Και Λατινικά και Κοινωνιολογία

by

Πάνε αρκετά χρόνια από τότε η στήλη διάβαζε τους «Διχτάτορες», ένα έργο του μεγάλου λογοτέχνη του χώρου της μαρξιστικής αριστεράς Κώστα Βάρναλη, γραμμένο μέσα στην ιταλική φασιστική απειλή του Β’ Π.Π.
Στο βιβλίο του αυτό δίνει μια πλήρη –αν και σαφώς μονομερή- άποψη του τι ήταν οι εκπρόσωποι της «κοσμοκράτειρας Ρώμης», ξεκινώντας από μορφές όπως ο Κλαύδιος, περνώντας από τον Καλιγούλα και τον Λούκουλλο και φτάνοντας στις παρακμιακές εσχατιές, τον Κόμμοδο και τον Ηλιογάβαλο.

Είναι αναμφισβήτητο, και μέσα από τις σελίδες του βιβλίου αυτού ότι η αρχαία Ρώμη, με τους μεγάλους της ποιητές, φιλοσόφους, καλλιτέχνες, πολιτικό όραμα έχει επιδράσει πολλαπλά στην κατοπινή ιστορία. Ο μεγάλος Χριστιανός Γερμανός φιλόσοφος και ποιητής της πρώτης περιόδου του Ρομαντισμού Novalis θα γράψει στους «Στοχασμούς» του ότι ο πραγματικός πρόγονος της Γερμανίας είναι η αρχαία Ρώμη, κάτι που ασφαλέστατα το αντιληφθήκαμε τα τελευταία οκτώ χρόνια. Επίσης τα έργα του Σαίξπηρ, όπως ο «Ρωμαίος και Ιουλιέττα» εμπνέονται από κλασικούς Ρωμαίους τραγικούς και, γενικότερα, τα παραδείγματα είναι ατελείωτα. Ο λόγος γίνεται για την πρόσφατη απόφαση του Υπουργείου Παιδείας να καταργηθούν από το σχολικό έτος 2019-20 τα Λατινικά για τους μαθητές της Γ’ Λυκείου και στη θέση τους να εισαχθεί η Κοινωνιολογία.

Στον λεγόμενο «αριστερό προοδευτικό» χώρο, πάντοτε υπήρχε μια εκτίμηση στις ανθρωπιστικές σπουδές, η οποία εκδηλώθηκε στο παρελθόν και στην αντίσταση του εκπαιδευτικού κινήματος (2005-2011), στην οποία συμμετείχε και ο εν λόγω χώρος. Παραταύτα, υπάρχει ένα τμήμα του πολιτικού χώρου αυτού που ορμώμενη ίσως από μια αντίληψη περί προόδου που προώθησε ο αστικός διαφωτισμός του 18ου αιώνα θεωρεί τα λατινικά (αν όχι και τα αρχαία ελληνικά) νεκρές γλώσσες.  Αυτή η θεώρηση υπερσκελίζει συχνά την εκτίμηση προς τις ανθρωπιστικές σπουδές. Δεν πρέπει βέβαια να παραθεωρήσουμε και τα ζητήματα επαγγελματικής αποκατάστασης.

Η προσθήκη της Κοινωνιολογίας είναι κατά τη γνώμη της στήλης μια πολύ θετική εξέλιξη, αν και δεν έπρεπε να γίνει με αυτόν τον τρόπο. Η κοινωνιολογία προσφέρει εργαλεία θεώρησης και κατανόησης της κοινωνίας, των παθογενειών της, του κοινωνικού προβλήματος, και της υπέρβασής του.
Όλες αυτές οι σπουδές δεν παράγουν απορρόφηση, δεν παράγουν αποφοίτους που μπορεί να αξιοποιήσει η εγχώρια βιομηχανία και επιχειρηματικότητα, οπότε έχουν υποβαθμιστεί λόγω της οικονομοκρατικής θεώρησης που έχει επικρατήσει (θεσμικά μέσω των εκπαιδευτικών μεταρρυθμίσεων που προαναφέρθηκαν) και που θα είχε επικρατήσει ολοκληρωτικότερα και στην πράξη με υποχρηματοδοτήσεις και υπολειτουργία ή παύση λειτουργίας παρόμοιων σχολών, εάν δεν υπήρχε το φοιτητικό και το εν γένει εκπαιδευτικό κίνημα και η κοινωνική αντίθεση σε μεγάλο ποσοστό. Είναι χαρακτηριστικό ότι στη Θεσσαλονίκη δεν υπάρχει κανένα τμήμα (ή πρόγραμμα σπουδών) Κοινωνιολογίας!

Όμως η κοινωνιολογική γνώση και προβληματισμός είναι εντελώς απαραίτητα για κάποιο παιδί που ολοκληρώνει μια 12ετή κρατική εκπαίδευση. Δεν νοείται απόφοιτος Γενικού Λυκείου να ξέρει εξαιρετικά τι είναι η Αρχή Διατήρησης Ορμής και οι Δεσμοί Van der Waals και να μην έχει ιδέα τι είναι οι κοινωνικές δομές, το κοινωνικό ζήτημα, η αποξένωση και πιθανώς άλλες κοινωνιολογικές έννοιες με ιδιαίτερη εφαρμογή στην εποχή μας, όπως η «επιδεικτική σχόλη», η «αργόσχολη τάξη» (που προέρχονται από τον Αμερικανό κοινωνιολόγο Θορνστάιν Βέμπλεν).

H αντίληψη που επιβάλλει την περιθωριοποίηση αυτή είναι αυτή του «τεχνικού ανθρώπου», όπως θα έλεγε ο Ζακ Ελλύλ, που διαδέχθηκε τον αστό. Κατά την έκφραση του προ δικτατορίας Καραμανλή: «Δεν χρειαζόμαστε θεολόγους, αλλά γεωπόνους και μηχανικούς».
Τεχνοεπιστήμη χωρίς όμως ουσιαστική «ανθρωπιστική» κατάρτιση είναι αποδεδειγμένα συνταγή ολέθρου.
Στο δια ταύτα: αναστολή κάποιων ωρών θετικών ή τεχνικών επιστημών για την τριτοβάθμια, εισαγωγή της Κοινωνιολογίας στη θέση τους και διατήρηση των Λατινικών.

 

Σημ: Αναδημοσιεύεται από το φύλλο 1016 της εφ. «Χριστιανική»

Ετικέτες: , , , , , , , , ,

2 Σχόλια to “Και Λατινικά και Κοινωνιολογία”

  1. Αναστασία Says:

    Φιλαλήθη, καλησπέρα!

    Δεν το καταλαβαίνω αυτό με τα Λατινικά, προέρχονται, ή όχι απο την αρχαία Ελληνική γλώσσα μας;
    Προς τί η εκμάθησή τους;
    Πιστεύω ότι χωρίς να το ξέρουν οι Συριζαίοι κάναν κάτι καλό, απάλλαξαν τους μαθητές απο περιττή γνώση, κόπο και χρόνο.

    • philalethe00 Says:

      Αναστασία, καλημέρα!

      Πράγματι υπάρχει μια τέτοια εκδοχή που έχω ακούσει
      κι εγώ, όμως κατά τη γνώμη μου το ζήτημα βρίσκεται στα κείμενα.

      Δυστυχώς εάν κάποιος δεν γνωρίσει τη λατινική γλώσσα, δεν μπορεί να προσεγγίσει σε βάθος όλα τα κείμενα εκείνα, που θεωρούνται τόσο σπουδαία στην παγκόσμια λογοτεχνία.
      Βέβαια ένα άλλο ερώτημα είναι ο τρόπος προσέγγισης.
      Είναι χαρακτηριστικό πόσο αντιπαθητική ήταν η διδασκαλία των Αρχαίων για παιδιά του σχολείου με τους αρχικούς χρόνους, τα ανώμαλα ρήματα κ.λπ., κ.λπ., ερήμην των ίδιων των κειμένων.

      Καλό Σαββατοκύριακο και ευχαριστώ σε! 🙂

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.


Αρέσει σε %d bloggers: