Ο «επιστημονικός μύθος»

13 Ιανουαρίου, 2020 by

“Ο φασισμός είναι η αλήθεια ολόκληρης της προσπάθειας του αστικού Διαφωτισμού από την εποχή του Βάκωνα να απελευθερώσει τον άνθρωπο από τα δεσμά της προκατάληψης”. είχε γράψει κάπου ο μεγάλος κοινωνιολόγος Goran Therborn.

Ένας άλλος μεγάλος, Αριστερός επίσης, κοινωνιολόγος της σχολής της Φραγκφούρτης, ο Μαξ Χορκχάιμερ, είχε πει σε συνέντευξή του στο περιοδικό Spiegel (1970):

«Οι θετικιστές συγκεκριμένα διευκρινίζουν ότι από τη θέση του θετικισμού καμία ηθική πολιτική δε μπορεί να εξαχθεί. Επιστημονικά μιλώντας, το μίσος δεν είναι κατώτερο της αγάπης, παρά όλη την κοινωνική και λειτουργική διαφορά τους. Δεν υπάρχει κανένας επιστημονικός λόγος γιατί δεν θα έπρεπε να μισώ, εφόσον δεν υπάρχουν για μένα μειονεκτήματα στην κοινωνία».
(Μαξ Χορκχάιμερ)

Ο φασισμός, στην πραγματικότητα, και ο ναζισμός, ήταν η πραγμάτωση του βαθύτερου «μηδενιστικού» σπέρματος της αστικής ιδεολογίας από την εποχή του «Διαφωτισμού». Πίσω από μια συναισθηματική ρητορική, υπήρχε ένας ακραίος ορθολογισμός και θετικισμός, μαζί με μια ειδωλοποιημένη επιστήμη, που κατέληγε να θεωρεί ένα νεκρό ανθρώπινο σώμα ακριβώς ένα άθροισμα από υλικά για τη βιομηχανία.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Βολιβία, όπως Ελλάδα

13 Ιανουαρίου, 2020 by

Στο προπερασμένο φύλλο, όπως θα θυμούνται οι φίλοι αναγνώστες της στήλης, είχαμε αναφερθεί αναλυτικά στα τεκταινόμενα στη Βολιβία. Με αφορμή την αντίρρηση που εκφράστηκε από αναγνώστη της στήλης, στο φύλλο αυτό θα παρουσιάσουμε μια εκτενέστερη ανάγνωση της κατάστασης.

Η αλήθεια είναι πως η περίπτωση της Βολιβίας είναι ιδιαίτερα χαρακτηριστική και παρόμοια αναφορικά προς αυτή της δικής μας χώρας, εφόσον ο Μοράλες έμεινε στην ιστορία της χώρας του ως ο πρόεδρος που αντιπάλεψε, αρχής γενομένης το 2006, και «έδιωξε» το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και την κοινωνική ακροδεξιά την οποία εκπροσωπεί ως ρέκτης και επιβολέας του πιο ακραίου καπιταλισμού.

Ειδική μνεία αξίζει το γεγονός ότι ο Μοράλες έμεινε στην ιστορία ως ο πρόεδρος που εθνικοποίησε, μάλιστα σε πλήρη αντίθεση προς τον τότε πρόεδρο του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, τα κοιτάσματα υδρογονανθράκων, απομειώνοντας τα ποσοστά απόδοσης τα οποία νέμονταν οι εταιρείες αυτές στο 18%. Σημειωτέον ότι ανάμεσα στις εταιρείες αυτές βρίσκονται και η BP, η Total, βρετανικών και γαλλικών συμφερόντων αντίστοιχα, οι οποίες είναι παγκόσμιοι κολοσσοί με αντίστοιχη …πολιτική «μόχλευση».

