Περί του “Phylax”

by

«Κοιτάξτε να δείτε, η τέχνη δεν αναπαριστά την πραγματικότητα. Και ευτυχώς. Διότι η λογική του έργου τέχνης είναι να δώσει νέους κώδικες, να βάλει τους ανθρώπους να σκέφτονται, να βάλει τους ανθρώπους να δουν και μια διαφορετική πλευρά(…).
Δηλαδή τι σημαίνει το χρώμα; Και μάλιστα ποιος καθορίζει ότι ο Σατανάς, αν υπάρχει, έχει κόκκινο χρώμα και δεν έχει άσπρο; (…) Καταρχάς στην ελληνική εικονογραφία υπάρχουνε άγγελοι με κόκκινα φτερά και κόκκινη κόμη. Διάβολοι είναι κι αυτοί;»

Τάδε έφη ο γνωστός καλλιτέχνης Κωστής Γεωργίου για το άγαλμα υπό το όνομα «Phylax» το οποίο αποκαθηλώθηκε βίαια από αγνώστου ταυτότητας «ακτιβιστές» στις 3.30 τη νύχτα την προηγούμενη Πέμπτη 18.01.2018, που απείλησαν κάτοχο παρακείμενης καντίνας να μην καλέσει τις αστυνομικές αρχές.
Γεγονός είναι ότι, εφόσον το άγαλμα τοποθετήθηκε σε πολύ εμφανές και περίβλεπτο σημείο στο Παλαιό Φάληρο από τον Δήμαρχο, θα έπρεπε να είχε ληφθεί σοβαρά υπόψη η άποψη των δημοτών, εάν εγκρίνουν αισθητικά και άλλως το συγκεκριμένο έργο, το οποίο αναπαριστά ένα άγγελο «φύλακα» της πόλης με έντονο κόκκινο χρώμα, με φτερά και ακαθορίστου σχήματος κεφάλι.

Εάν διερευνήσουμε κατά πόσο τα λεγόμενά του είναι αληθή, θα δούμε ότι πράγματι υπάρχουν στη βυζαντινή εικονογραφία και αγιογραφία του 14ου αιώνα, αλλά και άλλων εποχών, αναπαραστάσεις αγγέλων, λ.χ. των αγγελικών μορφών Σεραφείμ, με αποχρώσεις του κόκκινου, αν και ομολογουμένως όχι τόσο έντονες. Ο ίδιος καλλιτέχνης συχνότατα φιλοτεχνεί τα –διεθνή συχνά- εικαστικά έργα του με βάση το έντονο κόκκινο χρώμα.

Σε ό,τι αφορά τις περί τέχνης αντιλήψεις του, θα λέγαμε ότι πράγματι η τέχνη δεν αναπαριστά την πραγματικότητα, αλλά ταυτόχρονα οφείλει να «μιλάει» και σε κάποιον που δεν έχει εικαστική παιδεία. Όπως έλεγε ο ποιητής Μίλτος Σαχτούρης, του οποίου τα ποιήματα ήταν έντονα υπερρεαλιστικά και «ακαταλαβίστικα», η πρώτη συλλογή «Λησμονημένη» (1945) συγκίνησε έντονα κάποιον ηλικιωμένο που του έδωσε να τη διαβάσει ο οποίος δεν είχε βγάλει καν το Δημοτικό Σχολείο, επειδή «του θύμησε την πρώτη του αγάπη».

Ποια όμως θα έπρεπε να είναι μια σωστότερη στάση ενός Χριστιανού απέναντι σε όλα αυτά; Καταρχάς οπωσδήποτε υπάρχουν πολλά αγάλματα που βανδαλίζονται σε όλη την Ελλάδα. Κάποιες φορές ορισμένοι «αντιεθνικιστές» βρίσκουν καλό να βανδαλίσουν αγάλματα ηρώων του Κυπριακού Αγώνα και άλλων παρόμοιων.

Δεύτερον, ας αναφέρουμε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα: ως γνωστόν τα αγάλματα των ειδώλων συμμετείχαν κατά ένα τρόπο στο μαρτύριο των Αγίων. Ο άγιος Γεώργιος αναφέρεται πως «ανάγκασε» κάποιο είδωλο των 12 θεών να μιλήσει και να πει πως το ίδιο δεν είναι θεός και άρα δεν πρέπει να λατρεύεται. Η Παλαιά Διαθήκη αναφέρει απερίφραστα ότι οι εθνικές θεότητες στην πραγματικότητα ήταν πονηρά πνεύματα.

Όπως αναφέρει όμως και ο Φιλέλληνας και Φιλορθόδοξος συγγραφέας Λαυρέντιος Γκέμερεϋ («Η Δύση της Δύσης»), στην Ορθόδοξη Κωνσταντινούπολη του Μ. Κωνσταντίνου και εξής, παρά το ότι είχαν υποστεί αμέσως πιο μπροστά διωγμούς τριών αιώνων, είχανε πλήθος από ειδωλολατρικού χαρακτήρα γλυπτά, αγάλματα, τα οποία οι ίδιοι οι Χριστιανοί και ο Χριστιανός αυτοκράτορας είχαν επιλέξει για να κοσμούν την πόλη.
Μεταξύ αυτών ήταν και το περίφημο Χρυσελεφάντινο άγαλμα του Ολυμπίου Διός, το οποίο ο αυτοκράτορας Θεοδόσιος Α’, ο οποίος είχε καθιερώσει τον Χριστιανισμό ως «επίσημο θρήσκευμα» της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας (27/02/380), πήρε από τον ειδωλολατρικό ναό της Ολυμπίας και μετέφερε στο παλάτι του στην Νέα Ρώμη-Κωνσταντινούπολη.

Οι ιστορικοί της εποχής μιλούν έτσι για το πώς οι Χριστιανοί στη νέα πρωτεύουσα αγκάλιασαν τα εν λόγω γλυπτά κ.λπ. ως έργα τέχνης και πολιτισμού. Μήπως λοιπόν κάτι έχει αλλοιωθεί στην πορεία;

Advertisements

Ετικέτες: , , , ,

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

w

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: