Επιτρέπεται από τους Αγίους και τους Ιερούς Κανόνες η στράτευση;(Μέρος 2ο και τελευταίο)

by

Στα παρακάτω, σκοπεύω βασικά να δώσω ορισμένα στοιχεία που οι περισσότεροι τα αγνοούμε ή τα παραγνωρίζουμε. Μπορείτε και θα ήλπιζα να τα δείτε και ως συμπληρωματικά σε άλλα πράγματα γνωστά στους περισσότερους ή ακόμη βοηθητικά σε μια ιεραρχία ηθική και πνευματική: τι είναι καλό και τι είναι άριστο, τι είναι ασφαλές ηθικοπνευματικά και τι επισφαλές, τι αρμόζον και τι παράταιρο, τι ανεκτό και τι «αναγκαίο (αλλά) κακό». Οι ενστάσεις είναι πάντα τελείως ευπρόσδεκτες…

Άγιος Μαξιμιλιανός, (μεγαλο)μάρτυρας του Χριστού. Είπε στην δίκη του τα εξής: «Δεν μπορώ να υπηρετήσω. Δεν μπορώ να κάνω κακό. Δεν θα είμαι ένας στρατιώτης αυτού του κόσμου. Είμαι ένας στρατιώτης του Χριστού.»

Να πιάσουμε το νήμα από την αρχή…

Σήμερα, στην Ελλάδα, στην «στρατευομένη Εκκλησία», ξέρουμε ότι οι «Ένοπλες Δυνάμεις της Χώρας» λογίζονται όχι μόνον ως επιτρεπτές, αλλά και περίπου ως το απαύγασμα του Έθνους μας. Ο πατριωτισμός και το φιλοστρατιωτικό πνεύμα δίνει και παίρνει ενδοεκκλησιαστικώς. Παράδειγμα, στις λιτανείες των εικόνων των Αγίων συμμετέχει ενίοτε και η …στρατιωτική μπάντα. Η ακραιφνώς φιλοστρατιωτική εφημερίδα «Στόχος» έχει στο εξώφυλλό της τον μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Χριστόδουλο με την επεξήγηση: «ζει και μας οδηγεί». Σε «χριστιανικές αδελφότητες», περιλαμβάνονται συχνά στρατιωτικές και εξόχως «εθνικοπατριωτικές» απεικονίσεις: η Αγία Σοφία ελληνική, ο Άγιος Γεώργιος που όχι μόνο χτυπάει τον δράκο, αλλά έχει το δόρυ του πλάι σε κάποιον ανθρώπινο εχθρό(!!!) κ.λπ..  Επί αρχιεπισκοπίας Χριστοδούλου (1998-2008) -ουδείς αναμάρτητος-, επεβλήθη και η …στράτευση των Ιερέων της εν Ελλάδι Εκκλησίας(προ του να ιερωθούν), ακόμη και προτάθηκε η αγιοποίηση κατά τα αθάνατα πρότυπα του Παπισμού κάποιων «εθνομαρτύρων»: ρώσικη σαλάτα. Βέβαια, υπήρχαν πάντοτε αρκετοί ιερείς και εκκλησιαστικοί διανοούμενοι που αντιστρατεύονταν όλα αυτά, με επιχειρηματολογία Πατερική και πολύ ισχυρή. Όλα αυτά δημιουργούν, πάντως, ένα σαφές κλίμα και χρώμα, που το ξέρετε οι περισσότεροι από εσάς…

Παραταύτα και ενδεικτικώς, ο γέροντας Σωφρόνιος Σαχάρωφ, ένας (όντως) Άγιος της εποχής μας που μόνασε στο Έσσεξ της Αγγλίας, είχε γράψει κάτι ανησυχαστικό για όσους πρεσβεύουν όλα αυτά:

«θα προετίμων μάλλον να ακούω περί χιλιάδων ίσως θυμάτων εκ σεισμών, πλημμύρων, επιδημιών και άλλων θεομηνιών και καταστροφών, αίτινες προκαλούν συνήθως την συμπάθειαν πάντων, ή περί πολέμων, οίττινες σχεδόν ανεξαιρέτως παρασύρουν πάντας εις ηθικήν συμμετοχήν εις τους φόνους. Δεν υπάρχει μεγαλυτέρα αμαρτία εκεί­νης του πολέμου…»

Και τίθεται το ερώτημα: δεν είναι η Ορθοδοξία η Πατερικότητα; Ποιος έχει, λοιπόν, την αλήθεια; Γιατί τέτοια σύγχυση;

Λοιπόν, φαίνεται σαφώς ότι, πρώτον,  η εκκλησιαστική παράδοση δεν δικαιώνει ΠΟΤΈ και υπό καμία προϋπόθεση το αμάρτημα του φόνου εν πολέμω. Επιβάλλεται τριετής ακοινωνησία και συνιστά το αμάρτημα αυτό (πολύ σοβαρή) ρήξη στην σχέση με τον Χριστό. Επίσης, ως μεγάλο αμάρτημα, συνιστά κώλυμα ιερωσύνης και, ως γνωστόν, οι ιερείς(πρέπει να) συνιστούν τα πρότυπα για τους κοσμικούς. Ένα πολύ- πολύ καλό άρθρο για αυτό το ζήτημα έχει γράψει ο Ηγούμενος Ι.Μ. Χρυσοποδαριτίσσης Νεζερών αρχ. Νικόδημος Μπαρούσης. Εκεί αναφέρεται στον Άγιό του, Άγιο Νικόδημο Αγιορείτη, που ανήκει στους πολύ μεγάλους Φιλοκαλικούς Πατέρες, ο οποίος σχολιάζει στο «Πηδάλιο» τον Ι. Κανόνα αυτό, που συντάχθηκε από τον Μ. Βασίλειο και επικυρώθηκε από την Πενθέκτη Οικ. Σύνοδο ως εξής:  «Διατί εμολύνθησαν με αίματα των ομογενών, ίσως δε και δια τι έγιναν επιτήδειοι εις το να κακοποιούν και να αφανίζουν την δημιουργίαν του Θεού».  Μολύνθηκαν, λέει ο Άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης, από τα αίματα των ομογενών τους ανθρώπων, τα οποία έχυσαν στον(οποιοδήποτε) πόλεμο, ίσως έγιναν ικανοί στο να κακοποιούν και να (εξ)αφανίζουν την δημιουργία του Θεού, δηλαδή τον συνάνθρωπό τους και έτσι εξηγείται η τρίχρονη μετάνοια που επιτάσσεται. Ο πόλεμος, δηλαδή, στην Εκκλησία θεωρείται ΠΆΝΤΟΤΕ ΆΔΙΚΟΣ, πάντοτε λίγο ή πολύ ανίερος, απλώς αναγνωρίζονται, όπως λέει ο π. Επιφάνιος Θεοδωρόπουλος, μια σειρά από ελαφρυντικά, όπως στην «νόμιμη άμυνα».

β)   Υπάρχει μια ολόκληρη σειρά Κανόνων που συνέταξαν Πατέρες ή Οικουμενικές Σύνοδοι, τουλάχιστον ως και το τέλος του 4ου αιώνα μ.Χ., που βρίσκονται εν ισχύι(βέβαια) και απαγορεύουν πλήρως την στράτευση! Ο Άγιος Ιππόλυτος, Επίσκοπος Ρώμης, στον 16ο Κανόνα του, που αναφέρεται στα επαγγέλματα, γράφει τα εξής (φοβερά και ακατανόητα για μας σήμερα), αναφερόμενος στο ποιοι μπορούν να βαπτιστούν Χριστιανοί:

» Ένας υπό εξουσία στρατιώτης δεν θα σκοτώσει άνθρωπο. Αν διαταχθεί, δεν θα εκτελέσει την εντολή, ούτε θα δώσει την υπόσχεση/όρκο. Αν είναι απρόθυμος, θα απορριφθεί. [] Οι κατηχούμενοι ή οι πιστοί που θέλουν να γίνουν στρατιώτες, πρέπει να απορριφθούν, διότι έχουν αποστραφεί τον Θεό.»

Ο Άγιος Ιουστίνος, ο φιλόσοφος και μάρτυρας και Απολογητής, είχε γράψει τα εξής στον «διάλογο προς Τρύφωνα»:

«Εμείς που ήμασταν γεμάτοι με πόλεμο και αμοιβαία σφαγή και κάθε κακία έχουμε ο καθένας από εμάς στον κόσμο μετασχηματίσει τα όπλα μας του πολέμου[] τα σπαθιά μας σε δρεπάνια και τα δόρατα σε κλαδευτήρια».

Ίσως η σκληρότερη φρασεολογία περιλαμβάνεται στους Ι. Κανόνες της Α’ Οικουμενικής Συνόδου, όπου αναγράφονται τα εξής:

«Πολλοί όταν κλήθηκαν από την Χάρι, και επέδειξαν τον πρώτο ζήλο, άφησαν στην άκρη τις στρατιωτικές τους ζώνες, αλλά έπειτα επέστρεψαν, όπως οι κύνες[=σκύλοι] στο δικό τους εξέραμα, έτσι ώστε έχουν ανακτήσει τις στρατιωτικές τους θέσεις[«αναστρατεύθηκαν» γράφει το κείμενο]. Αυτοί, αφού έχουν περάσει το διάστημα των τριών ετών ως ακροατές, ας είναι για δέκα χρόνια μετανοούντες. Αλλά σε όλες τις περιπτώσεις είναι αναγκαίο να εξετάζεται καλά ο σκοπός και πώς η μετάνοιά τους εμφανίζεται να είναι[]  Αλλά αυτοί που λαμβάνουν το πράγμα με αδιαφορία[] πρέπει να συμπληρώσουν ολόκληρο το χρονικό διάστημα.»  Δεκατρία λοιπόν χρόνια αποχής από την Θ. Ευχαριστία και την πλήρη Θ. Λειτουργία και πάντως μετάνοιας για το αμάρτημα και ολίσθημα της αναστρατεύσεως… [Σήμερα, και ειδικά όσοι λέμε ότι είμαστε πιστοί, δεν θα χαιρετίζαμε αναφανδόν και ενθέρμως άραγε την απόφαση, λέγοντας κάτι σαν «θα υπηρετήσει το παλικάρι την πατρίδα»; Κι εγώ ο ίδιος θα είχα παρόμοια άποψη προ καιρού, ομολογώ… Ή ο γιαλός είναι στραβός, όμως, ή στραβά αρμενίζουμε…]

Υπάρχουν πάρα πολλά ακόμη να παραθέσουμε, αλλά αφ’ ενός δεν έχω σκοπό να σας παρακουράσω και αφ’ ετέρου «τι έτι χρείαν έχομεν μαρτύρων», όταν τα παραπάνω έχουν θεσπιστεί από Οικουμενική Σύνοδο και Πατέρες όπως οι Τρεις Ιεράρχες; Βεβαίως, υπάρχουν και τα παραδείγματα στους Βίους Αγίων των αντιρρησιών συνείδησης, δηλαδή στρατιωτών που εγκατέλειψαν πλήρως την στρατιωτική τους ιδιότητα, αφού έγιναν Χριστιανοί και ειδικά όταν διατάχθηκαν να πάνε σε πόλεμο ή που αρνήθηκαν να οργανώσουν άμυνα σε εχθρικό στράτευμα. Ο Άγιος Μαρτίνος, ο Άγιος Μαξιμιλιανός και επιπλέον οι Ρώσοι Άγιοι πρίγκηπες Μπόρις και Γκλεμπ, δηλαδή οι πρώτοι Ρώσσοι που κατατάχθηκαν στους Αγίους,  είναι χαρακτηριστικά παραδείγματα. Ο δε Άγιος Λάζαρος της Σερβίας πήγε στον πόλεμο, για να τον χάσει και να μαρτυρήσει και αγιοκαταταχθεί ως ηττημένος βασιλιάς, προκειμένου να κάνει την επιλογή της επουρανίου και όχι της επίγειας βασιλείας, βάσει θείου οράματος/ενυπνίου που είχε δει το προηγούμενο βράδυ… Σε κάθε περίπτωση, θαυμάζει κανείς την παρέμβαση του Θεού στις ζωές αυτών των ανθρώπων Του.

Γενικώς, ο λογισμός  μου -αλλά και ο Άγιος Ιερώνυμος έχει πει- λέει ότι η στάση μας ως Χριστιανών(όχι των Αγίων, μόνο της μεγάλης μερίδας των πιστών) φαίνεται ότι χαλαρώνει ηθικοπνευματικά απέναντι στα ζητήματα αυτά, εδώ ήδη από τον 5ο αιώνα. Πάντως, δεν μπορεί κανείς να πει ότι φταίει ο Μέγας Κωνσταντίνος για αυτό. Η Α’ Οικ. Σύνοδος κλήθηκε το 325 μ.Χ., ενώ  ο ίδιος ο Μ. Κωνσταντίνος λέγεται πως κάθησε τελευταίος μετά και τον τελευταίο επίσκοπο στην Α’ Οικ. Σύνοδο, γνωρίζοντας ότι είναι «ανήρ αιμάτων», από την μεγάλη ταπεινότητα και αυτεπίγνωσή του.

Θα ρωτήσει ίσως κανείς: και, όπως μας τα λες, ποια συμπεράσματα βγαίνουν από όλα αυτά για την σημερινή μας στάση απέναντι στην στράτευση και τον πόλεμο; Γιατί τα αναφέρεις όλα αυτά, ποιο είναι το «δια ταύτα»; Για ποιο πράγμα πρέπει να αγωνιστούμε ως Χριστιανοί εδώ; Αυτό θα ήλπιζα να το σκεφτείτε και να μου το πείτε εσείς, βάσει όλων των παραπάνω… Ας έχουμε πάντως υπ’όψει ότι στην Ορθοδοξία δεν κάνουμε ηθικολογία, δηλαδή δεν περιμένουμε να διαβάσουμε κάποια βιβλία, για να βρούμε πώς πρέπει να φερθούμε, αλλά η Ιερά Παράδοση μας φωτίζει και μας δείχνει την σωστή κατεύθυνση, αλλά και τα όρια…

Εύχομαι εκ βάθους ο καθένας να έχει, λοιπόν, την φώτιση, για να πάρει σωστές θέσεις και να ενεργήσει σωστά και σύμφωνα με το θέλημα του «μόνου Άγιου» Θεού…

Σημείωση: Πάρα πολύ με βοήθησε και άντλησα πάρα πολλές πληροφορίες και παραθέματα από το κείμενο του Τζιμ Φόρεστ, από την Ορθόδοξη οργάνωση «Orthodox peace fellowship» που επιγράφεται «Ορθόδοξοι Χριστιανοί και αντίρρηση συνείδησης». Μπορείτε να το βρείτε εδώ.
Επίσης, το άρθρο του αρχ. Νικόδημου Μπαρούση στον ιστοχώρο alopsis βρίσκεται εδώ.
Τρίτον, συνιστώ το βιβλιαράκι του Ν. Ψαρουδάκη «Κράτος και βία», όπου παρουσιάζει και εκεί μια σειρά κανόνων και μια ενδιαφέρουσα επιχειρηματολογία, που όμως βρίσκεται σε κάποια διάσταση με τους  Ι. Κανόνες.
Τέταρτον, ενδιαφέροντα στοιχεία, αλλά και απόψεις, έχει το βιβλίο του π. Επιφάνιου Θεοδωρόπουλου «Χριστώ τω Θεώ παραθώμεθα».
Σημ. 2: Άλλο θέμα είναι ποια στάση πρέπει να πάρουμε όταν έχουμε ήδη μια ειλημμένη απόφαση κάποιων καταπιεζομένων να ανακτήσουν ή να διατηρήσουν δια της βίας τα δώρα του Θεού που τους πήραν(ή θέλουν να τους πάρουν) με τη βία. Εκεί προσωπικά με βοηθάει η στάση του Κ. Οικονόμου του εξ Οικονόμων, που περιλαμβάνεται σε παράρτημα στο ωραίο βιβλίο του Κ. Σαρδελή «η προσευχή του Μακρυγιάννη».
Advertisements

Ετικέτες: , , , ,

13 Σχόλια to “Επιτρέπεται από τους Αγίους και τους Ιερούς Κανόνες η στράτευση;(Μέρος 2ο και τελευταίο)”

  1. Γιάννης Says:

    είναι κακό να ροκανίζει κανείς το κλαδί όπου κάθεται, ακόμη κι αν νομίζει ότι δεν κάθεται σε αυτό

  2. Γιάννης Says:

    …και για να σε «ζεστάνω»: βία άσκησε και ο Χριστός (κατά Ιωάννη β’, 15) που κατά τα άλλα ζητά να γυρνάμε το άλλο μάγουλο όταν μας σφαλιαρίζουν.

    Αν στο Βυζάντιο, όλοι είχαν καημό ν’ αγιάσουν -όπως λέει ο Θ. Ζιάκας-, τότε δεν θα υπήρχε Βυζάντιο, γιατί απλούστατα κανείς άγιος που δεν ήθελε να πιάσει σπαθί στο χέρι δεν θα το υπερασπιζόταν. Οπότε αφήνονταν hoi polloi να κάνουν τη βρώμικη δουλειά του ξεκοιλιάσματος Αβάρων, Πετσινέγκων, Βουλγάρων, Μουσουλμάνων κ.ά. εισβολέων, και το ηθικό δίδαγμα των ολίγων αγίων ή εκκλησιαστικών διανοουμένων (πατέρων) οι οποίοι επωφελούνταν από την αυτοθυσία των pollon, ήταν το «ου φονεύσεις».

    Σοβαρή λεπτομέρεια: το Βυζάντιο επί 1000 χρόνια σωζόταν από το στρατό του, τον πλούτο του, την διοίκησή του, κι όχι από τις ψαλμωδίες του. Άλλο αν η πίστη είναι δύναμη (αυτό ισχύει για οποιαδήποτε πίστη).

    Κάτι, λοιπόν, δεν πάει καλά. Ή οι Βυζαντινοί Ορθόδοξοι δεν ήταν και τόσο καλοί και γνήσιοι πρωτο/χριστιανοί -όπως κατ’ εξακολούθηση μας διαβεβαιώνει ο δυτικός χριστιανισμός και ειδικά ο προτεσταντικός- αφού έσφαζαν αβέρτα μυριάδες μυριάδων σωματοψυχές, είτε εύρισκαν έναν τρόπο να συνδυάζουν τις μυριάδες σφαγές με την πνευματικότητά τους και την Ορθοδοξία τους, ο οποίος διαφεύγει των αναρχοχριστιανικών και (τάχα μου) «πρωτοχριστιανιστικών» αναλύσεων.

  3. philalethe00 Says:

    @Γιάννης
    Αγαπητέ μου Γιάννη, αφού σε καλημερίσω, να σε ευχαριστήσω ιδιαιτέρως για την «ανάδραση», που λέμε…
    Αν έλεγα δικές μου απόψεις, θα έλεγα ότι μπορεί εγώ κάπου να υπερβάλω, αλλά δεν αναφέρω κάτι δικό μου. Δες το εξής: κατά τον 19ο αιώνα, ο Κων/νος Οικονόμος ο εξ Οικονόμων, ο κατά τον π. Γ Μεταλληνό μεγαλύτερος Ελληνορθόδοξος και υπερασπιστής της Ορθόδοξης Παράδοσης κατά τον 19ο αιώνα κάνει μια προσευχή, για να ευοδωθούν οι προσπάθειες των επαναστατών, διότι «εξεκαύθησαν» από τον ζήλο για την πίστη λόγω της φοβερής καταδυνάστευσης του Γένους κ.λπ., αλλά στην προσευχή αυτή τι γράφει; ΌΧΙ μέσω της θανάτωσής των αντιπάλων τους, αλλά απλώς μέσω της άρσης της δυναστείας αυτών! Δες το στο βιβλίο του Κ. Σαρδελή «Η προσευχή του Μακρυγιάννη». (Εκεί, ο αείμνηστος Σαρδελής γράφει ότι την ελευθερία την οφείλουμε στις προσευχές και όχι στα όπλα…)

    Σχετικά με το ζήτημα της βίας που άσκησε ο Χριστός, πράγματι, ο Χριστός άσκησε βία απέναντι σε ΠΡΆΓΜΑΤΑ. Πράγματι έκανε μια φοβερή και άκρως επικίνδυνη και επαναστατική ενέργεια, αλλά δεν άγγιξε ανθρώπους εκεί πέρα. Δεν τους μαστίγωσε, απλώς ανέτρεψε τα τραπέζια τους κτλ….

    Τρίτον, είναι χαρακτηριστικό ότι η επιχειρηματολογία που χρησιμοποιείς είναι περίπου η ίδια με του συνωνόματού μου Κέλσου του Φιλαλήθη, εναντίον των Χριστιανών, στον οποίον απάντησε ο Ωριγένης στο γνωστό βιβλίο του. 🙂 Δες τι γράφει ο Κέλσος: «Αν όλοι οι άνδρες επρόκειτο να κάνουν ό,τι εσύ, δεν θα υπήρχε κανείς να προστατέψει τον Αυτοκράτορα από το να μείνει σε τέλεια μόνωση, και με την εγκατάλειψη του από τις δυνάμεις του, η Αυτοκρατορία θα έπεφτε στα χέρια των πιο άνομων βαρβάρων»

    Για να σου δώσω εγώ επιχειρήματα, η Εκκλησία ψάλλει «Σώσον Κύριε των λαόν σου[] νίκας τοις βασιλεύσιν κατά βαρβάρων δωρούμενος». Αυτό γράφτηκε κατά τις επιδρομές όλων αυτών που αναφέρεις, και σημαίνει κατά τον π. Επιφάνιο Θεοδωρόπουλο ότι ευχόμαστε όχι να γίνουν φόνοι, αλλά σίγουρα ο Θεός να σταματήσει την εχθρική επιδρομή, όπως κατά την επιδρομή των Αβάρων με τον Ακάθιστο Ύμνο ή , όπως λ.χ. στην Παλαιά Διαθήκη, όπου ο Θεός στέλνοντας ένα απέραντο σμήνος από σφήκες διέλυσε το αντίπαλο στράτευμα ή προκαλώντας μια άλλη συμφορά που τους αναγκάζει να στρέψουν αλλού την προσοχή τους και να μην έχουν επιβουλή εναντίον ενός άλλου Έθνους, για το οποίο και προσευχόμαστε.

    Το ίδιο ζήτημα δεν τίθεται άλλωστε και κατά την άλωση της Πόλης; Γιατί ο Άγιος Μάρκος ο Ευγενικός δεν πολέμησε; Δεν ήταν πατριώτης; Γιατί όχι ο οσ. Ιωσήφ ο Βρυέννιος; Γιατί ο Γεννάδιος, που κατόπιν έγινε Πατριάρχης/Εθνάρχης, μόλις δεν εισακούστηκαν οι προειδοποιήσεις του, έφυγε για το ησυχαστήριό του (όπου και προσευχόταν) έξω από την Πόλη, αντί να πολεμήσει(ο ανιψιός του πολέμησε και τραυματίστηκε); Γιατί διάφοροι γίνονταν μοναχοί; Γιατί, λένε κάποιοι προεκτείνοντας τον συλλογισμό, προβάλλονταν εμπόδια ακόμη και από τους φιλενωτικούς, αντί να ικετέψουμε για περισσότερο βοήθεια στρατιωτική από την Δύση, μπαίνοντας υπό τον Πάπα;
    Πρόσεξε τι λέει στους Ψαλμούς: «Ει μη Κύριος φυλάξη πόλιν, εις μάτην ηγρύπνησαν οι φύλακες». Και ακόμη, όταν ο Μωάμεθ ο Πορθητής μπήκε(μετά την Ένωση και την Ουνίτικη Λειτουργία στην Αγ. Σοφία), είδε ένα όραμα με ένα χέρι, που σήμαινε πως «Εάν υπήρχαν πέντε αληθινοί Χριστιανοί μέσα στην πόλη, ο Θεός δεν θα σου επέτρεπε να μπεις μέσα σε αυτήν». (Το όραμα αναφέρει ο γέροντας Φιλόθεος ο Ζερβάκος.) Κάτι ανάλογο ακόμη είναι ότι Θεός στην ΠΔ έσωσε τον δίκαιο Λωτ, που ήταν ο μόνος μη-διεφθαρμένος τότε, από την καταστροφή, λέγοντάς του να φύγει από την πόλη των διεφθαρμένων… Θέλω να πω, σωζόμαστε ή και χανόμαστε από αίτια που ούτε καν φανταζόμαστε πολλές φορές και πάντως δεν είναι τα συμβατικά…

    Οπωσδήποτε από τα παραπάνω, θα ήθελα να δούμε ότι υπάρχει μια τελείως άλλη λογική στην Εκκλησία για αυτά τα θέματα, μάλιστα λογική που επαληθεύεται από τα ιστορικά γεγονότα. Μπορούμε να βάλουμε την σωστή ιεραρχία και ακόμη και την σωστή ή την άριστη φιλοπατρία, που δεν εκδηλώνεται με ένα βίαιο και φονικό τρόπο. Και έτσι να άρουμε την φοβερή εκκοσμίκευση που μας τρώει…

    Αυτά θα ήλπιζα να μας προβληματίσουν γόνιμα τουλάχιστον όλους… Ούτως ή άλλως, τα πάντα είναι εναντίον αυτών των παραδόσεων.

    Κατά τα υπόλοιπα, η συζήτηση είναι ανοιχτή… Ευχαριστώ και πάλι ειλικρινά και καλησπέρα!

  4. philalethe00 Says:

    ΥΓ Κατ’ εμέ, ο όρος «αναρχοχριστιανικός» δεν είναι τόσο πετυχημένος εν προκειμένω. Διότι δεν μιλάμε για τους Μεννονίτες ή τους Κουάκερους ή τους Αναβαπτιστές, αλλά μιλάμε για την (ελλην-) Ορθόδοξη Εκκλησία, που οι καθ ‘ημάς τοις χείλεσιν «υπερπατριώτες» τόσο έχουν συνήθως σε εκτίμηση… Για την Ορθόδοξη Εκκλησία και αυτό που αποκαλούμε «Ιερά Παράδοση» αυτής…

  5. 4_0 Says:

    Χαρά μου που διαβάζω το άρθρο αυτό Φιλαλήθη!

    ΥΓ.
    Τζόννυ, μετά από τοοόσο καιρό ο Φιλαλήθης τα λέει τόοοσο ωραία κι έρχεσαι εσύ να μας τα χαλάσεις; Πρόσεξε γιατί θ’αρματωθώ 😉
    Δεν αλλάζεις με τπτ βρε τζόννυ μου;

  6. mexik Says:

    Φιλαλήθη, καλησπέρα!!
    Με προβλημάτισες.. Θα θελα κι εγώ να παραθέσω κάποιες σκέψεις μου…
    Η βία είναι ξένη στην Ορθόδοξη πνευματικότητα… Για την ακρίβεια η βία εναντίον του αδερφού, όχι του εαυτού μας… Από τη μια, οι Πατέρες που εμφορούνται από το Άγιο Πνεύμα και είναι οι δικοί μας οδοδείκτες για την πορεία μας προς τον Ουρανό. Από την άλλη, η πραγματικότητα που βιώνουν οι άνθρωποι: μίση, αδικίες, πολέμους (επιθετικούς και αμυντικούς), καταστροφές κλπ. Ποια είναι η σωστή αντιμετώπιση και θέση σε κάθε περίπτωση πολέμου, δεν ξέρω αν μπορούμε να πούμε. Κάθε περίπτωση είναι ξεχωριστή και χαίρει διαφορετικής αντιμετώπισης..
    Σκέφτομαι το 1821. Οι άνθρωποι ήθελαν την ελευθερία τους. Αγωνίστηκαν για αυτήν χύνοντας ανθρώπινο αίμα… και δικό τους και των Τούρκων… Σε μια ιδεατή και άκρως πνευματική κατάσταση των ανθρώπων εκείνης της περιόδου ίσως να επέλεγαν να ξεκινήσουν προσευχές και λιτανείες νυχθημερόν ώστε ο Θεός να δώσει την ελευθερία χωρίς αιματοχυσίες.. Δεν έγινε κάτι τέτοιο… Πώς λέμε τότε ότι ο Θεός βοήθησε τους Έλληνες και μας ελευθέρωσε;; Παρόλο που αρκετοί σκοτώσανε συνανθρώπους τους;; Πώς λέμε ότι η Παναγιά το 1940 ήταν η στρατηγός και πολλοί ήταν αυτοί που την βλέπανε να ηγείται του ελληνικού στρατού… Έχω λίγο μπερδευτεί…
    Δεν μετράει η διάθεση;; Ο εσωτερικός άνθρωπος και τα κίνητρα που τον ωθούν να πράττει είτε το φαινομενικά κακό, είτε το φαινομενικά καλό;;;
    Ο Ισραηλιτικός λαός (γιατί τον ανέφερες) δεν νίκησε κάποιους εχθρούς του (δεν θυμάμαι ποιους) και κρατούσανε τα χέρια του Μωυσή ανοιχτά σε στάση προσευχής και όσο ήταν ανοιχτά νικούσανε, όσο κουραζότανε και τα κατέβαζε έχαναν;;;
    Πραγματικά, έχω μπερδευτεί… γιατί ασφαλώς οι Πατέρες μιλήσανε όχι από μόνοι τους αλλά απ’ όσα το Άγιο Πνεύμα τους αποκάλυψε αλλά η ιστορία με μπερδεύει…

  7. Γιάννης Says:

    Καλησπέρα Φιλαλήθη

    Για τα όσα λες, έχω κάποιες ενστάσεις. Απ’ την αρχή ξεκινώντας, και για τον Κωνσταντίνο Οικονόμο: Οι προσπάθειες των επαναστατών του 1821 μόνο ένοπλες μπορούσαν να είναι, αφού η άρση της μουσουλμανικής δυναστείας μόνο με τα όπλα κι όχι αόπλως ήταν δυνατή και μόνο ενόπλως –δηλαδή με σφαγή τους– οι κατακτητές θα δέχονταν να άρουν τον ζυγό τους (πώς θα ήταν δυνατόν να αποτιναζόταν ο οθωμανικός ζυγός αόπλως, άλλωστε; ). Κατά πόσο αυτό επιβεβαιώνει την άποψη ότι την ελευθερία την οφείλουμε στις προσευχές; Είναι άλλο πράγμα η άποψη να έπαυε η οθωμανική τυραννία αόπλως, που είναι μια ευχή, κι άλλο πράγμα να πιστεύεις πραγματικά ότι αυτό θα ήταν δυνατό εκ μέρους των Τούρκων, δίχως ένοπλες ενέργειες εναντίον τους. Αν δεν αφήσουμε το φαντασιακό, ότι μπορεί να αποτιναχτεί ξένος ζυγός ή εισβολή χωρίς όπλα και σφαγή αντιπάλων, τότε παραγνωρίζουμε ολόκληρη την παγκόσμια ιστορία.

    Σχετικά με το ζήτημα της βίας που άσκησε ο Χριστός: εὗρεν ἐν τῷ ἱερῷ τοὺς πωλοῦντας βόας καὶ πρόβατα καὶ περιστερὰς καὶ τοὺς κερματιστὰς καθημένους, καὶ ποιήσας φραγέλλιον ἐκ σχοινίων πάντας ἐξέβαλεν ἐκ τοῦ ἱεροῦ, τά τε πρόβατα καὶ τοὺς βόας, καὶ τῶν κολλυβιστῶν ἐξέχεεν τὸ κέρμα καὶ τὰς τραπέζας ἀνέτρεψε, καὶ τοῖς τὰς περιστερὰς πωλοῦσιν εἶπεν· Ἄρατε ταῦτα ἐντεῦθεν. Δεν άσκησε ο Χριστός βία μόνο σε πράγματα, αλλά σε πρόσωπα. Τις τράπεζες «ανέτρεψε», αλλά τους εμπόρους εξέβαλε «ποιήσας φραγέλλιον εκ σχοινίων»

    Τρίτον, είναι χαρακτηριστικό ότι η επιχειρηματολογία που χρησιμοποιείς είναι περίπου η ίδια με του συνωνόματού μου Κέλσου του Φιλαλήθη, εναντίον των Χριστιανών, στον οποίον απάντησε ο Ωριγένης στο γνωστό βιβλίο του. Δες τι γράφει ο Κέλσος: “Αν όλοι οι άνδρες επρόκειτο να κάνουν ό,τι εσύ, δεν θα υπήρχε κανείς να προστατέψει τον Αυτοκράτορα από το να μείνει σε τέλεια μόνωση, και με την εγκατάλειψη του από τις δυνάμεις του, η Αυτοκρατορία θα έπεφτε στα χέρια των πιο άνομων βαρβάρων”…

    Ως προς τον Κέλσο, βασικά και την ίδια εποχή με τον Ωριγένη, ο Τερτυλλιανός παρατηρεί (Απολογητικός, 42 (PL 1, 556)) ότι οι Χριστιανοί υπηρετούν τη στρατιωτική τους θητεία μαζί με τους Εθνικούς. Τον 4ο αι. ο Μέγας Βασίλειος γράφει (PG 32, 681B): «Τοὺς ἐν πολέμοις φόνους, οἱ πατέρες ἡμῶν, ἐν τοῖς φόνοις οὐκ ἐλογίσαντο. Ἐμοὶ δοκεῖ συγγνώμην διδόντες τοῖς ὑπὲρ σωφροςύνης, καὶ εὐσεβείας ἀμυνομένοις. Τάχα δὲ καλῶς ἔχει συμβουλεύειν, ὡς τὰς χεῖρας μὴ καθαρούς, τριῶν ἐτῶν τῆς κοινωνίας μόνης ἀπέχεσθαι», ενώ τον ίδιο αιώνα ο άγιος Αμβρόσιος ο Μεδιολάνων (De officiis ministrorum, I, 36, 178 (PL 16 81C)), παραπέμποντας στο παράδειγμα του Μωυσή που υπερασπίστηκε στην Αίγυπτο τον κακοποιούμενο Ισραηλίτη, υποστηρίζει ότι όποιος δεν καταπολεμά την αδικία που γίνεται στον πλησίον του, ενώ μπορεί, βρίσκεται στο ίδιο κρίμα με αυτόν που την πραγματοποιεί.
    Ασφαλώς και ισχύει ότι το καλύτερο θα ήταν η αποκατάσταση της αδικίας χωρίς βία, χωρίς πόλεμο εν προκειμένω. Το μη χείρον βέλτιστο, όμως. Κι όπως λέει κι ο Παίσιος, «Αν τα υλικά πράγματα δεν μοιράζονται με το Ευαγγέλιο, στο τέλος θα μοιραστούν με το μαχαίρι». Ελπίζω ότι τότε δεν θα πούμε «κακώς μοιράζονται, αφού μοιράζονται με το μαχαίρι».

    Επιπλέον, η κριτική του Κέλσου ήταν εξωπραγματική, αφού οι χριστιανοί ήταν μικρή μειονότητα ακόμη, και στην πραγματικότητα υπήρχε η πολυτέλεια για όλους, και Εκκλησία και ρωμαϊκό κράτος, να μην συμμετέχουν οι χριστιανοί στο στρατό. Όμως, μην συγχέεις το βυζαντινό κράτος, όπου οι χριστιανοί (μετά, ας πούμε τον 4ο αι.) είναι η πλειονότητα με το ρωμαϊκό του 2ου αι. Στο κράτος του 5ου αιώνα οι παρατηρήσεις του Κέλσου θα ήταν απολύτως εύστοχες, αφού αν οι χριστιανοί (=η πλειονότητα) απείχαν από το στρατό, τότε το κράτος θα κατέρρεε από τις επιθέσεις των βαρβάρων.

    Η πρωτοχριστιανική «ακοσμικότητα» είχε νόημα μόνο σε έναν κόσμο όπου η Εκκλησία ήταν περιθωριακή. Όταν έπαψε αυτή να είναι περιθωριακή, έπρεπε να απαντήσει σε ερωτήματα καθημερινής πρακτικής στα οποία δεν είχε πια την πολυτέλεια να κάνει ότι δεν την αφορούν, ότι είναι λυμένα έτσι κι αλλιώς. Γενικότερα, η υιοθέτηση στην σημερινή εποχή μιας «πρωτοχριστιανικής» αντίληψης κατά γράμμα, θα σήμαινε ότι οι σημερινοί Χριστιανοί θα έπρεπε να πληρώνουν τους φόρους τους αδιαμαρτύρητα, να αποδέχονται την τυραννία αδιαμαρτύρητα (απλώς προσευχόμενοι) και να μην προσπαθούν να την ανατρέψουν. Μα τι άλλο έκανε η καθεστωτική Εκκλησία και οι πιστοί της επί μετεμφυλιακής περιόδου και επί Χούντας; Εξέλαβε το «τα του Καίσαρος…» όχι ως άρνηση της θεοκρατίας αλλά ως λευκή επιταγή προς τον Καίσαρα.

    Θα επιχειρηματολογήσω, ωστόσο, με τη σειρά μου ότι φέρνεις επιχειρήματα τύπου Ιουλιανού, ότι οι χριστιανοί δεν μπορούσαν να παίρνουν πολιτικά αξιώματα γιατί αυτά συνεπάγονταν και την επιβολή θανατικών ποινών σε πόλεμο ή σε εγκληματίες σε ειρηνική περίοδο, και δεν γινόταν χριστιανός να θανατώσει, όντας άρχοντας, πολίτη ή ξένο.

    Τέλος –γιατί παρα-μίλησα– δεν μπορούμε, ακόμη και λόγω άγνοιας της βυζαντινής ιστορίας εκ μέρους των θεολόγων να πιστεύουμε ότι οι «νίκες κατά βαρβάρων» δεν ήταν λουσμένες στο αίμα των «βαρβάρων», ότι οι νίκες επί των Περσών και μετά επί των Αράβων και οι επανακτήσεις ρωμαϊκών εδαφών πραγματοποιήθηκαν με τριαντάφυλλα δεμένα στις ρωμαίικες λόγχες, ότι άπαξ και ο Θεός έστειλε σφήκες κατά των αλλόδοξων αυτό θα μπορούσε να επαναλαμβάνεται κάθε φορά στους εκατοντάδες πολέμους της Βυζαντινής αυτοκρατορίας, ότι οι μόνοι πόλεμοι της Αυτοκρατορίας ήταν οι πολιορκίες της Κωνσταντινούπολης (καθαρά αμυντικές και με τον ελάχιστο αριθμό φόνων). Κοντολογίς, η θεωρητική υπόδειξη της άρνησης στράτευσης ήταν 1) εκτός τόπου και χρόνου 2) πρακτικά διαλυτική για το κράτος στο οποίο ζούσαν και χάρη στο οποίο θεωρητικολογούσαν οι υποδεικνύοντες. Αγαπητέ Φιλαλήθη, δεν έσωσαν τα μοναστήρια ούτε η νοερά προσευχή το Βυζάντιο –και η «Ένωση των Εκκλησιών» δεν μπορεί να αποτελεί καθεαυτή αντεπιχείρημα–, και οι υστεροβυζαντινές προτροπές για υποταγή στους Οθωμανούς επειδή «πρέπει να υποτασσόμαστε στις εξουσίες» το μόνο που κατάφεραν ήταν τον αποχριστιανισμό της Μικρασίας και μέρους των Βαλκανίων, κι όχι την υπό ξένους συνέχιση της χριστιανικής λατρείας. Όσο για τον μοναχισμό, ο μοναχισμός στην Βυζαντινή ήταν τελείως διαφορετικός από τον σημερινό της φυγής. Όπως παρατηρεί ο Beck, «όταν διαβάζουμε τους βίους των μοναχών, μάς δημιουργείται η εντύπωση ότι πολλοί διάλεξαν τη ζωή του καλόγερου σχετικά, αργά, αφού παντρεύτηκαν και άσκησαν κάποιο δημόσιο αξίωμα, ότι μάλιστα υπήρχε ένα σημαντικό στρώμα που θα μπορούσαμε να το χαρακτηρίσουμε με την έκφραση «συνταξιούχοι που έγιναν καλόγεροι»»

    Περιμένω και για άλλους να εκφράσουν τις απόψεις τους. ευχαριστώ για τη φιλοξενία

  8. philalethe00 Says:

    @4_0
    Αγαπητέ μου αδελφέ, καλησπέρα και ευχαριστώ πολύ για το σχόλιο, η Ορθόδοξή μας παράδοση μας ενώνει όλους, από ό,τι φαίνεται… 🙂 Σε ευχαριστώ για την καλοσύνη σου και για τα καλά σου λόγια…!
    @mexik
    Ευχαριστώ για το σχόλιο πολύ! Νομίζω ότι τα πράγματα είναι πολυδιάστατα και όχι μονοδιάστατα, ακριβώς επειδή δεν υπάρχει στην Ορθοδοξία πνεύμα στενά νομικίστικο και λαμβάνεται υπ’όψει το πνεύμα, τα κίνητρα…
    Κατ’αρχάς, να ξεκινήσω από κάτι που είναι σχετικά απλό: στην Παλαιά Διαθήκη, υπάρχει τελείως άλλος νόμος, βασικά υπάρχει συγκατάβαση του Θεού στην ηθική χαλαρότητα. Ας πούμε, στους άνδρες, όπως βλέπουμε από τα παραδείγματα του Δαυίδ κ.ά., επιτρέπεται να έχουν παλλακίδες ή να διαζευχθούν από τις συζύγους τους για οποιοδήποτε λόγο, ο Χριστός έλεγε λόγω της σκληροκαρδίας, όχι επειδή ήταν έτσι από την αρχή.
    Έτσι, ισχύει το «δίκαιο του πολέμου» στην Παλαιά Διαθήκη, δηλαδή κάτι ανάλογο με το «οφθαλμόν αντί οφθαλμού».
    Στο θέμα του 1821, ο π. Γ. Μεταλληνός μεταξύ άλλων έχει πολύ ωραίες θέσεις: η Δ. Εκκλησία τότε προσδοκούσε μια αναίμακτη απελευθέρωση. Οι Φαναριώτες κ.ά. θα ελάμβαναν υψηλά αξιώματα στην διοίκηση και έτσι αυτή θα περνούσε σε ρωμαϊικα χέρια. Ας μην ξεχνάμε και την ρήση του Μακρυγιάννη για το πώς θα προσεύχονταν να μείνουμε άλλα τόσα χρόνια υπόδουλοι στους Τούρκους, αν γνωρίζανε την ελευθερία που γευόντουσαν τότε, ώσπου λέει οι άνθρωποι να μάθουν «τι θα πει πατρίδα, τι θα πει θρησκεία», τι θα πει τιμιότη, αρετή κ.λπ. Αυτός είναι φοβερός λόγος, γιατί αναγνωρίζει τα βαθύτερα αίτια της δουλείας…

    Λοιπόν, έλεγα ότι το 1821 οι επαναστάτες αποφάσισαν ότι δεν ήθελαν πλέον να ζουν έτσι και ότι θα έκαναν επανάσταση, για να ανακτήσουν την ελευθερία τους, τις περιουσίες τους κ.λπ.. Υπήρχε δηλαδή μια κατάσταση τέτοια. Τι θα κάνει η Εκκλησία σε αυτήν την περίπτωση; Ποιανού την θέση θα πάρει, δεδομένου ότι έχουμε αυτό το (απευκταίο, ως μη ιδανικό και επικίνδυνο) δεδομένο; Προφανώς την θέση του αδικούμενου, κάνοντας αυτό που λέει ο π. Μεταλληνός αυθυπέρβαση, προφανώς με ένα πνεύμα συγκατάβασης. Έτσι νομίζω ότι εξηγείται πως οι Άγιοι και η Παναγία βοηθούσαν και βοηθούσαν τόσο τους Έλληνες σε διάφορες περιπτώσεις… Και στην ΠΔ ακόμη η επιδρομή των αντιπάλων και η κατοχή ξεκινάει από την κατάσταση της αποστασίας, ενώ η απελευθέρωση από την κατάσταση της μετάνοιας… Π.χ. στην Αίγυπτο με τον Μωυσή.

    Όλα αυτά είναι βέβαια ελλιπή…
    (Θα επανέλθω αργότερα συν Θεώ…)

  9. philalethe00 Says:

    @Γιάννης
    Γιάννη μου, για αυτό έγραψα το άρθρο, για να υπάρχουν ενστάσεις και ζύμωση απόψεων, ειδικά με ανθρώπους προβληματιζόμενους. Ειδάλλως, θα τα κρατούσα όλα αυτά για τον εαυτό μου… 😀

    Σχετικά με την προσευχή του Κων/νου Οικονόμου, μιλάει για το τι ζητάει από τον Θεό, το αίτημα και όχι για το τι τελικώς έγινε. Η απελευθέρωση θα μπορούσε να έρθει με πολλούς τρόπους. Τελικώς, ήρθε με αυτόν που ξέρουμε. Σε μια άλλη περίπτωση που οι Τούρκοι έκαναν προκλήσεις στο Αιγαίο,ο γέροντας Παΐσιος είπε να μην ανησυχούν, διότι θα βρισκόταν τρόπος άνωθεν, και τελικώς ήρθε ένας μεγάλος σεισμός, που τους σταμάτησε τις ορέξεις…

    Στην περίπτωση του Άγ. Μαρτίνου, όταν πήγε… άοπλος(!) να αντιπαραταχθεί στον εχθρό, ήρθαν αμέσως οι αντίπαλοι να συνθηκολογήσουν. Νομίζω ότι ο τρόπος, όταν υπάρχουν οι πνευματικές προϋποθέσεις και η πίστη, βρίσκεται…

    Σχετικά με τα του Χριστού, συμφωνούμε και νομίζω ότι συμφωνούν και αυτά που έγραψα πιο πάνω, δηλαδή ότι δεν χτύπησε τον άνθρωπο, (αν και θα «δικαιούτο» να το είχε κάνει) αλλά τους εξέβαλε από τον Ναό. (Νομίζω ότι έχει διευκρινιστεί αυτό και από τους Πατέρες.)

    Τρίτον, ο Τερτυλλιανός δεν είναι βέβαια Άγιος (ούτε και ο Ωριγένης, αν και ήταν σημαντικός θεολόγος, απλώς είχε κακοδοξίες, ήταν ελληνιστής), αλλά σε αυτό που λέει, δηλαδή ότι είχαν στρατευθεί άνθρωποι που κατόπιν έγιναν Χριστιανοί, είναι σωστός. Διότι κανείς μπορεί να θυμηθεί από τον Άγιο Δημήτριο, τον Άγ. Γεώργιο, τον Άγ. Σεβαστιανό, τον Άγ. Αρτέμιο κ.ά.

    Τέταρτον, γενικώς η εξωτερική πολιτική των λεγόμενων Βυζαντινών αυτοκρατόρων νομίζω πως είναι γνωστό και ευρέως αποδεκτό πως στηριζόταν υπερβολικά και έως εσχάτων στην διπλωματία, στην ανάπτυξη σχέσεων με τους αλλοεθνείς κ.λπ.
    Ο Ιουστινιανός ο Α’ είναι μια εξαίρεση, αλλά για αυτό βλέπει κανείς πως λόγω της απροθυμίας συμμετοχής στους πολέμους, αναγκαζόταν να προσλαμβάνει ξένους μισθοφόρους για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις της ανακατάληψης κ.τ.λ.

    Πέμπτον, γενικώς κανείς στα χρόνια μετά τον 4ο μ.Χ αι. βλέπει όλο και λιγότερους στρατιωτικούς Αγίους. Για να είμαι ειλικρινής, προσωπικά αυτήν την στιγμή δεν θυμάμαι κάποιον… Και ο Μ. Βασίλειος στο χωρίο που καταχωρείς τηρεί μια αυστηρότερη στάση της προηγούμενης απέναντι στους πολέμους, η οποία και επικυρώνεται εκκλησιαστικά αργότερα και ισχύει ως σήμερα… Το ζήτημα της στελέχωσης ενός τακτικού «χριστιανικού» στρατού είναι πράγματι ένα ζήτημα που είναι κάπως δύσκολο από χριστιανικής άποψης.

    Περί του μοναχισμού, συμφωνούμε. Ακόμη και ο άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός στα 46 του έγινε μοναχός…

    Να μείνω σε αυτά τα …ολίγα προς το παρόν και θα επανέλθω…
    Και πάλι ευχαριστώ για την ωραία και εποικοδομητική συζήτηση!

  10. stunt Says:

    TI ARTHRO EINAI AVTO, TI EPIXEIRIMATA ???

    i Ellada kai oi Ellines den ypirksan kai den ine epektatikos i polemoxaris laos, o stratos mas exei sisxetisthei me to iero kathikon tis filaksis apo pantos exthrou.
    (gia na katalabenomaste, milame epi to pliston kai oxi na psaxnoume tis isxnes eksereseis gia na skandalistoume texnita)

    I anafora tou p. Sofroniou ine astoxi, dioti san agglos stin Agglia, milame gia enan apo tous pio athlious laous dinastes allon laon meso apikiokratias kai ametriton polemon simferontos. edo sigoura den sinistame ton xristianos na paei ston strato!

    to idio metraei kai gia kathe alli anafora lao kai allon epoxon. ti nomizoume diladi, oti o Theos den kserei tis diafores , i den asxolite, oti mporei kaneis na koroidepsei ton Theo ;
    Distixos polles sinxrones gnomes kai theories genikevmenes kai fainomenika orees, distixos astoxoun, epidi akrivos den kanoun avton ton diaxorismo an epoxi kai strato.

  11. philalethe00 Says:

    Αγαπητέ stunt,
    σε ευχαριστώ θερμά για τον κόπο σου να απαντήσεις στην ανάρτηση..
    Έχεις δίκηο στο εξής: παρά την συμμετοχή στο ΝΑΤΟ κ.λπ., ο ελλαδικός στρατός γενικώς δεν βαρύνεται με επεκτατικές επιδιώξεις κ.λπ. Απεναντίας, γνωρίζουμε για το 21 και για το 40 κ.λπ. πως ήτανε αμυντικοί και απελευθερωτικοί πόλεμοι και άρα «ευκλεείς».

    Ναι, αλλά έχουμε ποτέ αναρωτηθεί αν αρκεί άραγε χριστιανικά αυτό;
    Χριστιανικά, όχι, δεν αρκεί! Σε παραπέμπω εδώ:

    https://philalethe00.wordpress.com/2012/10/03/%CE%B5%CE%BA%CE%BA%CE%BB%CE%B7%CF%83%CE%AF%CE%B1-%CE%B5%CE%B8%CE%BD%CE%BF%CF%86%CF%85%CE%BB%CE%B5%CF%84%CE%B9%CF%83%CE%BC%CF%8C%CF%82-%CE%B7-%CF%87-%CE%B1/#comment-3133

    Επίσης, να πούμε ότι ο γέροντας Σωφρόνιος του Έσσεξ δεν αναφέρεται στο απόσπασμα αυτό στην Αγγλία, αλλά αναφέρεται γενικώς στον πόλεμο.
    Να πούμε και το άλλο: σε ένα πόλεμο μπορεί να υπάρξει αυτοθυσία και μαρτύριο. Τέτοιο είναι το παράδειγμα του Αγίου Λαζάρου της Σερβίας.

    Από εκεί και πέρα, μπορούμε να ζυγίσουμε το καθετί ανάλογα και με την ευγένεια των κινήτρων του. Ο Παύλος Μελάς, πάντως, που είχε εξαιρετικά ευγενή κίνητρα ήξερε κατά βάθος ότι το να σκοτώσεις άνθρωπο σε οποιεσδήποτε συνθήκες είναι αμαρτία.
    Βέβαια, όσο πράττουμε κάτι, τόσο παύει και η συνείδηση να μας ελέγχει.
    Η Εκκλησία δεν προσαρμόζει την αλήθεια Της ανάλογα προς τα τεκταινόμενα στον κόσμο, αλλά αντιθέτως είναι το φως που φωτίζει τον κόσμο.
    Δεν διαφωνούμε απολύτως, απλώς σχετικοποιώ αυτό που δείχνεις να θεωρείς ως το απόλυτο καλό.

    Πολλές ευχές και θα χαρώ να συνεχίσουμε την συζήτηση, τώρα ή κάποτε αργότερα…

  12. Alexander Sou Says:

    Το αρθρο δηλοι οτι η «ακριβεια» απαγορευει τη συμμετοχη σε αμυντικο εστω, πολεμο, αλλα η «οικονομια» εν τελει ευλογει τα οπλα.

    Επειδη λοιπον δεν ειναι μονο ο φονος αλλα και η καθε μορφης βια, ισως με τους ανωτερω η άλλους κανονες, να πρεπει να καταργηθει και η αστυνομια και ο στρατος.

    Φυσικά την επόμενη μέρα θα έχουμε εξεγέρσεις, λεηασιες και κάθε είδους κοινωνική αναστάτωση. Και τοτε οι κατοικοι δε θα επιαναν τα ψαλτηρια αλλά τις καραμπίνες. Οπως έκαναν και πολλοι ρασοφοροι στο 1821 (Αθανασιος Διακος κλπ).

    Βλεπουμε οτι οι ιδιοι οι κατ εξοχην μαθητες και διδασκαλοι του Ευαγγελιου, στον απελευθερωτικο αγωνα επιασαν τα όπλα. Ενω Εκκλησιαστικοι (Ιερεις, Αρχιερεις) συχνα ευλογουν τα όπλα, ειτε σε καιρο ειρηνης ειτε σε καιρο πολεμου. Αφου λοιπον ουτε οι ιδιοι οι ρασοφοροι (αξιοι καθ΄’ολα, ουδεις αντιλεγει) δεν εφαρμοζουν τους κανονες αυτους, αρα σε ποιους απευθυνονται εν τελει;

    Ο Αγ.Παϊσιος συμμετειχε στον εμφυλιο,, ως ασυρματιστης, στελνοντας τα αεροπλανα να βομβαρδίσουν τις θεσεις του εχθρου. Και φυσικα να προκαλεσουν πληθος θυματων. Οσο κι αν ηταν ευαισθητη ψυχη ο ιδιος.

    Εν τελει, σε ποιους απευθυνονται αυτοι οι κανονες που ουτε οι Αγιοι δεν εφαρμοζουν;

  13. philalethe00 Says:

    @Alexander Sou
    Θέτεις σημαντικά ζητήματα.
    Το κύριο σημείο που θα ήθελα να κρατήσει ο αναγνώστης είναι η μη-ειδωλοποίηση της βίας που μάλιστα επιφέρει [σκόπιμα] τον θάνατο, ως κάτι που δυστυχώς συχνά υπάρχει μέσα στο εκκλησιαστικό σώμα.

    Για το ότι πολλοί ιερείς έπιασαν τα όπλα, πράγματι ισχύει, αλλά βέβαια πλέον κανείς δεν μπορεί να ασκήσει την ιερωσύνη έπειτα. Ίσως αυτή είναι μια ορθότερη θεώρηση(που ισχύει σε πολλές περιπτώσεις), ότι λαϊκοί και κληρικοί, από μια φιλελευθερία και υπέρ των καταπιεσμένων αδελφών τους, κινδύνευσαν και τις ζωές και τη σωτηρία τους ακόμη[δια της βίας που ασκούσαν], ώστε να τους λυτρώσουν από έναν ανυπόφερτο ζυγό.

    Σχετικά με τον άγ. Παΐσιο, όντως συμμετείχε, ήταν φαντάρος τότε υποχρεωτικά. Όμως σύμφωνα με πολύ καλές μαρτυρίες [βλ. βιβλίο «του λόγου μου, ο μοναχός Παΐσιος»] έλεγε συνεχώς πριν τον πόλεμο: «ας ταλαιπωρηθώ, ας κινδυνεύσω, μόνο να μη σκοτώσω και να αξιωθώ να γίνω μοναχός».

    Η βία των (ή ακόμη περισσότερο: υπέρ των) καταπιεσμένων και των αδικούμενων, κοινωνικά, εθνικά, πολιτιστικά, πνευματικά, ή άλλως πώς [εννοώ όταν ειδικά φτάνει στην σκόπιμη θανάτωση του αντιπάλου], έχει πάρα πολλά ελαφρυντικά και πρέπει να την δούμε με πάρα πολλή συμπάθεια και κατανόηση. Επίσης μπορεί να έχει πολλά ευγενή στοιχεία.

    Να μην φτάσουμε όμως στο άλλο άκρο, να εξιδανικεύσουμε δηλαδή το γεγονός του πολέμου και των σκοτωμών, όπως συχνά βλέπουμε να γίνεται.

    Ευχαριστώ!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: