Archive for the ‘Δοκίμιο’ Category

Σημειώσεις για το θέμα των σχέσεων ελληνισμού-Ορθοδοξίας

5 Μαρτίου, 2012

Οι Πατέρες πράγματι τίμησαν την παιδεία. Επιπλέον, απέκτησαν, ορισμένοι, και οι ίδιοι την παιδεία και επιπλέον μέχρι και όλη την παιδεία της εποχής τους. Από τους πιο μελετηρούς ήσαν ο Μ. Φώτιος, ο Άγ. Γρηγόριος ο Θεολόγος, ο Άγ. Μάξιμος ο Γραικός και ο Μ. Βασίλειος, σύγχρονα ο Άγιος Ιγνάτιος Μπριαντσιανίνωφ. Όπως ο Μέγας Αθανάσιος είχε γράψει το «κατά Ελλήνων/ειδώλων», έτσι και ο Μ. Βασίλειος είχε γράψει εκείνο τον λόγο (ή επιστολή) προς τους νέους, για την ωφέλεια από τα ελληνικά κείμενα. Πολλοί, λαμβάνοντας αφορμή από αυτόν τον λόγο και μόνον, μίλησαν για τον «θαυμάσιο ελληνοχριστιανικό πολιτισμό» και τα «ελληνοχριστιανικά ιδεώδη». Μπορώ να θυμηθώ πρόχειρα μερικούς εν ενεργεία Μητροπολίτες, καθώς και την ιστοσελίδα της Ι.Μ. Θεσσαλονίκης, που κάνει λόγο για την προώθηση του «Ορθόδοξου(;) Ελληνοχριστιανικού πολιτισμού».  Και τίθεται το ερώτημα, αν με όλα αυτά ισχύει το «Ουκ έστι Έλλην ου Σκύθης ου Ιουδαίος… πάντες εις εσμέν».

Ως γνωστόν, οι Πατέρες έλεγαν ότι το «εθνικιστικό σαράκι» και ο «σωβινιστικός οίστρος», καταπώς το αποκαλούσε ο π. Επιφάνιος Θεοδωρόπουλος εμφατικότατα, είναι χαρακτηριστικά προχριστιανικά, των εθνικών και των παγανιστών. Αυτό σημαίνει πως όταν υπάρχει μια καταγωγή από κάποιο έθνος που τίμησε περισσότερο τον Θεό ή είχε σημαντικά επιτεύγματα σε κάποιους όντως σημαντικούς τομείς, αυτό συνεπάγεται απλώς μεγαλύτερη ευθύνη και όχι αξιωσύνη. Διότι «ο Θεός μπορεί να εγείρει από τις πέτρες απογόνους στον Αβραάμ». Και «εάν ήσασταν τέκνα του Αβραάμ, θα κάνατε τα έργα του Αβραάμ». Ομοίως και για εμάς.

(more…)

«Χουντικά σταγονίδια» στον «φιλόχριστο στρατό»