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

«Εξαγνισμός της πίστης»

11 Δεκεμβρίου, 2019 by

Ζούμε σε μια χώρα η οποία έχει μεγάλη ιστορία στην πίστη. Ως πρωτότοκος (και θετός, εφόσον ως τότε είχε ως επίσημη την παγανιστική θρησκεία) υιός στο Χριστιανισμό, έχει ζυμωθεί σε αυτόν πλήρως, σε βαθμό που είναι αδύνατο να διαχωρίσεις το ένα από το άλλο, όπως έχουν παρατηρήσει πολλοί. Σε βιβλίο του π. Αθανάσιου Γιέφτιτς, ο π. Ιουστίνος Πόποβιτς φέρεται να λέει:
Τα αδέλφια μας, τους Έλληνες, πάντοτε να τους αγαπάτε σαν τους δικούς σας πνευματικούς σας γονείς και αναδόχους και ως πνευματικούς διδασκάλους στην πίστη, στην ευσέβεια και στην εκκλησιαστικότητα.

Ο νεοφανής αυτός άγιος είχε γνωρίσει Έλληνες του 1920, που του είχαν κάνει πολύ θετική εντύπωση. Ταυτόχρονα, η ελληνική καταγωγή πολλών εκ των μεγάλων Πατέρων της Εκκλησίας είναι ένα γεγονός.

Ταυτόχρονα, η Ορθοδοξία, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, στη χώρα μας, είχε αποκτήσει μια «(αρχαιο)ελληνίζουσα μορφή», όπως θα έλεγε και ο Γιώργος Θεοτοκάς: είτε με τον αρχιτεκτονικό ρυθμό (βασιλικής κ.λπ.) είτε με τα καλλιτεχνήματα του Ορφέα που αντικαταστάθηκαν με αυτά του Ποιμένα Χριστού είτε με τα αρχαιοελληνικά νεκρικά δείπνα που αντικαταστάθηκαν από τη Θ. Κοινωνία πάνω στην Αγ. Τράπεζα κ.π.ά. Είναι αλήθεια βέβαια επίσης ότι οι μεγάλες αιρέσεις είχαν ελληνιστική προέλευση: αίρεση είναι λ.χ. όταν η φιλοσοφία του πλατωνισμού –που υποτιμά το σώμα και την ύλη- αναμιγνύεται με το χριστιανισμό, που τα τιμά.

Όμως, οι σημερινοί Έλληνες έχουν χάσει τη βιωματική επαφή με τη γνήσια παράδοση και έχουν μια χαλαρότερη, εθιμοτυπική σχέση με την πίστη. Καταφεύγουν σε αυτήν, όταν το χρειαστούν, αλλά γνωρίζουν ελάχιστα σε σχέση με αυτήν και η μυστική εν Χριστώ ζωή τους είναι περιορισμένη. Έτσι, ερχόμαστε στην κατάσταση που επιχειρεί να παρέμβει το νέο βιβλίο του θεολόγου-συγγραφέα Ανδρέα Αργυρόπουλου υπό τον τίτλο «Ο Θεός, οι Νέοι και άλλες Rockn Roll ιστορίες».

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Πραξικόπημα στη Βολιβία

24 Νοεμβρίου, 2019 by

Στις 20 Οκτωβρίου, πραγματοποιήθηκαν οι τελευταίες εκλογές στη Βολιβία, όπου ο πρόεδρος Έβο Μοράλες επανεξελέγη με ποσοστό 47,08%. Ώρες ακόμη πριν καταμετρηθούν οι ψήφοι, κατά περίεργο τρόπο, ο Ρεπουμπλικάνος βουλευτής Μάρκο Ρούμπιο έγραψε στα κοινωνικά δίκτυα (Twitter) ότι υπάρχει μη-κανονικότητα στις …καταμετρημένες ψήφους των εκλογών της Βολιβίας.

Μερικές ώρες αργότερα, ο Οργανισμός Αμερικανικών Κρατών (OAS), ο οποίος εδρεύει στην Ουάσιγκτων και χρηματοδοτείται κατά το μεγαλύτερο ποσοστό από τις Ηνωμένες Πολιτείες, προέβαλε τον ίδιο περίπου αυτόν ισχυρισμό. Εν τω μεταξύ, αυτός ο ισχυρισμός ήταν μια αυθαίρετη ιδέα, η οποία όχι μόνο δε βασίστηκε σε δεδομένα ή σε στατιστική ανάλυση, αλλά τουναντίον και όλες οι ενδείξεις είναι εναντίον του.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Πινοσέτ και Πινέιρα

24 Νοεμβρίου, 2019 by

Η Χιλή είχε υπάρξει το θέατρο μιας από τις εμβληματικότερες ενσαρκώσεις του νεοφιλελεύθερου συστήματος, όπως αυτό εμπεδώθηκε σε αυτή τη χώρα το 1973.

Τότε, ο Στρατηγος Αουγκούστο Πινοσέτ, μέσω μιας εξαιρετικά βίαιης πραξικοπηματικής ενέργειας που θανάτωσε το νόμιμα εκλεγμένο σοσιαλιστή δημοκράτη πρόεδρο Σαλβαδόρ Αλιέντε στις 11 Σεπτεμβρίου 1973, πήρε την εξουσία ώστε να εφαρμόσει ένα από τα περισσότερο εξτρεμιστικά κοινωνικοοικονομικά προγράμματα. Όπως έχει δείξει η δημοσιογράφος και συγγραφέας Ναόμι Κλάιν στο πολύ γνωστό βιβλίο της «Το δόγμα του σοκ», σειρά από τους Υπουργούς των δικτατορικών κυβερνήσεων του Στρατηγού Πινοσέτ υπήρξαν διδακτορικοί φοιτητές υπό την πεφωτισμένη καθοδήγηση του μέντορα του νεοφιλελευθερισμού, Αμερικανού οικονομολόγου Μίλτον Φρίντμαν, στο Πανεπιστήμιο του Σικάγο. Οι συνέπειες της εφαρμογής αυτού που ο Μίλτον Φρίντμαν περιέγραψε κυνικά ως «το θαύμα της Χιλής» μπορεί να περιγραφεί με δύο βασικά μακροοικονομικά μεγέθη: ο αριθμός των ατόμων υπό το όριο της φτώχειας ήταν δύο χρόνια πριν την ανατροπή του Πινοσέτ (1988) στο 48%, ενώ η ανεργία, που στην Ελλάδα με την εφαρμογή αντίστοιχων πολιτικών άγγιξε τα αντίστοιχα ποσοστά δικτατορικών καθεστώτων της Υποσαχάριας Αφρικής φτάνοντας στο 27,9% (Ιούλιος 2013), στη Χιλή φαίνεται να κορυφώθηκε κοντά στο κοσμοιστορικό 40%!

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Ο ευρωενωσιακός-τροϊκανός «ζουρλομανδύας»

24 Νοεμβρίου, 2019 by

Ένα σε πρώτη ανάγνωση πολύπλοκο σχήμα εμφανίζεται σε ό,τι αφορά τις εξελίξεις στις χώρες του Νότου που υπέστησαν τον ευρωενωσιακό νεοφιλελεύθερο φανατισμό υπέρ του «Μαμωνά της αδικίας».

