρώπους (τούτο δε το γένος ουκ εκπορεύεται, εί μη εν προσευχή καί νηστεία,  Ματθαίος 17, 21). Ο ίδιος νήστεψε καθολικά, προ της αντιμετώπισης των πειρασμών του ίδιου του εκπεπτωκότα αρχάγγελου. Ο δε σύγχρονός μας Άγιος Νεκτάριος εν Αιγίνη νήστευε καθολικά περίπου, όταν επρόκειτο να πάη σε μέρος όπου θα τον επαινούσαν και θα δοκίμαζε τους εκ του πονηρού «λογισμούς της υπερηφάνειας», κάτι που μας διδάσκει να νηστεύουμε, όταν έχουμε έντονα πειρασμικά φαινόμενα και δυσχέρειες. Πειρασμικά καλούσε δε ο εκ των μέγιστων startzi και θεοσόφων ανθρώπων της εποχής μας, ο Πορφύριος ο Καυσοκαλυβίτης, τα όσα λένε οι διάφοροι αποκαλούμενοι «ψυχολόγοι», «ψυχίατροι» κτλ. «ψυχολογικά» (προβλήματα κτλ.).

Νομίζω, ότι είναι σαφές, λοιπόν, ότι δεν έχουμε απαγορεύσεις, αλλά έχουμε θεραπευτική μέθοδο του εξ ελευθερίας «πνευματικού ιατρείου» που συνιστά η Εκκλησία, που ποικίλλει αντιστοίχως του προσερχόμενου.

Είναι υπερβολή να ζητούμε να κατέχη κάποιος όλα αυτά σήμερα; Ναι. Θα έπρεπε να τα γνωρίζη ως στοιχειώδεις γνώσεις που αντιστοιχούν στο θεολογικοφιλοσοφικό νόημα της ζωής; Ναι. Ας μείνουμε, όμως, στην επιείκεια.

Όποιος όμως πιεί από το νερό, το οποίο εγώ θα δώσω σ΄ αυτόν, δεν θα διψάσει ξανά ποτέ εις τον αιώνα

Όποιος όμως πιεί από το νερό, το οποίο εγώ θα δώσω σ΄ αυτόν, δεν θα διψάσει ξανά ποτέ εις τον αιώνα..........

6)Ας εξετάσουμε και το εξής ζήτημα. Είναι άραγε η ανθρώπινη πίστη στον αληθινό Θεό, και όχι στις εθελοθρησκείες(εδώ μπορούμε να εντάξουμε και τον λεγόμενο «θρησκευτικό αθεϊσμό», όπως είναι κατά κάποιους αυτός του Sartre, Heidegger κ.α.) και τα ανθρωπόφκιαχτα είδωλα, κάποιο  ορμέμφυτο και αποκούμπι που καταφεύγει ο αδύναμος άνθρωπος; Είμαι σίγουρος, ότι όσοι διαβάζετε αυτές τις γραμμές έχετε ακούση από διάφορους πεφυσιωμένους που…. αυτολογίζονται ως σοφοί, συχνότατα, ωσάν προπαγανδιστικό moto, αυτήν την ιδέα.

Οπωσδήποτε, αναθυμάται κανείς τον Πατερικό όρο «δούλος του Θεού» που αντιστοιχεί στον για τον «φόβο της τιμωρίας» υπακούουντα άνθρωπο στο θέλημά Του. Εκτός αυτού, υπάρχουν οι όροι «μισθωτός» και «υιος του Θεού». Ο Υιος που πράττει ελευθέρως και από αγάπη είναι ο τέλειος. Ο μισθωτός που θέλει να εισπράττη τα αγαθά, από τώρα και αιωνίως(π.χ. στοιχειώδη όπως πνευματικές ηδονές και πνευματικές, χαρισματικές ευαισθησίες, δάκρυα κάθαρσης και χάριτος, κλπ.) , είναι ανώτερος και δρα, για να αμειφθή και να λάβη. Αλλά και η τελευταία στην κλίμακα των «ανεκτών»(εξ υποκειμένου, όπως φαίνονται από την πλευρά του ανθρώπου) νοοτροπιών είναι αυτή η του έμφοβου δούλου, που πράττει, για να μην καταδικαστή, και πάλι εξ υποκειμένου.

Πάντως, βέβαιον είναι και έχει επισημανθή και από τον Πλάτωνα ακόμη, ότι υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που δεν επιθυμούν να πιστεύουν, ούτε να πιστεύουν στην άλλη ζωή, διότι πολύ απλά …δεν τους «συμφέρει». Η συνείδησή τους τους ελέγχει, τουλάχιστον για τα μεγαλύτερα από τα εγκλήματά τους κατά του ηθικού-φυσικού νόμου, και έτσι βλέπουν, και σωστά, το(αιώνιο) μέλλον τους …σε σκούρες χρώσεις και αποχρώσεις. Αυτοί πολλάκις, λοιπόν, επιθυμούν να σκέπτονται, ότι δεν θα υπάρξη επόμενη ζωή, όπου θα επικρατήση «δικαιοκρισία», δικαιοσύνη», και, για να θυμηθώ τον Πλάτωνα και πάλι, «αντίδοσις».

Γενικώς, θα λέγαμε, ότι όλοι όσοι πράττουν κατά τον άγραφο και καρδιακό, άκαμπτο ηθικοπνευματικό Νόμο «φαύλα», όπως και καταγόμενοι εις βάθος, το αναγνωρίζουν, δεν θα επιθυμούσαν ούτε Θεό ούτε «κρίση», δηλαδή εκδίκαση και αποκάλυψη ενεργειών…

Να αποσαφηνιστή, όμως, ότι πάρα πολλοί άνθρωποι στην σημερινή εποχή της γενικευμένης αποστασίας και απόστασης από τις ξεδιψαστικές πηγές των υδάτων που είναι «πιστοί» έχουν μία νοοτροπία πάρα πολύ κοσμικότροπη. Δηλαδή, γνωρίζουν τον Θεό όχι ως «το ύδωρ το αλλόμενον εις ζωήν αιώνιον«(βλ. διάλογος με Σαμαρείτιδα), τον «άρτον της ζωής», την άμπελο την αληθινή, το δέντρο του οποίου κατά φυσικό τρόπο συνιστούν κλαδί και που χωρίς Αυτό πεθαίνουν και μαραίνονται παντοειδώς, αλλά ως κάποιον που θα τους κάνη χάρες για τον εαυτο(-ύλη) τους, για τις καπιταλιστικές τους αδικίες και (εξ ορισμού) αμαρτίες, για τα παιδιά «τους», ίσως και για τον παππού που μένει μαζί.  Είναι σίγουρο δε, ότι και πολλοί που αποκαλούνται αθεόφοβοι, θεομάχοι κτο. με αυτά, έχουν επηρεαστή βαθύτατα από αυτούς τους τύπους, που είναι όντως θρησκευόμενοι και όχι Χριστιανοί. Όπως επήρρεια έχει υπάρξη και από την όλη οργανωσιακή και ευσεβιστική θεολογία με το έντονο ηθικιστικό πνεύμα, «τας ηθικοθρησκευτικάς αρχάς» και το «εθνικοθρησκευτικό φρόνημα»

Και, έτσι, με αυτό το κείμενο περατώνεται, ελπίζω αισίως και για όσους κάνουν την τιμή να μας διαβάζουν, το ευθύγραμμο τμήμα της σαρακοστιανής και πασχάλιας περιόδου……  🙂

Διάλειμμα για τα περί τρεχούσης ανάγνωσης-Μπερντιάγεφ:»Για την κοινωνική ανισότητα»

Απρίλιος 22, 2009

Αυτές τις μέρες ιδιαίτερα διάβαζα το «Για την κοινωνική ανισότητα» του Νικολάι Μπερντιάγεφ.

Εικόνα

  • Για την ακρίβεια «Φιλοσοφία της ανισότητας ή επιστολές για την κοινωνική φιλοσοφία σε ανθρώπους που δεν με αγαπούν». Γράφτηκε το 1918, εκδόθηκε το 1923 μετά την εξορία του από την καθηγητική έδρα Φιλοσοφίας περί το ’21, που έκτησε το 1920 στην Μόσχα, και από τη χώρα το ’22 με άλλους λόγιους, ελευθεριακούς και πνευματικούς, παρά την εκτίμησιν στο πρόσωπο από στελέχη του ΚΚΣΕ.
  • Είναι βασικά μία συντριπτική και σε κάποια σημεία πολύ οργισμένη κριτική της bourgeois ιδεολογίας και φιλοσοφίας και των πεπραγμένων των εξουσιαστών της Ρωσσίας που γράφτηκε ένα ακριβώς χρόνο μετά την «επανάσταση του ’17».
  • Ο συγγραφέας καταγγέλλει ως μετριότητες, ψευτοπροοδευτικούς και ψευτοανθρωπιστές και στην πράξη τρομερά σκληρούς μηδενιστές, σκοταδιστές και αναχρονιστές της «θρησκείας της (ισοπεδωτικής & παντοειδούς) ισοτητας» τους νέους εξουσιαστές του καθεστώτος της Ρωσσίας μετά το ’17. Είναι προφανές, ότι εδώ οι επιρροές από τον Νίτσε και από το χάος της πρώτης περιόδου της «επανάστασης» είναι υπαρκτές. Αργότερα, σε κάποια θέματα οι θέσεις του Μπ. είναι διαφορετικές.
  • Η κριτική του συγγραφέα εκτείνεται σε ένα τεράστιο εύρος, σ το Κράτος, το Έθνος, την Αριστοκρατία, τον Συντηρητισμό, μέχρι την Ρωσική Επανάσταση, για την οποία θα ξαναγράψη ειδικό βιβλίο αργότερα, το «Πηγές και νόημα του ρωσικού κομμουνισμού». Εκεί θα πη, ότι η Ρωσσία ψάχνει να βρη τον ανθρωπισμό που βρίσκεται κάπου στις ρίζες του μαρξισμού που εφαρμόζεται μαζί με το πνεύμα του Ιβάν του τρομερού.                                  
  • Θαυμάσια είναι η αναφορά του στα γενεσιουργά αίτια της κοινωνικής επανάστασης ή, καλλίτερα, πολλών κοινωνικών επαναστάσεων. Την βλέπει ως «μυστικό γεγονός», μαζί με τον ντε Μαιστρ και ως αποκύημα του βαθύτερου, θεολογικού νοήματος της Ιστορίας μαζί και με το ιστορικό τιμωρητικό επιφαινόμενο των κακών εξουσιών – κάτι σαν αυτό που θα λέγαμε σήμερα «θεία δίκη».
  • Αναφέρεται επίσης στους εξουσιαστές ως του αυτού πνεύματος και ζύμης με τους αστούς όπως τον Ρουσσώ και τον Βολταίρο, τους οποίος, άλλωστε, ο  πατέρας του Καρλ Μαρξ, που άσκησε πάνω του αξιοσημείωτη επίδρασι, γνώριζε από στήθους, κατά τον Βρεττανό μαρξιστή Μπεν Φάιν. Είναι ακριβώς ένα ρεύμα.
  • Σε αυτό το ρεύμα βλέπει αντίπαλο και οικείο το μετεπαναστατικό ρεύμα της πνευματικής αντίδρασης στα «ορθολογιστικά φώτα», που τα νίκησε τον 19ο αιώνα, και του καθολικού χριστιανικού ρομαντισμού που εκφράστηκε από μορφές σαν τον Ζοζέφ ντε Μαιστρ, τον Μονταλλαμπέρ, τον Σατωμπριάν. Από αυτούς επηρεάστηκαν ιδιαίτερα οι Αύγουστος Comte(!) και Σαιν-Σιμόν, μέγας σοσιαλιστής θεωρητικός του οποίου το τελευταίο βιβλίο αφιερώθηκε στην υποστήριξη ενός Νέου Χριστιανισμού (όπως και ετιτλοφορείτο) που θα έδινε το ιδεώδες θεμέλιο μίας σοσιαλιστικής κοινωνίας λόγω των σχέσεων αγάπης και αδελφότητας που θα γίνονταν κραταιές.

    Ο συγγραφέας με την Μαρία Σκομπτσόβα, σοσιαλεπαναστάτρια, μετά μέλος του Χριστιανικού Σοσιαλιστικού Κόμματος Ρωσσίας, Μητέρα και Οσία

    Ο συγγραφέας με την Μαρία Σκομπτσόβα, σοσιαλεπαναστάτρια, μετά: μέλος του "Χριστιανικού Σοσιαλιστικού Κινήματος" Ρωσσίας, Μητέρα και Οσία

  • Απόσπασμα:  «Δηλητηριαστές της ψυχής του ρωσικού λαού, οι οποίοι τον ποτίσατε με τρομερό δηλητήριο, δολοφόνοι της Ρωσίας, σε σας αφιερώνω αυτές τις επιστολές. Είστε πολυάριθμοι, είστε η πλειοψηφία. Είναι καιρός τώρα που αρχίσατε το έργο σας. Το αρχίσατε, όντας καταπιεσμένοι, υπονομεύοντας τα πνευματικά θεμέλια της ζωής του ρωσικού λαού με αθώες και υπέροχες ομιλίες, γεμάτες με ανθρωπιστικές και προοδευτικές ιδέες. Ωστόσο, δεν άργησε να εμφανιστεί το αληθινό σας πνεύμα, το πνεύμα του μηδενός και γίνατε καταπιεστές. Πρώτα καταπιέσατε το πνεύμα και κυριεύσατε τις ψυχές της ιντελλιγκέντσιας, γίνατε διώκτες κάθε ανώτερης πνευματικής ζωής·παραδώσατε στην κοινή περιφρόνηση όλους όσους πιστεύουν στις ανώτερες πραγματικότητες και πνευματικές αξίες, όλους όσους αναγνώριζαν στην ζωή θρησκευτικό νόημα και σκοπό. Αποδίδετε τις διώξεις σας στην καταπίεση που ασκήθηκε εξαιτίας των πολιτικών σφαλμάτων του παλιού καθεστώτος. Αλλά ήρθε η στιγμή που αποκαλύφθηκε ολόκληρος ο χαρακτήρας σας: και σεις ασκήσατε φυσική καταπίεση και στήσατε μια χωρίς προηγούμενο τυραννία[…]Εξολοθρευτές της αιωνιότητας, θελήσατε να ξεριζώσετε από την ανθρώπινη καρδιά την αίσθηση, την νοσταλγία του αιώνιου.[…] Είναι καιρός που το ένιωσα αυτό και από καιρό τώρα σας πολεμώ πνευματικά στο μέτρο των δυνάμεών μου. Σήμερα, και αυτοί που είχαν πλανηθεί από το πνεύμα σας: αυτοί οι εκπολιτιστές, αυτοί οι προοδευτικοί, αυτοί οι ανθρωπιστές που παραμένουν στην επιφάνεια της ζωής, οι οποίοι δεν βλέπουν το κακό, αυτοί οι άνθρωποι οι γεμάτοι πραότητα, οι οποίο ειλικρινά αποβλέπουν στο καλό του λαού και την ευδαιμονία πάνω στη γη, όλοι αρχίζουν να αναγνωρίζουν τι είστε.[…]Έχουμε μιλήσει για την τρομερή ευθύνη που βαρύνει την εξουσία και τις κυρίαρχες τάξεις, οι οποίες δεν έκαναν σχεδόν τίποτε για να προλάβουν με δημιουργικό τρόπο τη μοιραία πτώση της Ρωσσίας και του λαού της προς την άβυσσο«.

Τέλος, και η Ρόζα Λούξεμπουργκ έχει γράψη ένα κείμενο πάνω σε αυτό το θέμα. Μήπως έχει κάποια αντιστοιχία και στο σήμερα, το «εδώ και τώρα»;

Και μήπως πρέπει (επί τέλους) να σκεφτούμε εκλεκτικά εν σχέσει με τα ρεύματα που αναφέρεται ο (μέγιστος) συγγραφέας και φιλόσοφος;…

Μετ-αναστατικά πρώιμα: ημιβαρεία θεολογία…(Μέρος Α’)

Απρίλιος 20, 2009

Χριστός ανέστη (και ανιστάμενος διατελεί)

Η «αυτοζωΐα» συνέτριψε τον Άδη και περιέχυσε με φως τα «κατώτατα της γης». Ησυχά και σιγαλά(Παλαμάς), καθώς και αψήφιστα για πολλούς. Άλλους, όμως, που «πράσσουν φαύλα και μισούν το φως», τους γέμισε ανησυχία.

Είναι η ώρα για κάποιες επισημάνσεις; (Καιρός για μία βαθιά ανάσα. 🙂 ) :

1)Η Πίστη στον Αναστημένο, όπως έχει επισημανθή ήδη από πολλούς, νομίζω και τον Γκεμερέυ, είναι κατ’εξοχήν αντιθρησκεία. Ίσως είναι και κατ’εξοχήν αντιφιλοσοφία. Διότι ο Πλάτωνας, πιθανώς ο μέγιστος φιλόσοφος όλων των εποχών, εν μέρει θεόπνευστος κατά τον Άγιο Σεραφείμ του Σάρωφ, «απεφθέγγετο», δηλαδή, ας πούμε, δογμάτιζε «Θεός ανθρώποις ου μείγνυται», όπως μας θυμίζει ο «μαΐστορας» της καταγραφής της μυστικής/θετικής/εμπειρικής «βυζαντινής φιλοσοφίας» Β.Τατάκης στο δοκίμιο του περί «πορείας του ανθρώπου»(Εκδόσεις των φίλων, 1999). Από την άλλη, ως Χριστιανοί «πιστεύουμε» βάσει και γεγονότων, υπαρξιακών/πνευματικών γεγονότων και ιστορικών γεγονότων, και γεγονότων πιστοποίησης της θεραπευτικής πορείας προς την κατά Χάριν Θέωση, όπως τα πολυποίκιλα («αγιοπνευματικά») χαρίσματα, όπως το ανώτατο της διάκρισης πνευμάτων, για τα οποία θα μιλήσουμε άλλη φορά.

2)Η Πίστη αυτή είναι γεγονός. Ο Χ. Γιανναράς στο βιβλίο του «Ενάντια στην θρησκεία» κάνει λόγο για «εκκλησιαστικό γεγονός» κάτι που αντιπαρατάσσει στο παθητικό, δηλαδή όχι από ηθική ελευθερία,  (ατομιστικό) ορμέμφυτο της θρησκείας. Δεν είναι, άρα, διανοητική αποδοχή ή και σαγήνευση σε ιδεολογίες ή θρησκευτικές θεωρίες, γενικά σε θεωρίες. Πώς μπορούμε να καταλάβουμε, ότι είναι γεγονός; Ίσως θα εκπλήξη πολλούς, αλλά αρκεί να προσευχηθούμε, και βεβαίως δεν εννοώ στο Υπέρτατο Πνεύμα, τον Μέγα Αρχιτέκτονα του Σύμπαντος, την higher power (και άλλα βουβά και μουγγά είδωλα), για τον πλησίον συστηματικά και με πνευματικές προϋποθέσεις. Το πείραμα μας οδηγεί να δεχτούμε, ότι η πίστη είναι ακριβώς καρπός αυτού που ονομάζουμε Άγιο Πνεύμα, του Παράκλητου. Με άλλα λόγια, η φράση ουδεις δυναται ειπειν κυριον ιησουν ει μη εν πνευματι αγιω είναι συγκλονιστικά αληθινή.Όποιος έχει κάνη το πείραμα, σίγουρα αναγνωρίζει ό,τι εννοώ.

3)Η αθεϊστική θεωρία του ψυχολογισμού την οποία αναφέρει ο Ευδοκίμωφ κάπου(«Η πάλη με τον Θεόν», Πατριαρχικό ίδρυμα πατερικών μελετών, 1991) και αναφέρεται συχνά από ορισμένους(προφανώς αγνοούν υπέρμετρα πολλά ρεύματα στο χώρο της Δυτικής Ψυχολογίας) υλιστές «ψυχοθεραπευτές» που πέφτουν θύμα της απαιδευσίας και των επαγγελματικών τους σπουδών, τείνει να αντιμετωπίση τα αποτελέσματα της (αυθεντικής) Πίστης, οφείλω να πω τελείως αστόχαστα, εν αγνοία, και με την βιασύνη του πλανώμενου, ως αποτέλεσμα κάποιου «καλού λογισμού»(=»αυθυποβολή») που έχει γίνη αποδεκτός από τον άνθρωπο, ας το πούμε έτσι. Αλλά τα πράγματα δεν είναι καθόλου έτσι. Το αν θα δεχτή ο Θεός την προσευχή, κατ’αρχάς, δεν έχει να κάνη με το αν θεωρή κάποιος, ότι θα την κάνη δεκτή. Θα έλεγα, εμπνεόμενος από τον Νικόδημο Αγιορείτη, Όσιο και «Κολλυβά», ότι η προσευχή γίνεται δεκτή, όταν υπάρχη η τέλεια εμπιστοσύνη στον Θεό και η τέλεια απιστία στην αυτάρκεια των προσωπικών μας δυνάμεων, ειδάλλως, όπως έλεγε και ο διάσημος γέροντας Παΐσιος Αγιορείτης «η προσευχή(που γίνεται με «υπερηφάνεια») είναι μόνο για τον λογισμό μας».

4)Γίνεται πολύς λόγος για το θέμα της βιοχημείας των αισθημάτων και «αισθήσεων» του ανθρώπου, συνήθως από κάποιους άμοιρους παιδείας, διεπιστημονικότητας βιολόγους, που έτσι καταντούν πιστοί ενός βιολογισμού που θυμίζει αυτόν του Νίτσε. Αυτοί μας λένε, ότι το τάδε αίσθημα αντιστοιχεί σε ορισμένες ουσίες του εγκεφάλου που υποτίθεται, ότι έχουν εντοπιστή. Κάποιοι δημοσιογράφοι αναπαράγουν αυτά τα «ευρήματα» με βαρύγδουπους τίτλους. Νομίζουν οι επιπόλαιοι αυτοί, ότι, αν υποθέσουμε, ότι όλα τα αισθήματα του ανθρώπου έχουν υλική έκφραση, αυτό καθιστά τα αισθήματα παράγωγα του εγκεφάλου. Αν δεν απατώμεθα, πριν 16 αιώνες και πλέον, ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, στους λόγους του «Εις τους ανδριάντας» που γράφτηκαν απευθυνόμενοι στον αγρίως «στασιάσαντα» λαό της Αντιοχείας και «κρημνίσαντα» κυβερνητικά κτίρια, ανδριάντες της βασιλικής οικογένειας του Θεοδόσιου κτλ.,  αναφέρει ρητά, ότι όλες οι αισθήσεις οφείλονται στον «εγκέφαλο», που πάντως έχουμε ελάχιστες σαφείς γνώσεις περί της λειτουργίας του. Κάποιος άλλος αρχαίος δε, είχε διατυπώση το απόφθεγμα, ότι το σώμα είναι όργανο της ψυχής, η οποία είναι όργανο του Θεού. Μάλιστα, τελευταία είδαμε να γίνεται λόγος και για το λεγόμενο ανεπιτυχώς «θρησκευτικό συναίσθημα» και κάποιο σχετικό σημείο G, κάτι που αναφέρθηκε και από τινές συνιστολόγους μας. «Ομολογώντας» τις σκέψεις μου, αυτό το βρήκα ακόμη πιο κωμικοτραγικό και επιπόλαιο.  Το «θρησκευτικό συναίσθημα» ως όρος, αν και το είδαμε παρακάτω στον Χέλντερ Καμάρα και τις ρήσεις του, δεν είναι… ένα κάποιο, απλό, ορισμένο συναίσθημα. Κατά βάσιν, όπως είπαμε ήδη, το Άγιο Πνεύμα, εμπειρικά και θεολογικά μιλώντας, εξαγιάζει τις αισθήσεις μας. Εξαγιάζει την χαρά, την λύπη, τον έρωτα, την αγάπη, τον θυμό, μεταστοιχειώνει τα αισθήματα του ανθρώπου και παράγει ένα άνθρωπο που θα τον αποκαλούσαμε από αγνώριστο και πέρα, αν υποθέσουμε, ότι θα ακολουθήση -έχει κάθε ελευθερία εκ Θεού, και πρέπει και εκ του ανθρώπινου νόμου, να μην το πράξη- την «θεραπευτική αγωγή» του «πνευματικού ιατρείου» που συνιστά η Εκκλησία κατά τους Πατέρες. Έτσι εξηγείται και η θέση του συγκαιρινού αγίου «στάρετς», γέροντα Πορφύριου του Καυσοκαλυβίτη, ότι αυτό που (εκ του πονηρού) οι «ψυχίατροι», ψυχολόγοι, «ψυχοθεραπευτές» κτλ. ονομάζουν (απλώς) ψυχικές ασθένειες, είναι στην πραγματικότητα «δαιμονικές ενέργειες»/επήρρειες που οφείλονται στις (μη-εξαγορευμένες) αμαρτίες και που θεραπεύονται με το λεγόμενο «θρησκευτικό συναίσθημα». Είναι προφανές, ότι εδώ ο λόγος είναι για αυτόν τον προαναφερόμενο εξαγιασμό των αισθήσεων και την μεταστοιχείωση των διαβλητών παθών(σε αδιάβλητα) και των αισθημάτων.

Ο Χριστός τείνει το χέρι στον προπάτορα...

Ο αναστημένος Χριστός τείνει το χέρι στον προπάτορα...

Έτσι, θα έλεγα, ότι είναι μάταιο σε οντολογικό επίπεδο(επίπεδο αναζήτησης των πρώτων αρχών, πρώτου αιτίου) να επεκτείνουμε την ορθολογική μεταφυσική του υλιστικού βιολογισμού, αν και παρουσιάζει ένα κάποιο αμιγώς » επιστημονικό» ερευνητικό ενδιαφέρον. Η  αθάνατη ψυχή του ανθρώπου, η ύπαρξη, και η «καρδιά» ως κέντρο της ύπαρξης και αυτοσυνειδησίας, δεν είναι δεμένη βίαια και αφύσικα με το σώμα, όπως υποστηρίζει η ορφική, πυθαγόρεια, πλατωνική και νεοπλατωνική παράδοση(σώμα=σήμα=τάφος κτλ.), αλλά είναι ο άνθρωπος φύσει ψυχοσωματική ενότητα και οντότητα, που έχει ψυχοσωματικές εκδηλώσεις. (συνεχίζεται…)

Ο Λόγος επί ξύλου κρεμάται-σχόλιον μεγαλοπεμπτιάτικο

Απρίλιος 17, 2009
και εγένετο σκότος εφόλην τη γην

"και εγένετο σκότος εφ'όλην τη γην"

Είναι πολλάκις δύσκολο να γράψουμε όσοι Χριστιανοί κάτι αυτές τις ώρες.
Και είναι ίσως δύσκολο κάποιος θύραθεν να φανταστή τους λόγους…

Όχι, η απάντηση δεν θα μας έρθη από τα «Μικρά άνθη»(Fioretti) του Φραγκίσκου της Ασσίζης ον ηγάπα ο νιτσεϊκός βουδδιστής χριστιανός Ν.Καζαντζάκης.

Η απάντηση βρίσκεται στην μέθεξη στο θείο πάθος εκ της Εκ-κλησίας. Κάποιες φορές η ψυχική αλλοίωση τω θείω έρωτι, δια του θείου έρωτος, γίνεται «υπεράγαν» έντονη για τον άνθρωπο και η «υπέρ αίσθησιν αίσθηση» κατεξουσιάζει όλες τις άλλες… Και τότε συμβαίνει σε κάποιο μέτρο αυτό που έλεγε ο Παύλος «ζω δε ουκέτι(=όχι πια) εγώ, ζη δε εν εμοί Χριστός», αλλά και πάλι σε κάποιο μέτρο το προθανάτιο του σύγκαιρού μας γέροντα Σωφρόνιου του Έσσεξ «δεν βλέπω τίποτα μέσα μου παρά Χριστό».

Θεός δακρύων…

Ανάμεσα στους ληστές

Ανάμεσα στους "ληστές"

Μία φράση Γραφική, που την κατανοούμε ή την θυμόμαστε, όταν βιώσουμε αυτήν την ήρεμη πλην σπαρακτική λύπη που, όμως, ασφαλώς και κατά παράδοξο κοσμικά τρόπο, κάθε άνθρωπος θα επιθυμούσε να αποκτήση

Σήμερα μπορούμε να καταλάβουμε πληρέστερα προς τι η αγωνία του Χριστού κατά την προσευχή Του, οι κόμποι του ιδρώτα, η αγωνία και ο κίνδυνος θανάτου από το περίλυπον. Βέβαια, όσο και αν είναι εξαγιασμένες οι αισθήσεις μας, με όρους μίας στερεότυπης Πατερικής θεολογίας που θυμίζει ιδιαίτερα αυτήν του Γρηγόριου του Παλαμά, είναι μάλλον αδύνατο και όχι απλώς «χαλεπόν» να αντιληφθούμε την συμπόνια και την οδύνη του αναμάρτητου και άρα του πάναγνου, Αυτού που η ιλύ των αστοχημάτων, δηλαδή αμαρτημάτων, δεν είχε θολώση και νεκρώση στο ελάχιστο τις αισθήσεις Του.

Η θυσία Του, λοιπόν, το εκουσιό Του «θείο πάθος», και όχι Δράμα, κατά δυτικότροπη έκφραση, δεν εκτιμήθηκε από τους ανθρώπους της εποχής, όπως δεν εκτιμάται και από τους ανθρώπους της, ας πούμε, «αποστάτιδας» σημερινής εποχής.

«Κατάρα υπέρ ημών γενόμενος»

«Ποσάκις ἠθέλησα ἐπισυναγαγεῖν τὰ τέκνα σου ὃν τρόπον ὄρνις ἐπισυνάγει τὰ νοσσία ἑαυτῆς ὑπὸ τὰς πτέρυγας, καὶ οὐκ ἠθελήσατε.»λέει κάπου προ αυτών για την Ιερουσαλήμ που τον επρόδωσε ολοκληρωτικά κατόπιν και που θανάτωνε όλους τους Προφήτες

Και πραγματικά αυτός είναι ένας πόνος, ο «μεγαλοπεμπτιάτικος» πόνος, κατ’εξοχήν υπέρ φύσιν και κατ’επέκτασιν κατά Χάριν. Είναι ακριβώς ο πόνος του Χριστού/Κυρίου/ένσαρκου Λόγου.

Να πονάη κάποιος χαρμόλυπα, δηλ., που είναι και το κατέξοχήν βίωμα της Σαρακοστής, όπως θα σημειώση και ο Schmemann, επειδή ο αγαπώμενος δεν θέλει -και αυτός το σέβεται απόλυτα και ούτε καν του το λέει, άλλωστε η «αγάπη ου ζητεί τα εαυτής» κατά τον γνωστό ορισμό του Παύλου–  να δεχτή την «άφατη» και οπωσδήποτε ασύλληπτη με κάθε κοσμικό μέτρο στοργή του που φτάνει στην άκρα ταπείνωση της αυτοθυσιαστικής θεοστυγούς θεοκτονίας……!


Σωκράτης θανατούμενος: ανεξίκακος της αρχαίας εποχής...

Σωκράτης θανατούμενος: ανεξίκακος της αρχαίας εποχής...

Διότι και ο Σωκράτης, ων ανεξίκακος, επειδή είχε κάπως δαρή και κακοπάθη από κάποιον, όπως θυμίζει ο Μ.Βασίλειος, έγραψε το όνομά του κακούργου μόνο στο πρόσωπό του, στο «κούτελο». Πέθανε δε από «νομιμοφροσύνη», αλλά και από υπερφυσική πεποίθηση στο «δαιμόνιόν» του.

Κάτι που εκτοπίζει την θυσία του Χριστού απλώς πάνω και πέρα και από την τέλεια ανεξικακία του αρχαιοελληνικού προτύπου του «σοφού»….

Ο Χριστός ως Επαναστάτης (Αγ. Ν. Βελιμίροβιτς)

Απρίλιος 14, 2009

Μιλήσαμε για τον Ντομ Χέλντερ Καμάρα στην προηγούμενη ανάρτησί μας. Ας δούμε τώρα τι λέει σχετικά με την επανάσταση ενάντια στο κακό, κοινωνικό, πολιτικό, ηθικό ένας Ορθόδοξα Χριστιανός επίσκοπος.

Λέει, λοιπόν, ο κάτωθε επίσκοπος, δάσκαλος πανεπιστημιακός και Άγιος:

Νικόλαος Βελιμίροβιτς

Νικόλαος Βελιμίροβιτς

«Ο Χριστός δεν σήκωνε εξεγέρσεις ενάντια στην εξουσία του κράτους, με στόχο μία εφήμερη αλλαγή τοπικής σημασίας· ο Χριστός εργαζόταν για μια επανάσταση που είχε ως στόχο την καθολική παγκόσμια ανατροπή. Ο Χριστός δεν δημαγωγούσε ενάντια στις δυναστείες του Ηρώδη και του Αυγούστου-αυτή θα ήταν μια μικρή «αντάρτικη» δουλειά-αλλά έθετε τα θεμέλια σ’ένα πολύ μεγαλύτερο έργο. Πήγε πέρα και βαθύτερα απ’όλους τους επαναστάτες του κόσμου. Στο δένδρο του κακού δεν κλάδευε κλαριά και δεν καθάριζε τα φύλλα, αλλά έβαζε το τσεκούρι στην ίδια τη ρίζα. Δεν βιαζόταν να δει γρήγορα την επιτυχία του έργου Του[…]

«Επαναστατήστε πρώτα εναντίον του εαυτού σας και ύστερα ενάντια στον κόσμο»-αυτό το μήνυμα θα μπορούσε να βγει από το κύριο κήρυγμα του Χριστού. Τούτο ήταν το εργαλείο για λάξευμα και για λείανση.[…]

Γι’αυτό αφήστε , αδέλφια, τα παιδιά να πλησιάσουν τον Χριστό, να ποτιστούν με το πνεύμα του Χριστού, με το πνεύμα της πιο μεγαλειώδους και κάλλιστης επανάστασης ενάντια στο κακό.[…]

Αυτό το νέο πνεύμα πρέπει να εισαχθεί στην διαπαιδαγώγηση…«(σσ.42-47, Αργά βαδίζει ο Χριστός, εκδ. Εν πλω, 2008)

Αυτό το «νέο πνεύμα» ασφαλώς δεν εκφράζεται από πλειάδα ιερέων, και οπωσδήποτε όχι αρχιερέων και Δεσποτοκρατών της σήμερον.

Αυτοί εκφράζουν εν πολλοίς την «φιλισταϊκή παιδαγωγική του Σπένσερ, με την οποία τρεφόταν η Ευρώπη τα τελευταία χρόνια(και) σήμερα μαζεύει τους πλούσιους καρπούς της. Τούτη είναι παιδαγωγική χωρίς επαναστατική ζύμη.(οπ.π, σ. 68)».

Πλην ουαί τη Εκκλησία -και τη αληθεία, της οποίας αποτελεί «στύλον και εδραίωμα»-, εάν δεν υπάρξη αλλαγή «ρότας»

Ντομ Χέλντερ Καμάρα:μία δυτική αρχιεπισκοπική(!) φωνή για αυτούς που δεν έχουν φωνή…

Απρίλιος 12, 2009

Λαμβάνοντας αφορμή από τη θαυμάσια ανάρτησι στο ιστολόγιο του αδ. π. Λίβυου, μεταφέρω ένα καταπληκτικό απόσπασμα από το βιβλίο του μεγάλου Χριστιανού και Χριστιανοσοσιαλιστή «Ο φαύλος κύκλος της βίας». Λαμβάνεται από τις παληότερες εκείνες εκδόσεις του οπωσδήποτε ηρωικού και αγωνιστικού πολιτικού κινήματος της Χριστιανικής Δημοκρατίας «Μήνυμα», σε έκδοσι που έγινε επί «Χουντικής» Επταετίας……

Κανείς δεν γεννηθηκε για νά’ναι σκλάβος. Κανείς δεν επιδιώκει να υποφέρει αδικίες, εξευτελισμούς και πικρίες. Ένα ανθρώπινο πλάσμα καταδικασμένο σε μιά βάρβαρη κατάσταση θυμίζει ζώο -βόδι ή γαϊδουράκι- που πνίγεται στη λάσπη.

Ο εγωισμός συνεπώς των διαφόρων προνομιούχων ομάδων οδηγεί πλήθη ανθρωπίνων υπάρξεων σ’αυτήν την υπανθρώπινη κατάσταση, κάτω απ’την οποία υπομένουν καταναγκασμούς, ταπεινώσεις και αδικίες. Ζώντας χωρίς προοπτικές και χωρίς ελπίδες, η κοινωνική τους κατάσταση είναι ίδια με των σκλάβων.

Τούτη η κατεστημένη βία, η βία νούμερο 1 γεννά τη βία νούμερο 2: την επανάσταση ή των ίδιων των καταπιεζομένων, ή της νεότητας που είναι αποφασισμένη να αγωνισθεί για έναν κόσμο πιο δίκαιο και πιο ανθρώπινο.

Βέβαια, αναφορικά με τη βία νούμερο 2, υπάρχουν από ήπειρο σε ήπειρο, από χώρα σε χώρα κι’ από πόλη σε πόλη, ποικιλίες, διαφορές, διαβαθμίσεις και αποχρώσεις.

Σήμερα  ωστόσο γενικά οι καταπιεζόμενοι σ’όλο τον κόσμο ξυπνούν.

Οι αρχές και οι προνομιούχοι πανικοβάλλονται από την παρουσία πρακτόρων του εξωτερικού τους οποίους αποκαλούν «αναρχικά στοιχεία», «ταραχοποιούς» και «κομμουνιστές».

Ορισμένες φορές πρόκειται για πρόσωπα στρατευμένα σε ακροαριστερή ιδεολογία, που μάχονται για την απελευθέρωση των καταπιεζομένων, πιστεύοντας στην ένοπλη βία. Άλλοτε πάλι, πρόκειται για ανθρώπους που, αλλαγμένοι από ένα θρησκευτικό αίσθημα, δεν δέχονται πια η θρησκεία να ερμηνεύεται και να βιώνεται σαν όπιο των λαών, σα μια δύναμη που αλλοτριώνεται και αλλοτριώνει, αλλ’αντίθετα τη θέλουν στην υπηρεσία της ανθρώπινης προόδου και κείνων που είναι δέσμιοι ενός απάνθρωπου κοινωνικού κατεστημένου.

Οι αρχές και οι προνομιούχοι βλέπουν τις δυό ομάδες με το ίδιο μάτι[…]

Αν κάποια γωνιά του κόσμου στέκει ήσυχη, πάντως με μια ησυχία στηριγμένη στις αδικίες -ησυχία που έχουν τα τέλματα μέσα στα οποία υπάρχουν αναβρασμοί σαπίλας – είναι σίγουρο ότι πρόκειται για μια γαλήνη απατηλή.


Η βία γεννά τη βία. Ας το επαναλαμβάνουμε άφοβα και αδιάκοπα: οι αδικίες γεννούν την επανάσταση, είτε των καταπιεζομένων, είτε της νεολαίας, που είναι αποφασισμένη να αγωνισθεί για ένα κόσμο πιο δίκαιο και πιο ανθρώπινο. (σσ. 29-31, εκδ. Μήνυμα, 1972, μτφ. Σ. Παπαθεμελή)

Σ.σ.: Οι τονισμοί έγιναν από φιλαλήθη/philalethe00

«-Man, you disrespecting me? Take him out.» εν όψει Σαββάτου του Λαζάρου…

Απρίλιος 10, 2009

Τα παρακάτω ανήκουν σε ένα πασίγνωστο συγκρότημα, τους Offspring, που ανήκει στην κατηγορία punk-rock. Οι στίχοι μιλούν για την ζωή στα σχολεία των ΗΠΑ το 1994. Ή μήπως όχι;

Φωτό του συγκροτήματος εν δράσει...

Φωτό του τραγουδιστή του συγκροτήματος (D.Holland) εν δράσει...

Come out and play(You gotta keep’m separated)

Like the latest fashion

Like a spreading disease

The kids are strappin’ on their way to the classroom

Getting weapons with the greatest of ease

The gangs stake out campus locale

And if they catch you slippin’ then it’s all over pal

If one guy’s colors and the other’s don’t mix

They’re gonna bash it up

Bash it up x3

Hey, man you talkin’ back to me

Take him out

You gotta keep’em separated

Hey, man you disrespecting me

take him out

You gotta keep’em separated

Hey, they don’t pay no mind

If you’re under 18 you won’t be doing any time

Hey, come out and play

By the time you hear the siren

It’s already too late

One goes to the morgue and the other jail

One guy’s wasted and the other’s a waste

It goes down the same as the thousand before

No one’s getting smarter

No one’s learning the score

Your never ending spree of death and violence and hate

Is gonna tie your own rope

Tie your own rope

Tie your own

Hey, man you disrespecting me

take him out

You gotta keeep’em separated

Hey, man you talkin’ back to me

take him out

You gotta keep’em separated

Hey, don’t pay no mind

If you’re under 18 you won’t be doing any time

Hey, come out and play

It goes down the same as the thousand before

No one’s getting smarter

No one’s learning the score

Your never ending spree of death and violence and hate

Is gonna tie your own rope

Tie your own rope

Tie your own

Hey, man you talkin’ back to me

take him out

You gotta keep’em separated

Hey, man you disrespecting me

take him out

You gotta keeep’em separated

Hey, don’t pay no mind

If your under 18 you won’t be doing any time

Hey, come out and play

Τέτοιαν αρετήν έχουν, τέτοια φώτα μας δίνουν

Απ’ότι καταλαβαίνετε, αφορά το περιστατικό με το school shooting στον ΟΑΕΔ, όπως είναι προσφυές να το ονομάσουμε, και που θυμίζει εντόνως και την πλοκή της ταινίας, ιδιαίτερα το πέρας, με το εκπαιδευτικό πείραμα  της Autokratie ονόματι Die Welle(Το κύμα)…

Πραγματικά, το τι θα «ακούσουμε», έστω οι φίλοι της τηλοψίας(ήτοι όχι ημείς 🙂 ) , από τους ποικίλους τηλεδιαφωτιστάδες και ευρύτερα τα ΜΜΕ είναι …δυσείκαστον, αλλά πάντως προβλέψιμο σε κάποια γενικά πλαίσια και ανυπερθέτως φρικαλέο. Πάλιν καλά, όμως, που θα σπεύσουν οι ψυχολόγοι, για να σώσουν τις ψυχές των παίδων μέσω της ηλεγμένης αστικής ιδεολογίας τους, και να επουλώσουν τα τραύματα. Άλλωστε, αυτή ήταν η στοχοθεσία της υποχρεωτικής (και αθεοκρατικής εν τινί μέτρω) εξορίας των εξομολόγων, ως κρατικών λειτουργών εδώ περίπου, από τα σχολειά. Η εφαρμογή της αστικής laicite, της μισαλλόδοξης θρησκείας του Λόγου, και εδώ.

Βεβαια το θέμα είναι μέγα, αλλά είπαμε και πρωτύτερα, ότι αυτά είναι λίγα από τα οψώνια του εκδυτικισμού, της αστικοποίησης κτο. Είναι σαφές εδώ και πολλά έτη, λ.χ., ότι η έμπρακτα άθεη ιδεολογία του γεμάτου μίσος καπιταλιστικού ανταγωνισμού, και όχι συν-αγωνισμού, και της υλοποίησης της ρήσης του Hobbes «Όλοι εναντίον όλων»(=»Bellum omnium contra omnes») που εκθειάζεται πολλαχόθεν ως το απαύγασμα του εκσυγχρονισμού που θα κλεΐση και ανορθώση τις δομές και την νοοτροπία μας, έχει δηλητηριάση ήδη αρκούντως μεγάλο μέρος της κοινωνίας μας.

Και αυτό το γεγονός είναι απλώς μία «κακή στιγμή» πιο ηχηρή…

Αλλά, εν όψει Μεγάλης Εβδομάδας, και της Ανάστασης που συνέτριψε τον κοσμοκράτορα και τις μεθοδείες του μέσω του εκούσιου πάθους του μέγιστου Επαναστάτη, Απελευθερωτή, και Θεραπευτή, δηλ. Σωτήρα, πρέπει να μας παραδειγματίση η (οπτιμιστικά και πονετικά χαρμόλυπη) στάση Του και ιδιαίτερα εμπρός στον νεκρό και σεσηπότα αγαπημένο Του Φίλο Λάζαρο: Η νίκη του θανάτου είναι προς ώραν, αδελφοί -όπως μας «ξέμαθαν» και μας απέτρεψαν να λέμε και να νοιώθουμε ο ένας τον έτερο …….

Ανάσταση του Λαζάρου αυριανή και επ-ανάσταση κατά του κακού, της φθοράς, της ηθικοπνευματικής ανελευθερίας

Ανάσταση του Λαζάρου αυριανή και επ-ανάσταση κατά του κακού, της φθοράς, της ηθικοπνευματικής ανελευθερίας

«Τρωθείσα θείω έρωτι»: για την πρότερη πόρνη Αγ. Μαρία Αιγυπτία και τον θείο έρωτα…

Απρίλιος 8, 2009

«Και νυν εκείνου εφίεμαι ακατασχέτω τω έρωτι».

Μία φράση που εντόνως με εντυπωσίασε κατά την έρευνα για ένα βιβλίο για την Αγία ή Οσία Μαρία την Αιγυπτία, πόρνη των χαμαιτυπείων της Αλεξανδρείας επί 17 «συναπτά» και ολόκληρα έτη.

Το λέει η Αγία Μαρία η Αιγυπτία στον Αββά Ζωσιμά, πριν να(ή αφ’ού) του δώση το (άγιο)«φίλημα της αγάπης» «τω στόματι», κατά το αγιοπνευματικό «έθος» της εποχής. (Και προ της μοναδικής της «Θείας Κοινωνίας» της ζωής της, στο οποίο βασικά αναφέρεται με την αρχική φράσι.)

Ο ακατάσχετος έρωτας της στρεφόταν βέβαια προς τον «νυμφίο». Και για Αυτόν άφησε τον βίο της λαγνείας και έφυγε στην αυχμηρή έρημο, όπου ζούσε κατάμονη από ανθρώπους και όμως, απ’την άλλη, τόσο κοντά στους ανθρώπους.