8 Δεκεμβρίου, 2011

Όπως ίσως θα έχετε παρακολουθήσει οι φίλοι αναγνώστες αυτών των γραμμών, τις τελευταίες δέκα ημέρες έγινε λόγος για ένα ζήτημα το οποίο άπτεται της εορτής του Πολυτεχνείου. Κάποιος νεαρός και ειδικότερα ο 4ετής αρχηγός φοιτητής της Σχολής Ευελπίδων Π. Φαραντάτος, όπως φημολογήθηκε αρχικά από την φιλοκυβερνητική εφημερίδα «Το βήμα της Κυριακής», μετά την εορτή προς τιμήν του Πολυτεχνείου 1973, μίλησε για «μπούρδες» αναφορικά με την εορτή αυτή και τραγούδησε κάποιο άσμα το οποίο είναι χουντικός ύμνος («Μεσ’ στου Απρίλη την γιορτή»). Μάλιστα, ανάγκασε ίσως ή συνοδεύτηκε σε αυτήν την ενέργεια από ορισμένους(4-5) συμφοιτητές ή και φίλους. Υπήρξαν πληροφορίες έσωθεν ότι το περιστατικό με κάποια μορφή πράγματι έλαβε χώρα, ενώ σε άλλη κυριακάτικη εφημερίδα συγγενής του παιδιού αυτού ισχυρίστηκε ότι συκοφαντήθηκε και ότι επρόκειτο για παρεξήγηση. Η φιλοκυβερνητική εφημερίδα μίλησε για «χουντικό πυρήνα στην Ευελπίδων»· ο δε πρότερος πρωθυπουργός κ. Παπανδρέου είχε ομιλήσει στους Μέρκελ-Σαρκοζί στην περιβόητη συνάντησή τους μετά την ανακοίνωση δημοψηφίσματος περί κινδύνων… πραξικοπήματος· οι συνδαιτυμόνες αυτοί εξοργίστηκαν με αυτά που άκουγαν- βέβαια «μην κρίνεις, για να μην κριθείς».
Βεβαίως, και νομικά ακόμη υπάρχει το περίφημο τεκμήριο αθωότητας και δεν πρέπει ποτέ να κάνουμε εύκολες κριτικές και επικρίσεις, πόσω μάλλον καταδίκες. Αλλά ας υποθέσουμε ότι ισχύει οποιαδήποτε εκδοχή. Ποια σημασία έχει; Αυτές οι σχετικές αναρρωτήσεις είναι σαν να προέρχονται από κάποιον που έρχεται για πρώτη φορά σε επαφή με την ελλαδική πραγματικότητα και δη την στρατιωτική, η οποία σε μεγάλο τμήμα της είναι «σουρεαλιστική» και άκρως εξοργιστική. Ιδίως, ίσως, οι νεώτεροι, από κατ’ ιδίαν συζητήσεις και μόνον θα γνωρίζουν πόσοι και πώς έχουν -έκπαλαι- τέτοια φρονήματα εντός του στρατού. Προσέξτε: όχι εθνικιστικά ή «υπερεθνικόφρονα» φρονήματα, αλλά απλώς φασιστοειδή ή/και «μιλιταριστικά». Δηλαδή αντιδημοκρατικά και νομικιστικά, που προσκυνούν ως είδωλο και ως νέο χρυσό μοσχάρι το Κράτος και έχουν ποικίλα όνειρα φίλαρχης «επιβολής της τάξης».

(more…)

Περί Ψωμιάδη, «λαϊκίστικης» Αριστεράς και μνημονίου ή, άλλως, Τίνος είδους δημοσιογραφικά φυντάνια ευδοκιμούν στης πλαγιάς της πιο μελάγχολης τα μάκρη(του Ρωμαΐικου)

18 Σεπτεμβρίου, 2010
Ο πολύς κος Σήφης Πολυμίλης μας, λοιπόν, με άρθρο του στο …»Βήμα» -διότι δεν μπορεί να μην μας διαφωτίζη πολλαχόθεν, όπως καταλαβαίνετε, τώρα που ηδικήθη κατά τι στην «Ε»- μας μιλάει εναντίον του Παναγιώτη Ψωμιάδη, του από ορισμένους αποκληθέντος «Νομάρχη-Ζορό» που ήταν έτοιμος να προασπίση τον Καραμανλή και τον Λαζόπουλο(δευτερευόντως) από κάθε κρύφια απειλή. Συνοψίζω τα κύρια σημεία:
1)ο Ψωμιάδης είναι εκφραστής τάσης «ψυχοπονιάρικης»(άλλο πάλι και τούτο) κατά του Μνημονίου.
2)υπάρχει τάση σύμφυτη μέσα στην ελληνική κοινωνία που προτάσσει μία ψεύτικη λεβεντοπατριωτική, θα λέγαμε, αντίσταση κατά του μνημονίου. Βέβαια, όλοι εμείς οι ορθολογισταί καταλαβαίνουμε πόσο χαζά είναι όλα αυτά.
3)οι πολιτικοί συνέβαλαν σε αυτές τις τάσεις, που απολυτοποιούν αφηγήματα ιστορικά, όταν όλοι ξέρουμε στην κατά τον Μποντριγιάρ «μετά το όργιο» εποχή του μεταμοντερνισμού ότι υπάρχει γνωσιολογικός σχετικισμός.
4)ακόμη και ο Αλαβάνος παριστάνει τον εθνικό απελευθερωτή, σαν τον Αντρέα πριν το ’81.
5)όλα αυτά είναι πάρα πολύ άσχημα, και δεν πρέπει η μάχη κατά του Μνημονίου να εκφυλιστεί σε αυτά, που είναι «βλαχομπαρόκ».
Όπως επιγραμματικώς αναφέρει ο σοφός δημοσιολόγος:
Γιατί μπορεί να τα έχουμε κάνει θάλασσα παντού σχεδόν αλλά βέβαια δεν μπορούμε να ανεχθούμε σε καμιά περίπτωση ότι κάποιοι άλλοι και δη ξένοι έχουν την ικανότητα, την τεχνογνωσία να μας επιβάλλουν ένα μοντέλο σωτηρίας που δεν ταιριάζει στις παγιωμένες… παραδόσεις μας. ( Πηγή. )
Βεβαίως, είναι αρκετά χρόνια που διαβάζω αυτού του τύπου τις απόψεις στον ελλαδικό Τύπο, από πολλά διαφορετικά πρόσωπα, με πολλές διαφορετικές παραλλαγές, με την ίδια στοχευμένη επιχειρηματολογία. Και κάποιοι φίλοι που μας διαβάζουν μπορεί να σκέφτονται κάτι σαν «μα θα ασχοληθούμε τώρα με ένα ασήμαντο εθνομηδενιστή φαφλατά του συρμού»; Το φαινόμενο είναι γενικευμένο, όμως. Η ασθένεια έχει επιδεινωθή. Και σε αυτές τις περιπτώσεις, χρειάζεται καυτηριασμός.

Η ψυχρή λογικότητα του αστικού κοινωνικοφιλοσοφικού συστήματος, η ταπεινή τρυφερότητα των Αγίων…(1)

29 Μαΐου, 2010

Όπως μας λέει ένας από τους κατά ευρεία παραδοχή μεγαλύτερους κοινωνιολόγους της εποχής μας, ο Goran Therborn, «Ο φασισμός είναι η αλήθεια ολόκληρης της προσπάθειας του αστικού Διαφωτισμού από την εποχή του Βάκωνα να απελευθερώσει τον άνθρωπο από τα δεσμά της προκατάληψης»*.  Και είναι ο φασισμός, διότι ο φασισμός ακριβώς εκφράζει την «αποθέωση» του αστικού ορθολογισμού και αστικού Λόγου, μέσα από την διαλεκτική των ιδεών του, που τον οδηγούν (αναπόφευκτα) στον «Μύθο» , όπως θα έλεγαν οι Αντόρνο/Χορκχάιμερ της σχολής της Φραγκφούρτης, που είναι, σίγουρα, από τα αξιολογότερα ρεύματα της ευρωπαϊκής ιντελλιγκέντσια.  Βεβαίως, μέσα στην ελλαδική κοινωνία, παρά το ότι μπήκε στην Ε.Ε.** ως «Η χώρα της Φιλοκαλίας»(η Γαλλία, μαζί και ο όψιμος Καμύ, διδάχθηκε πάρα πολλά από την Ορθόδοξη ρωσσική διασπορά, θυμηθείτε…), όπως έλεγε τότε η «Le monde», υπάρχουν κάποιοι διανοητές που θεωρούν, ότι ακόμη και σήμερα, παρά και όλα τα άκρως και πρωτοφανώς αιματοβαμμένα διδάγματα του  20ου αι., του«άθρησκου αιώνα μας» (Νικολάι Μπερντιάεφ, 1918), και παρά, τέλος, το ότι απέχουμε 5 αιώνες από τον Τορκεμάδα και την Ισπανία της «Ιεράς Εξέτασης», που ήταν ο «φόβος και ο τρόμος των αιρετικών»,  θεωρούν, λοιπόν, ότι πρέπει να επιστρέψουμε στον (αφηρημένο) Αστικό Διαφωτισμό, για να διορθωθούν , ω χαρά, όλα μας τα προβλήματα. Μάλιστα, όχι μόνο στην νοησιαρχία του Μεσαίωνα με κοσμική μορφή, δηλαδή την αποθέωση της διάνοιας, και της συλλογιστικής μεθόδου(«=ορθολογισμός), αλλά επίσης και στην «αστική ωφελιμιστική ηθική«.

J.S. Mill, πατέρας του σύγχρονου ωφελιμισμού

Τώρα, βέβαια, είναι ένα βασικό ερώτημα, πώς μπορείς να επιστρέψεις σε κάτι που έχει εξαπλωθεί ήδη από οργανικούς κ.α. διανοούμενους σαν την πανούκλα από μολυσμένους αρουραίους…; Πώς μπορείς να επιστρέψεις και να εμπεδώσεις κάτι που ήδη είναι, κατά την θαυμάσια ορολογία του Μάη του ’68 και συναφών κινημάτων, κυρίαρχη ιδεολογία και που προωθείται, λυσσωδώς σαν μια ακόμη επανάσταση «δαιμονισμένων», από τους «ιδεολογικούς μηχανισμούς του Κράτους» και τα ΜΜΕ;…… Λοιπόν;

(more…)

Το τέλος των μύθων του ελληνισμού και του ανθελληνισμού(μέρος α’)

5 Μαΐου, 2010

Ο Παύλος Ευδοκίμωφ γράφει στην «τρελλή αγάπη του Θεού», που διαβάζω τρεχόντως:

«Στην αδυναμία του Θεού αντιστοιχεί η αδυναμία του ανθρώπου. O Άγιος Παΐσιος ο Μέγας προσευχόταν για τον υποτακτικό του που είχε αρνηθεί τον Χριστό. Ο Κύριος του παρουσιάστηκε και είπε: «Δεν τo ξέρεις ότι μ’αρνήθηκε;» Όμως ο Άγιος δεν έπαυσε να λυπάται και να προσεύχεται ακόμα πιο έντονα για το μαθητή του, οπότε ο Κύριος του λέει: «Παΐσιε, με την αγάπη σου ταυτίστηκες μαζί μου…».

(more…)

Αρρενομανείς φοράδες: απάντηση στους «θηλυμανείς ίππους»!!!(α’ μέρος)

14 Μαρτίου, 2010

Ας ξεκινήσουμε με την καταγραφή κάποιων πραγματικοτήτων:

α)το φεμινιστικό κίνημα έχει εκτροχιασθή σε ικανό του μέρος. Για να μην μιλήσουμε για φεμινίστριες όπως η Αγία Οσ. Ξένη, που διεκδικούσε την ελευθερία στο να μην υπανδρευθή όποιον δεν θέλει, δηλαδή που την βλάπτει στην αρετή της, και την Αγία Αικατερίνη την πάνσοφο, που δεν υπανδρεύθηκε κανένα, διότι πληγώθηκε βαθύτατα από τον αποκλειστικό, θείο έρωτά της προς τον κάλλει Ωραίο Νυμφίο της -παρά τις πιέσεις των ευγενικής καταγωγής γονέων της-, ή την αυτοκράτειρα Θεοδώρα(ισότητα στον κολασμό της μοιχείας για τους άνδρες π.χ.), ας θυμηθούμε την Καλιρρόη Παρρέν, η οποία ήταν βαθιά Χριστιανή και ζητούσε όντως τα θεόσδοτα δικαιώματα για τις αδελφές της εν Χριστώ.  Κοντά στις μέρες μας, η κυρίαρχη ιδεολογία ζήτησε την ισοπέδωση των γυναικών και ανδρών και τις ήθελε στην παραγωγή. Επίσης, ζήτησε την εξομοίωση σε όλα τα άσχημα και από πλευρά ήθους ανάξια, δηλαδή την τεχνητή αρρενωπότητα. Όχι την ισότητα, αλλά την αντιπερσοναλιστική ισοπέδωση. Αυτά έγιναν αιτήματα και του φεμινιστικού κινήματος σε ικανό μέρος του…

(more…)

Η επιστροφή του «χυδαίου υλισμού» ως επιστήμης

6 Μαρτίου, 2010

Η επιστροφή του  «χυδαίου υλισμού» ως επιστήμης


Υπάρχει ένα  θέμα που με απασχολεί επί καιρό πολύ. Σε πολλές περιπτώσεις συγχρόνων «επιστημόνων»(«αμόρφωτων επιστημόνων», που είναι μάλλον πλεονασμός κατά Καστοριάδη) και «διανοητών», βλέπουμε ένα άκρως, χονδροειδές υλιστικό πνεύμα. Οι απριορισμοί, οι προκαταλήψεις εγγίζουν το επίπεδο του «ιδεολογικού κάλου».  Βεβαίως, όλοι γνωρίζουμε, ελπίζω, ότι ο «επιστημονικός υλισμός», καθώς και ο επιστημονισμός(scientism), που υπονοούν και τον «επιστημονικό αθεϊσμό», είναι ιδεολογίες που κατέπεσαν πολύ καιρό πριν, όπως, άλλωστε, και ο (αστικός ευρωπαϊκός) Διαφωτισμός από την «ρομαντική δημιουργική αντίδραση» του 19ου αι.. Συγκεκριμένα, για αυτό υπήρξε, όπως έχει ξαναγραφτεί πολλάκις, ομολογία του ιδίου του σκαπανέα(μαζί με τον Haeckel) του υλισμού των φυσικών επιστημών, βιολόγου και φιλοσόφου Hans Driesch(1867-1941): ο υλισμός, είπε τότε, κάπου στο δεύτερο τέταρτο του 20ου αιώνα, είναι μία θεωρία πλέον ξεπερασμένη. (more…)

Δύση και Χέρτσεν(2):αδιέξοδα της Δύσης, ορθολογισμός, επιφανειακότητα και η δυτική αντίδραση

3 Μαρτίου, 2010

Στο προηγούμενο, είπαμε για την Δύση και πόσο αυτή απογοήτευσε τον μέγιστο δυτικόφιλο φιλόσοφο Alexander Herzen. Πράγματι, αυτή ήταν πολύ μακρϋά από την ρωσσική αντίληψη.  Κύριο γνώρισμα της Δύσης είναι, για πάρα πολλούς μεγάλους, η επιφανειακότητα, η επιπολαιότητα(το ίδιο είναι). Αυτό συνήθιζε να το λέει ο μέγιστος της παρ’ημίν λογοτεχνίας και δοκιμιογραφίας, ο κυρ Φώτης Κόντογλου. Αλλά το έλεγαν και πάρα πολλοί άλλοι, μεταξύ των οποίων ο Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι στον συγγραφέα Μελχιόρ ντε Βογκέ. Αυτό το γνώρισμα έχει, όντως, ο ρηχός ρασιοναλισμός(«ορθολογισμός»).

(more…)

Όταν ο δυτικόφιλος Χέρτσεν ήρθε στην Δύση, δοκίμασε σκληρή απογοήτευση…

21 Φεβρουαρίου, 2010

…κι αμέσως αντιλήφθηκε πόσο περιορισμένο ήταν το αστικό πνεύμα των Ευρωπαίων.»

Και αμέσως παρακάτω:

«Στάθηκε αμέσως αντίθετος σ’αυτή την αστικοποίηση των δυτικών κρατών που ο ρώσος πάντα εμίσησε».

Το παράθεμα είναι από το κείμενο του Νικολάι Μπερντιάεφ «Ψυχολογία του ρωσικού μηδενισμού και αθεϊσμού» που περιλαμβάνεται στο εξαιρετικό «Ο χριστιανισμός και το πρόβλημα του κομμουνισμού» (εκδ. Σιδέρη, 1977, σειρά πειστήρια).

(more…)

Το συνεχές σκότωμα των… υλιστών προσωκρατικών φιλοσόφων

7 Φεβρουαρίου, 2010

Θα το έχετε παρατηρήσει, ίσως, ότι ορισμένοι όψιμοι ματεριαλιστές («υλιστές»), ευρωπαιοκεντρικοί(-ευρωλιγούρηδες, κατά Ζουράρι, δηλαδή, και βρυξέλληνες) ελληνόφωνοι, αναφέρονται στους προσωκρατικούς φιλοσόφους, θεωρώντας, ότι δικαιώνουν την δυτικότροπη κοσμοθεωρία τους.  Κατ’εξοχήν διάσημη περίπτωση είναι ο δυσφημιστής του Άγιου Όρους Βασίλης Αλεξάκης με το μυθιστόρημά του «μ.Χ.» όπου μας μιλάει για τους προσωκρατικούς φιλοσόφους εν αντιθέσει με την Ορθοδοξία.

Άλλη περίπτωση είναι ο «αρχαιολάτρης»- εκδότης Μ. Βερέττας, ας πούμε, που αυτοπαρουσιάζεται ως νεοεπικούρειος. Το πρόβλημα είναι, βέβαια, ότι ουδεμία σχέση είχε ο δύστηνος (και …ασκητικός, κατά το μάλλον!) Επίκουρος με τον υλιστικό ηδονισμό στον οποίον θέλουν να τον εμπλέξουν, όπως ουδεμία σχέση έχει ο ωφελιμισμός του J.S. Mill με την «απολαυή των αισθήσεων»(στα οικονομικά είχαμε την παραφροσύνη σε κάποιες διάσημες θεωρίες να την …μετράμε και σε μονάδες, δηλαδή utils…). Η πραγματική θεωρία αυτών των ανθρώπων είναι κάτι μεταξύ του ήσσονος εκείνου κηρυναϊσμού και σαρδαναπαλισμού, δηλαδή την θεωρία που… διατύπωσε επιγραμματικά ο Ασσύριος βασιληάς Ασσουρμπανιπάλ με το (ταφικό επίγραμμα) «Συ δε ώ ξένε, έσθιε, πίνε, αφροδισίαζε, τάλλα δ΄ούδεν» ή «ταύτ’έχω όσσ’έφαγον και εφύβρισα» .

Το θέμα είναι ανάξιο λόγου, αλλά το καθιστά άξιο λόγου, ότι το επαναφέρουν ορισμένοι που σφόδρα ανοηταίνουν και που μας επηρεάζουν, όπως κάποιος Α. Ασωνίτης που γράφει σχετικά στην «Βιβλιοθήκη» * της Ελευθεροτυπίας» της 05-02-2010. Μπορείτε να το βρήτε εδώ. (more…)