Η Ιταλία, μετά τις εκλογές της 4ης Μαρτίου 2018, ανέδειξε τον ευρωσκεπτικιστικό συνασπισμό του Κινήματος 5 Αστέρων και της Λέγκας του Βορρά που μαζί συγκέντρωναν περίπου το 50% των ψήφων. Τα δύο κόμματα αυτά, αν και διαφορετικών θέσεων σε σειρά θεμάτων, είχαν ως ενοποιό στοιχείο την αντίθεση στις απαιτήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η οποία είχε επιβάλει πολιτική μονομερούς λιτότητας στην Ιταλία κατά τα προηγούμενα χρόνια, επιβάλλοντας ταυτόχρονα «τεχνοκράτες» του νεοφιλελευθερισμού ως πρωθυπουργούς. Η ιταλική κυβέρνηση ήρθε όντως σε σύγκρουση με τις ευρωενωσιακές αρχές, προσπαθώντας, τουλάχιστον ως ένα βαθμό, να τιμήσει την πολιτική εντολή που έλαβε. Ταυτόχρονα, ήρθε και σε συμβιβασμούς με την Κομισιόν, όπως για το έλλειμμα του προϋπολογισμού, το οποίο μειώθηκε στο 2.04%. Πλέον, η ιταλική συγκυβέρνηση, μετά από διαφωνία του Υπουργού Εσωτερικών Ματέο Σαλβίνι, έχει σταματήσει να υπάρχει με την προηγούμενη μορφή της. Το Δημοκρατικό Κόμμα με επικεφαλής τον Ματέο Ρέντσι, πήρε τα ηνία ως συγκυβερνών κόμμα, λόγω της ολοένα αυξανόμενης επιρροής της Λέγκας του Βορρά, η οποία, σε περίπτωση πρόωρων εκλογών, θα αναδεικνυόταν πρώτο κόμμα. Η κίνηση αυτή είναι επισφαλής για την κυβέρνηση αντίστασης του Τζουζέπε Κόντε, λόγω της έντονης συστημικότητας του νέου εταίρου και της πιθανής ανάγκης για περαιτέρω συμβιβασμούς από το Κίνημα των 5 Αστέρων.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Κοινωνική διδασκαλία νεώτερων αγίων

15 Οκτωβρίου, 2019 by

Πριν από σχεδόν 10 μέρες, στις 24 Σεπτεμβρίου, ήταν η μνήμη του αγίου Σιλουανού του Αθωνίτη. Το ερώτημα που τίθεται με αφορμή τη μνήμη αυτού του νεοφανούς αγίου είναι: αν και γνωρίζουμε πόσο οι μεγάλοι Πατέρες της Εκκλησίας του χρυσού 4ου αιώνα μ.Χ.  (Βασίλειος, Γρηγόριος, Χρυσόστομος) μίλησαν και αγωνίστηκαν για τα κοινωνικά ζητήματα (δικαιοσύνη, κοινοκτημοσύνη, ισοκατανομή αγαθών κ.λπ.) –ο Χρυσόστομος λ.χ. θεωρείται μάρτυρας της πίστης και μαρτύρησε για την εφαρμογή της στον κοινωνικό τομέα καθαρά- δεν είναι τουλάχιστον σαφές εάν και οι νεότεροι, μικρότεροι έστω άγιοι απασχολούνται εξίσου με αυτά τα θέματα.

Ας δούμε όμως μερικά παραδείγματα. Ο άγιος Σιλουανός είχε πραγματοποιήσει μια προσευχή: ‘Κύριε, ευδόκησε να μας χαρίσεις τα δώρα του αγίου Πνεύματος, ώστε να γνωρίσουμε τη δόξα Σου και να ζήσουμε πάνω στη γη με ειρήνη και αγάπη, ώστε να μην υπάρχει πια μίσος ούτε πόλεμος ούτε εχθροί, αλλά να βασιλεύει μόνο η αγάπη. Έτσι δεν θα υπάρχει πια ανάγκη για στρατούς, για φυλακές, έτσι ώστε να είναι για όλους εύκολο να ζουν πάνω στη γη’.

Με αφορμή αυτή την προσευχή, ο μεγάλος θεολόγος Olivier Clement είχε γράψει: “Παραδόξως η εσχατολογική τάση, για τον Σιλουανό, δεν αποκλείει την ουτοπία, αυτό που στον σημερινό κόσμο μέσα στους κόλπους του καθολικισμού, ονομάζουμε “πολιτισμό της αγάπης”, αυτό που οι ορθόδοξοι συχνά αποκαλούν “πολιτισμό της κοινωνίας”. Αν η μετάνοια αποκτήσει συλλογική διάσταση, “ο Θεός θα αποκαταστήσει τα πάντα”.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Παρουσίαση του βιβλίου «Το κρυπτοκείμενο της εξαφάνισης του Ν. Σωτηρόπουλου» (εκδ. Manifesto, 05/2019)

7 Οκτωβρίου, 2019 by

«Καταγωγή» και έμπνευση του «Κρυπτοκειμένου»

