Posts Tagged ‘Νικολάι Μπερντιάγεφ’

Ορθόδοξοι και έξωθεν συγγραφείς πάνω στον άγιο Ιωάννη τον Χρυσόστομο (13/11)

Νοέμβριος 20, 2018

Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος (~349-407), μνήμης 13 Νοεμβρίου, αγαπήθηκε αλλά και έλαβε τιμές όσο λίγοι από τους μεταγενέστερούς του αγίους αλλά και από την Εκκλησία συνολικά.

Ο άγιος Ισίδωρος ο Πηλουσιώτης (+435) θεώρησε τη γέννησή του έπειτα από αυτόν εύνοια της Θείας Πρόνοιας και ότι η γέννησή του εισήγαγε την προ-χρυσοστόμεια και μετά-χρυσοστόμεια περίοδο.

Για την αγία Ολυμπιάδα τη Διακόνισσα (368-408), η οποία υπήρξε μια πολύ σημαντική εκκλησιαστική προσωπικότητα που επηρέασε έντονα τα τεκταινόμενα της εποχής και στενότατη συνεργάτιδα του Αγίου, ο διωγμός και ο μαρτυρικός του θάνατος υπήρξε ένα γεγονός που σημάδεψε τη ζωή της ανεξίτηλα και που επέδρασε καταλυτικά ώστε να επιφέρει και τον δικό της, ένα χρόνο μετά.

Η Ορθόδοξη Εκκλησία έχει καθορίσει τη Θ. Λειτουργία του ως την καθιερωμένη εκκλησιαστική Μυσταγωγία που τελείται κάθε Κυριακή.

Ο Ορθόδοξος φιλόσοφος και συγγραφέας Νικολάι Μπερντιάγεφ έγραψε:
«Εἶναι στὸν Μεγάλο Βασίλειο, ὅπως καὶ στὸν ἅγιο Ἰωάννη τὸν Χρυσόστομο ποὺ ἡ κοινωνικὴ ἀδικία, δημιούργημα τῆς κακῆς κατανομῆς τοῦ πλούτου, κριτικάρεται μὲ μιὰ δριμύτητα ποὺ θὰ ἔκανε τὸν Προυντὸν καὶ τὸν Μὰρξ νὰ χλωμιάσουν. Οἱ θεολόγοι τῆς Ἐκκλησίας διακήρυτταν ὅτι ἡ ἰδιοκτησία εἶναι κλοπή. Ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος ἦταν ἕνας αὐθεντικὸς κομμουνιστής, καὶ αὐτὸ σὲ μιὰ ἐποχὴ ποὺ δὲν ἦταν οὔτε καπιταλιστικὴ οὔτε βιομηχανική».

Ας πάμε όμως και στους θύραθεν συγγραφείς, για να δούμε την εντύπωση που σχημάτισαν:

(more…)

Για τον Μπερντιάγεφ

Νοέμβριος 23, 2017

Το Ημερολόγιο της «Χριστιανικής» για το έτος 2018 είναι αφιερωμένο στον μεγάλο Ορθόδοξο συγγραφέα Νικολάι Μπερντιάγεφ (1874-1948). Πρώτο βιβλίο που είχε διεξέλθει η στήλη ήταν αυτό υπό τον τίτλο «Ο χριστιανισμός και η πάλη των τάξεων» από τα «Ελάσσονα φιλοσοφικά» των εκδ. Καστανιώτη.
Ο Μπερντιάγεφ είχε ξεκινήσει ως νεαρός διανοούμενους από ένα ιδιαίτερο είδος του μαρξισμού. Συγκεκριμένα, από το ρεύμα του λεγόμενου «νόμιμου μαρξισμού», το οποίο πήρε το όνομά του από τα νόμιμα έντυπα όπου δημοσίευαν τα μέλη του. Στο ρεύμα αυτό ανήκε και ο μετέπειτα Ορθόδοξος ιερέας και φιλόσοφος π. Σέργιος Μπουλγκάκωφ (1871-1944), ο οποίος αργότερα εξέδωσε το ενδιαφέρον βιβλίο του για τον Μαρξ «Ο Καρλ Μαρξ ως θρησκευτικός τύπος», στο οποίο δίνει μεταξύ άλλων μια αρκετά εύστοχη αποτίμηση της προσωπικότητας και των έργων του. Οι νόμιμοι μαρξιστές θεωρούντο γενικότερα φιλοσοφικά μη-υλιστές ή και ιδεαλιστές και καλλιέργησαν τις σχέσεις με τον Ορθόδοξο Χριστιανισμό.

(more…)

Ο «παραμορφωμένος Χριστιανισμός» ως όργανο εκμετάλλευσης

Σεπτεμβρίου 12, 2017

«Εμείς όμως οι χριστιανοί θα έπρεπε θαρραλέα ν’αναγνωρίσουμε ότι ο χριστιανισμός, παραμορφωμένος κατά τη διαδρομή της ιστορίας στα συμφέροντά τους, στηρίζει τη θεωρία ότι «η θρησκεία είναι όργανο εκμετάλλευσης».

Ο χριστιανισμός, ή καλύτερα οι χριστιανοί, υποστήριξαν συχνά τους πλούσιους, ή τους ισχυρούς σ’ αυτό τον κόσμο. Δικαιολόγησαν το υπάρχον κακό και υποστήριξαν την αδικία. Οι εκπρόσωποι της εκκλησίας δεν γύρεψαν την καλυτέρευση της κοινωνικής ζωής.

Αν η εργατική τάξη εμολύνθηκε με τον αθεϊσμό, αν υπάρχει αντιθρησκευτική προπαγάνδα, δεν είναι μόνο οι κομμουνιστές, αλλά και οι χριστιανοί με την υποκρισία τους και τα λάθη τους που φταίνε γι ‘αυτό.

Οι χριστιανοί πολύ λίγο απασχολήθηκαν για την εφαρμογή της αλήθειας του Χριστού στη ζωή. Και οι εχθρικές δυνάμεις, οι αντίθετες στο χριστιανισμό, θέλησαν να επιβάλουν την κοινωνική δικαιοσύνη. »

(Νικολάι Μπερντιάγεφ, Ο Χριστιανισμός και το πρόβλημα του Κομμουνισμού, εκδ. Σιδέρη, σελ. 24-25)

H «άγια» νύχτα[Νικολάι Μπερντιάγεφ]

Ιουλίου 20, 2016

Nightly HouseΤα ψεύτικα καλύμματα πέφτουν και γίνεται φανερό τι είναι καλό και τι κακό. Η νύχτα δεν έχει λιγότερη αίγλη, δεν είναι λιγότερο θεία από την ημέρα. Τη νύχτα λάμπουν τα άστρα. Η νύχτα φέρνει αποκαλύψεις που η ημέρα δεν τις ξέρει. Η νύχτα είναι αβυσσαλέα, πιο στοιχειώδης από την ημέρα. Η άβυσσος του J. Bohmes φανερώνεται μόνο τη νύχτα. Η ημέρα περιβάλλει το μυστήριο της αβύσσου με καλύμματα (…)

Όταν σουρουπώνει, θαμπώνει η διαύγεια των διαγραμμάτων και σε λίγο χάνεται η σταθερότητα των οριακών γραμμών. Ο Tjutschew χαρακτηρίζει τη χρονική αυτή περίοδο ως την «ώρα της ανέκφραστης νοσταλγίας». Ζούμε σε μια τέτοια ώρα της νοσταλγίας, όταν η άβυσσος απλώνεται και πέφτουν όλα τα καλύμματα. Ο Tjutschew ονομάζει τη νύχτα «άγια»

Πηγή: Νικολάι Μπερντιάγεφ, «Ο Νέος Μεσαίωνας», μτφ. εκδ. Πουρναρά, σελ. 18-19

Ρωμαντισμός εναντίον καπιταλισμού

Μαΐου 20, 2016

Moonlit-Night-8Όλο το τελευταίο διάστημα, από την 23η Απριλίου του 2010, όπου ο Γιώργος Παπανδρέου ανακοίνωνε την ένταξή μας στην νεροσυρμή χωρίς επιστροφή που αποδείχθηκε πως ήταν το πρώτο «Μνημόνιο κατανόησης»(MoU), έχουν μειωθεί οι περισσότερο «οικουμενικού» χαρακτήρα αναζητήσεις και συζητήσεις από τον δημόσιο λόγο, τουλάχιστον στο μέτρο που δεν εντάσσονται σε μια άμεσης χρησιμότητας πρακτική.

Ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που αφορούν την ιστορία των factory-workersιδεών και μάλιστα των ρηξικέλευθων ιδεών ανακινεί παραταύτα η πρόσφατη μετάφραση του δοκιμίου των Michael Lowy και Robert Sayre (Εκδ. Έρασμος, 09/2015, μτφ. Ρ. Πεσσάχ) «Ρομαντισμός εναντίον καπιταλισμού» με προλόγιση του καθ. Στ. Ροζάνη.
Αυτό το ζήτημα έχει να κάνει με την φύση όπως και την σύμφυση των κοινωνικοοικονομικών ρευμάτων του καπιταλισμού, του αντικαπιταλισμού/σοσιαλισμού, καθώς και του Διαφωτισμού και του Ρωμαντισμού.  Χαρακτηριστική πτυχή αυτού του ζητήματος είναι οι ολοκληρωτικές ιδεολογίες που εμφανίστηκαν κατά τον Μεσοπόλεμο και ειδικά ο ναζισμός.

(more…)

Πολιτικός απολογισμός 2015- προοπτικές για το 2016

Ιανουαρίου 30, 2016

ea61e674461e41988a816f274ccb4385_18Ένας χρόνος από τους πυκνότερους σε πολιτικώς εξέχοντα γεγονότα πέρασε. Αυτός ο χρόνος μπόρεσε μέσα σε άλλα να αποσαφηνίσει καταστάσεις και προθέσεις, συσχετισμούς και δυνατότητες. Επίσης προκάλεσε μια σημαντική «διχοτομία», διαιρώντας το φαινομενικώς συμπαγές πρότερο αντιμνημονιακό στρατόπεδο σε δύο νέες υποκατηγορίες.

Βαρυσήμαντο είναι πρώτα-πρώτα να ξεκινήσουμε το νέο έτος με την ίδια οργή εναντίον της δυναστείας του γερμανικού imperium, με την ίδια επαναστατημένη συνείδηση, μα, ταυτόχρονα, περισσότερο προσγειωμένοι, με λιγότερες πλάνες, περισσότερη επίγνωση και εθνική-κοινωνική αυτοσυνειδησία.

(more…)