Οι άνθρωποι σήμερα, και ιδιαίτερα αυτής, της περασμένης γενεάς, γενικώς δεν κατανοούμε αυτές τις συμπεριφορές. Θα προτάξουμε συχνά κάποιες ανοησίες, ακριτομυθίες των δηλητηρίων που μας «ταγίζει» η εποχή και οι ισχυροί που «ίσμεν(=γνωρίζουμε), ότι κατακυριεύουσιν των εθνών». Οι ισχυροί που παράγουν ιδεολογία και την μαρκετάρουν με την βοήθεια του λεγόμενου social marketing.

Είναι οδυνηρό το πόσο είμαστε ανίδεοι και «ακάτεχοι». Πάντως, η Αγία, πριν να «κοινωνήση των αχράντων μυστηρίων» ομολογεί, με άλλα λόγια, ότι ο Χριστός την «έθελξε πόθω και ηλλοίωσεν τω θείω Του έρωτι». Δεν είναι αλήθεια ένα τεράστιο μυστήριο; Και δεν ακούγεται αρκετά παράταιρο την ώρα που οι ηθικισμοί της εποχής μας απαιτούν την υλοποίηση της ηδονιστικής φιλοσοφίας; Ποια ζωή, θα αποφανθούν αρκετοί ανοηταίνοντες φίλοι, μπορεί να είχε η Αγία; Τι γύρευε στην έρημο; Γιατί παραμέλησε τον εαυτό της τόσο που έμεινε πράγματι… «σκέλεθρο», όπως βλέπουμε και στις ποικίλες αγιογραφίες;

Σε όλα αυτά, η απάντησι είναι βέβαια ο «θείος έρωτας». Ο έρωτας αυτός που, όπως έλεγε και ο πασίγνωστος γέροντας Παΐσιος κ.α., γίνεται κατανοητός από αυτούς που γνώρισαν το υπαρξιακό βίωμα και συναίσθημα του διαφυλικού έρωτα…

Μαρία Αιγυπτία/Αββάς Ζωσιμάς

Μαρία Αιγυπτία/Αββάς Ζωσιμάς

«Τρωθείσα θείω έρωτι»;!…

Στην Ορθόδοξη Ανατολή έχουμε το «πλήρωμα της σοφίας». Ex Oriente Lux, κατά Dostoyevsky. Στα «περί ψυχής» να ξεκινήσουμε από τον Αριστοτέλη, να περάσουμε ίσως από τον Πυθαγόρα τον σοφό Σάμιο, και να φτάσουμε στους μέγιστους ψυχολόγους, γνώστες της ψυχής σε «άμετρα βύθη», όπως αναγνωρίζεται και από συγχρόνους (όχι τόσο) «μεγάλους», δηλ. Ιωάννη Σιναΐτη/της Κλίμακος, Μάξιμο Ομολογητή, ως τον Α. Παπαδιαμάντη, διασήμως της «Φόνισσας». Βάσει αυτών των ασάλευτων θεμελίων, θα έπρεπε να κρίνουμε και διάφορους αυτοαποκαλούμενους δυτικούς ψυχολόγους κτλ., όπως τους του αστικού «κινήματος ψυχικής υγείας», αρχής γενομένης από τον ηδονιστή εκκοσμικευμένο εβραίο αστό Φρόυντ, και όντως διακρινόμενους ψυχογράφους, όπως τον λογοτέχνη Φραντς Κάφκα...

Αλλά και η Δύση δεν έχει μείνη τόσο απόλυτα πίσω στις αναζητήσεις. Παράδειγμα είναι οι Καρμηλίτες. (Ο Soren Kierkegaard, ο μέγιστος Δανός φιλόσοφος και πατήρ του υπαρξισμού, είχε γράψη ένα από τα βιβλία του με το ψευδώνυμο ενός Καρμηλίτη, του Jean de la Croix ή επί το ελληνικώτερον Ιωάννη του Σταυρού, όπως είχε γράψη άλλα με αυτό του Ιωάννη της Κλίμακος ή του Ιωάννη της Σιώπης.) Ο π. Deseille μας αναφέρει ένα ωραίο παράδειγμα από την (εμπειρική) θεολογία μίας έγκλειστης φλαμανδής που συνδεόταν με αυτό το τάγμα στο περιεκτικό και καινοτόμο εγχωρίως βιβλίο του περί «Ανατολικής και δυτικής Χριστιανοσύνης».

Ιωάννης του Σταυρού, μυστικός της Δύσης

Ιωάννης του Σταυρού, μυστικός της Δύσης

Εκεί μας μιλεί με νήψη και, ας πούμε, σύννοια, συγκέντρωση στο γνωστικό όργανο της καρδίας, για το «γλυκύτατο» της ανάμνησης του ονόματος του Χριστού και της Θεοτόκου, για το πώς αυτή η ανάμνηση, «πληγώνει απαλά την καρδιά με αγάπη» και δημιουργεί μία «τρυφερή αφοσίωση» και το πώς είναι κάτι αγιοπνευματικά εμπνευσμένο.

Τερέζα της Άβιλα, άλλη μία εκ των μυστικών της Δύσης

Τερέζα της Άβιλα, άλλη μία εκ των μυστικών της Δύσης


Οι αναφορές είναι πραγματικά πάρα πολλές. Ο Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης παρομοιάζει τον θείο έρωτα με τον έρωτα μίας κοπέλας, βοσκοπούλας λ.χ., με κάποιον νεαρό, που κάθε βράδυ κάνει μία τεράστια, επώδυνη και επικίνδυνη, διαδρομή μόνο για να τον δη, ο πασίγνωστος χαρισματούχος γέροντας Παΐσιος Αγιορείτης με τον έρωτα κάποιου γνωστού του με κάποια γυφτοπούλα που από την ερωτική του «εκστατικότητα» δεν μπορεί να «κοιμηθεί και υπνώσει» τις νύχτες και ψιθυρίζει εμπόνως το όνομά της(!).

Ο γέροντας Εφραίμ ο Κατουνακιώτης, υπήρξε ποιητής τέτοιων «ερωτικων ύμνων» προς τον τριαδικό Θεό, όπως θα έλεγε και ο Καυσοκαλυβίτης.

Γέροντας Εφραίμ ο Κατουνακιώτης(1912- 1990)

Γέροντας Εφραίμ ο Κατουνακιώτης(1912- 1990)

Από μία ακρόασή τους μίας ανάγνωσης που είχε ο ίδιος κάνη κάποτε και είχα ακούση ηχογραφημένη, νομίζω, ότι ο καθένας αντιλαμβάνεται αυτό το πάναγνο ερωτικό πάθος που τον συγκλονίζει ως τα «μυχιαίτατα» υπαρξιακά κατάβαθα με μία ένταση και ένα βάθος παντελώς άγνωστο στον Κόσμο μας, που μιλάει περί έρωτα πάρα πολύ βέβαια, μιλάει, όμως, ανυποψίαστος και εν αγνοία, και υπό ποικίλες κάκιστες επιδράσεις, όπως τις ψευδοιατρικές/ψευδοεπιστημονικές φροϋδικές κτλ., από την επίδραση του δυτικού πολιτισμού και του lifestyle κ.τ.τ.

Το «στάδιον των αρετών»

Η σωτηρία από το πολύμορφο κακό, από το (όντως) «έγκλημα», και άλλα Δεινά, δεν βρίσκεται παρά, θεμελιωδώς, εδώ, λοιπόν. Και μία μακρόχρονη και ανθρωπιστική, κατά τον Άγ. Ν. Βελιμίροβιτς, Χριστιανική Επανάσταση που θα «πραγματώση τα ιδανικά μέσα στην Ιστορία» δεν μπορεί παρά να στηριχθή εδώ, σε αυτό το μεταποιημένο πάθος της έμπονης αγάπης, όταν αυτή πραγματώνεται στην οριζόντια διάστασή της, την εκ των δύο της σταυρικής αυτής αγάπης. Εδώ βρίσκεται και μία εκ των δύο πηγών του («γαλλικού») σοσιαλισμού του νεαρού πετρασεφσκικού Ντοστογιέφσκι (που είχε αγαπήση τον φτωχό ρωσσικό λαό στο πρόσωπο κάποιου απλού χωρικού) και μία από τις βασικές «πηγές του ρωσικού κομμουνισμού», κατά τον Μπερντιάγεφ, του «ευκολόπιστου και προδομένου» ρωσικού λαού και αγροτιάς.

Τα συμπεράσματα ειλικρινά δεν θέλω να τα καταγράψω εγώ… 🙂

Υ.Γ Γράφτηκε επί τη μνήμη της Αγίας «Μητέρας» μας της Ε’ Κυριακής των Νηστειών, ήτοι 5 Απριλίου.


Οι μέγιστοι διαφωτιστάδες μας οι των τηλεπαραθύρων

Απρίλιος 6, 2009

Με αφορμή μίαν εκπομπή πρόσφατη της εν Θεσσαλονίκη κρατικής τηλοψίας, διαπιστώνω πόσο μη-σχετιζόμενοι με τίποτα σε κάποιο ικανό βάθος, αστοιχείωτοι ίσως, είναι πολλοί βουλευτές, μεγαλοπολιτευτάδες, δημοσιογράφοι μας, όπου ήσαν «συνδαιτυμόνες».

Πραγματικά, έχει εισδύση τόσο πολύ στην νεοελλαδική μας κοινωνία ο καλβινιστικός φιλισταϊσμός; (Δηλαδή το άξεστον, η απαιδευσία.) Το έλλειμμα θεωρίας είναι μετά από το έλλειμμα πνευματικότητας και «εγχρίστωσης» ένα από τα θεμελιωδέστερα προβλήματα μας ως κοινωνίας. Αν διαβάζουμε ελάχιστα, και τα 4/5 που διαβάζουμε είναι σύγχρονη, π.χ. νεοελληνική, λογοτεχνία, και δεν διαβάζουμε με πόθο φιλοσοφικό, εκζήτησης αλήθειας, τότε καταλαβαίνουμε την κατάπτωση.

Εν αντιθέσει με εμάς, οι, συμφώνως με τον Στίβεν Ράνσιμαν, Ρωμηοί μας πρόγονοι είχαν την παίδευση ως ένα από τα πιο σημαντικά, τα πιο καίρια στοιχεία στην ζωή τους…  Πού να το ήξερε αυτό εκείνος ο ρασιοναλιστής της «φιλοσοφίας των φώτων» του 18ου αιώνα Ed. Gibbon, του οποίου πλείστους θαυμαστές έχουμε τον 21ο αιώνα στην Ελλάδα;

Δεν θα το θίξουμε τώρα αυτό…

Ο Γουέλτς: οι υποστηρικτές του μιλούν για μέγιστη αύξηση χρηματιστηριακής αξίας, κερδών της GM που διηύθυνε

Ο Γουέλτς: οι υποστηρικτές του μιλούν για μέγιστη αύξηση χρηματιστηριακής αξίας και κερδών της GM που διηύθυνε

Το εν Ελλάδι «ενοχοποιούμενο»(sic) κέρδος

Η εντύπωση προεκλήθη από την πλήρη άγνοια του τι εστί κέρδος στην οικονομική θεωρία ή έστω στην οικονομική πράξη.

Κάνοντας μερικές απλές νύξεις, λέω, ότι υπάρχει

α)λογιστικό κέρδος

β)οικονομικό κέρδος

γ)υπερκέρδος/επιχειρηματικό κέρδος

Και, βέβαια, για να το θέσουμε λίγο βαθύτερα, αυτό σχετίζεται με το αν θεωρούμε, ότι ο ιδιοκτήτης του Κεφαλαίου ή οι πολλοί ιδιοκτήτες, όπως στις μετοχικές εταιρείες, πρέπει να αμείβεται για την ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής που παρέχει και, επί πλέον(πιο σύγχρονο πρόβλημα αυτό), αν πρέπει να αμείβεται η επιχειρηματικότητα.

Ο Χριστιανισμός πρώτα και ο Μαρξισμός έπειτα βεβαίως μας λένε, ότι δεν πρέπει να αμείβεται παρά η εργασία. Είναι γνωστά τα «Ο μη θέλων εργάζεσθαι μηδέ εσθιέτω»,» Άξιος ο εργάτης της τροφής(γρ. μισθού/χρημάτων) αυτού» κτλ.

Ο δε Adam Smith είχε κάνη νύξεις περί πλούτου των εθνών παραγόμενου κυρίως από την εργασία-labour. Ο κυρίαρχος, ιδιαίτερα σήμερα, καπιταλισμός και αστικός υλισμός, όμως, δεν θεωρεί παρά, ότι ο πλούτος οφείλεται στους σιδερένιους νόμους της αγοράς που την κυβερνούν αντί για τον Θεό, που είναι μόνο Δημιουργός και όχι Κυβερνήτης, και στις επιχειρήσεις, τους κεφαλαιοκράτες, που ανταγωνίζονται με κίνητρο το κέρδος .

brokentv

Συμπεράσματα

Αν ισχύη η καπιταλιστική θέση, το κέρδος ή και το υπερκέρδος, αμοιβή επιχειρηματικότητας, δικαιώνεται. Όσοι αντιτιθέμεθα σε αυτό αντιτιθέμεθα στην φυσική ροή των πραγμάτων, είμαστε αφύσικοι, διότι χαλούμε με αισθηματισμούς την σιδηρά ordre naturel, που τσακίζει τους αλτρουιστές και προάγει τους «προσαρμοσμένους» σκληρούς(πρβλ. χαρακτηρισμό του εικονισθέντος Γουέλτς ως natural manager από τον θεωρητικό Drucker).

Αν ισχύη η μαρξιστική θέση, το κέρδος δικαιώνεται μόνον για αυτήν την καπιταλιστική φάση της ιστορίας, επειδή προάγει προοδευτικά τις παραγωγικές δυνατότητες και κατά συνέπεια την νίκη του ανθρώπου πάνω στα στοιχεία της φύσης. Όμως, η «συσσώρευση» του κεφαλαίου, η «συγκέντρωση» και «συγκεντροποίησή» του θα το(=κέρδος, υπεραξία) καταστήσουν αντιδραστικό. Οι Ελλαδίτες μαρξιστές αποδέχονται, ότι αυτή η ώρα έχει λίγο-πολύ φτάση. Οι δε νεπαλέζοι μαοϊστές, που κέρδισαν τις εκλογές, ομνύουν στην ανάπτυξη ενός καλού καπιταλισμού, διότι «έτσι τα όρισαν οι Μαρξ και Ένγκελς».

Αν ισχύη η χριστιανική θέση, το κέρδος είναι αφ’εαυτού του αμαρτία και οι κερδώοι «άρπαγες ου βασιλείαν Θεού κληρονομήσουσιν».

Με άλλα λόγια, η συζήτηση αυτή πηγαίνει βαθιά και ανάγεται εις ύψος, ας πούμε, οντολογικό, φιλοσοφικό, πνευματικό, υπερβατικό, υπέρλογο, αν θέλουμε να κάνουμε παραγωγικούς συλλογισμούς, τουλάχιστον. Οπωσδήποτε, θα ήταν ουτοπικό τόσο όσο τα οράματα του Moore να θεωρήσουμε, ότι θα δούμε εκλαϊκευμένη μία τέτοια πραγμάτευση από τα …ΜΜΕ «μας». Ούτως ή άλλως, θα έλεγε κάποιος, δεν τους βλέπουμε καν.

Αλλά, σίγουρα, μπορεί να γίνη κάτι καλλίτερο από αυτήν την κατάντια που αναφέρουμε τελείως …δειγματοληπτικά και ενδεικτικά. Μέσα στα πλαίσια της παμπαλαιομοντέρνας καλβινιστικής χρησιμοθηρικής μελέτης, έχουμε γίνη όχι μόνο υπερεξειδικευμένοι αναλφάβητοι, αλλά και… «τεκενέδες ξεγάνωτοι», κατά την σχετική «λαϊκή προσλαλιά»……