Όπως γράφει ο μεγάλος Άγγλος ποιητής Θωμάς Σ. Έλιοτ:

“Ανάμεσα στη σύλληψη/Και στη δημιουργία/Ανάμεσα στη συγκίνηση/Και στην ανταπόκριση/Η Σκιά πέφτει”.
(The Hollow Men)

Έτσι λοιπόν συνέβη και στο συγκεκριμένο πεζό, το «Κρυπτοκείμενο της εξαφάνισης του Ν. Σωτηρόπουλου», για το οποίο είχα την πρώτη-πρώτη σύλληψη και του οποίου τις πρώτες σελίδες είχα γράψει σε μια πρωτόλεια ας πούμε μορφή πριν περισσότερα από 13 χρόνια πριν. Όπως γράφει κάπου ο Γιώργος Σεφέρης προς τον Γιώργο Θεοτοκά, ο οποίος από τότε έγραφε την «Αργώ», για να την ολοκληρώσει αρκετά χρόνια αργότερα:

«Δούλευε χωρίς να βιάζεσαι, σιγά σιγά, στην τέχνη, το τέλος φανερώνεται εκεί που δεν το περιμένεις. Είναι τόσο περίεργη η λογοτεχνική δουλειά. Για μένα, δεν υπάρχει πιο μεγάλο μυστήριο. Έχω βάλει κι εγώ κάτι μπρος. Σέρνεται από τον περασμένο Οχτώβρη. Ξεμυτίζει από δω, βυθίζεται εκεί, το αισθάνομαι κουλουριασμένο σε σκοτεινές γωνιές, σα μαύρη γάτα που παραφυλάει ολοζώντανη. Η παρουσία του με απασχολεί, η απουσία του με βασανίζει ακόμη περισσότερο… και δεν ξέρω ακόμη καλά καλά πού θα καταλήξει».
(Γ. Σεφέρης, Επιστολή προς Γ. Θεοτοκά, 20/08/1932)

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Σκάνδαλο Novartis

1 Οκτωβρίου, 2019 by

Δεν πρόλαβε ακόμα να περάσει η πρώτη θερινή περίοδος της Κυβέρνησης Μητσοτάκη και τα «παρατράγουδα» ξεκίνησαν, σε ό,τι αφορά το επίμαχο σκάνδαλο.

Οι χαρακτηριζόμενοι από πρωτοφανή προκλητικότητα, αλαζονεία, αυθάδεια και θρασύτητα, ακόμη και στην ευρύτερα δημόσια παρουσία τους κ.κ. Λοβέρδος, Βενιζέλος, Σαμαράς κατέθεσαν στον Άρειο Πάγο σε σχέση με το επίμαχο διεθνές Σκάνδαλο που αφορά την κορυφαία εταιρεία φαρμακευτικών προϊόντων Novartis ισχυριζόμενοι ότι πρόκειται για …σκευωρία εναντίον τους. Επιχείρησαν δηλαδή να ισχυριστούν ότι οι κατηγορίες εναντίον τους δεν έχουν νομικό χαρακτήρα αλλά είναι «πολιτική δίωξη» από την πρώην κυβέρνηση εναντίον της πρώην συγκυβέρνησης Σαμαρά-Βενιζέλου!!! Ο κ. Βενιζέλος μάλιστα, με την αμετροέπεια που αρκετά συχνά χαρακτηρίζει τα λεγόμενά του, δήλωσε πως «κάποιοι ασέλγησαν επί των θεσμών με πρώτο θύμα την ανεξαρτησία και το κύρος της Δικαιοσύνης». Ο δε κ. Λοβέρδος, τ. Υπουργός Υγείας, επιθυμεί να ακυρώσει το θεσμό του προστατευόμενου μάρτυρα, που χρησιμοποιήθηκε από τη δίκη της «17 Νοέμβρη» μέχρι τη δίκη της Χρυσής Αυγής. Στο περίφημο μάλιστα σκάνδαλο “Watergate”, που ξέσπασε το 1972 και επέφερε τελικά μέχρι και την πτώση/παραίτηση του Αμερικανού προέδρου Νίξον, ο πληροφοριοδότης υπήρξε ανώνυμος και ονομάστηκε χαρακτηριστικά «βαθύ λαρύγγι» (Deep Throat). Η ταυτότητα αυτού του ανώνυμου πληροφοριοδότη δεν αποκαλύφθηκε (κι αυτό ακόμη είναι αβέβαιο) παρά 33 χρόνια μετά την αποκάλυψη του πολιτικού σκανδάλου.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Σκληρό Brexit

14 Σεπτεμβρίου, 2019 by

The Mayor Boris Johnson in Croydon, South London, Tuesday November 22, 2011. Photo by Andrew Parsons/ Parsons Media

Ήταν στις 12 Σεπτεμβρίου του 2015 που κάτι σχεδόν απίστευτο συνέβη στη Μεγάλη Βρετανία και συγκεκριμένα στην ηγεσία του Εργατικού Κόμματος. Ο 67ετής Τζέρεμι Κόρμπιν, ένας συνεπής βουλευτής της (όντως) αριστερής πτέρυγας του Εργατικού Κομματος που αναγνωρίζει τον εαυτό του ως «δημοκρατικό σοσιαλιστή», εκλεγόταν πρόεδρός του με ένα εντυπωσιακό ποσοστό 60,5%.

Αξιοσημείωτο είναι ότι το Εργατικό Κόμμα, που θα αποκαλούσαμε το «προοδευτικό» κόμμα εξουσίας, κάτι εφάμιλλο και ανάλογο του παλαιού ΠΑΣΟΚ, είχε ως τότε καταποθεί από τη λαίλαπα του θατσερισμού, ο οποίος το ενσωμάτωσε με την εκλογή του περιβόητου Τόνυ Μπλαιρ στην αρχηγία του (1994-2007). Ο Μπλαιρ, ο οποίος μάλιστα προερχόταν και από το λεγόμενο … «Χριστιανικό Σοσιαλιστικό Κίνημα», το οποίο ιδρύθηκε το 1960, πατώντας σε μια πλουσιότατη βρετανική χριστιανοσοσιαλιστική παράδοση, αλλά δυστυχώς γινόμενο σταδιακά «υποπόδιο των ποδών» του μεταλλαγμένου Εργατικού Κόμματος, υπήρξε το όχημα αυτής της μετάλλαξης. Μάλιστα, ο Μπλαιρ, το 2015, με επανειλημμένες εκκλήσεις του προς τα μέλη των Εργατικών, που αυξήθηκαν ραγδαία λίγο πριν την εκλογή του Κόρμπυν, αποκάλεσε την πολιτική του τελευταίου περιπαικτικά και υποτιμητικά φαντασιακή και «Αλίκη στην χώρα των θαυμάτων». Ο Μπλαιρ μπορεί να είναι ηλικιακά νεότερος του Κόρμπυν, όμως οι ιδέες του υπήρξαν θλιβερά γηρασμένες, εφόσον δεν εκπροσώπησε άλλο από ό,τι θα του επέτρεπε να επιπλέει στην πολιτική σκηνή της χώρας του ως εκπρόσωπος των μεγάλων συμφερόντων παίζοντας διαχειριστικά με το παιχνιδάκι της εξουσίας. Αντιθέτως, ο Κόρμπιν υπήρξε ένας βουλευτής που εκπροσωπούσε τις ιδέες και τα πιστεύω του, καταψηφίζοντας και καταγγέλλοντας τις στρατιωτικές επεμβάσεις που πρέσβευε ο Μπλαιρ, τη νεοφιλελεύθερη πολιτική, καθώς και την ευρωπαϊκή ενσωμάτωση, με τις συνθήκες της Λισσαβώνας και του Μάαστριχτ, τις οποίες και καταψήφισε! Ήταν κάτι αντίστοιχο δηλαδή του 77χρονου πλέον Μπέρνι Σάντερς στις ΉΠΑ, κάτι που αύξησε τη δύναμη του κόμματός του κατά 40% στις εκλογές του 2017.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »