«Ο άνδρας να είναι όπως ο σουλτάνος, ενώ η γυναίκα όπως ο βεζύρης…»(1)

by

Ο π. Κ. Μπέης γράφει συχνά-πυκνά στην εφ. «Ελευθεροτυπία» και ενίοτε αστοχεί και μάλιστα πάρα πολύ, με αστικό φωταδιστικό, ιδιαίτατα, τρόπο. Έτσι, ενώ παληότερα αναπαρήγαγε και επεσώρευσε τας δεινοτέρας των συκοφαντιών για τον λογιώτατο και πολέμιο της Οθωμανοκρατίας Γεώργιο Γεννάδιο τον επιλεγόμενο για την άκρα παίδευσή του Σχολάριο, τώρα μας μιλά για το πώς τάχα είναι η Ορθοδοξη Εκκλησία* …ανδροκρατική. Ειλικρινά, νόμιζα, ότι τόσο καιρό που τα αναμασάνε αυτά διάφοροι αγράμματοι κονδυλοφόροι, θα είχαν καταλάβει το λάθος και το αστόχημά τους. Αλλά, «σαν να μην έχουνε ποτέ τους τελειωμό τα πάθια και οι καημοί του κόσμου» Εμείς τα έχουμε γράψει ήδη πολλάκις(ποιος «ακούει» είναι το ζητούμενο), αλλά ας πούμε δύο λόγια επιπλέον, μάλλον αρμόζει στην περίσταση…

1)Εν κόλποις της Εκκλησίας, υπήρξαν και αναδείχθηκαν πάρα πολλές Αγίες με τεράστια παιδεία. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα και πάρα πολύ γνωστό είναι αυτό της «Μεγαλομάρτυρος» Αικατερίνης -η οποία, αν δούμε την εικόνα της, απεικονίζεται χωρίς καλυμμένη την κόμη της, κάτι που κάτι μας λέει για το αν είναι επικαιρικό και ιστορικό το του Παύλου περί καλυμμένης της γυναικείας κόμης. Στους Αγίους αποδίδονται αρκετά επίθετα: άλλοτε εκφράζουν την ευλάβειά τους(λ.χ. θεόφρων, θεσπέσιος), άλλοτε τα αγιοπνευματικά τους χαρίσματα(μυροβλήτης),  άλλοτε δε τα ιδιώματα και γνωρίσματα του προσώπου τους. Έτσι, λοιπόν, και στην Αγία Αικατερίνη, την διαβιώσασα επί χρόνων παγανιστικών και, σήμερα θα λέγαμε, δικτατορικών, πριν οι Χριστιανοί μάρτυρες καθιερώσουν με την παθητική τους Αντίσταση την ελευθερία της συνείδησης, η εκκλησιαστική συνείδηση και υμνογραφία -που έχει φύση θεόπνευστη, ανήκει στην Ιερά Παράδοση- απέδωσε το επίθετο και την προσφώνηση «η πάνσοφος»:

“Αύτη πάσαν παιδείαν Ελληνικήν και Ρωμαΐκήν άκρως εγγυμνασθείσα, Ομήρου τε και Βιργιλίου του Ρωμαίων μεγίστου Ποιητού, Ασκληπιού τε και Ιπποκράτους και Γαληνού των Ιατρών, Αριστοτέλους τε και Πλάτωνος, Φιλιστίωνός τε και Ευσεβίου των Φιλοσόφων και όση Ρητορική εφευρέθη τω κόσμω, ου μην δέ, αλλά και πάσαν λέξιν γλωσσών μεμαθηκυία, εις έκπληξιν έφερεν ου μόνον τους ορώντας αυτήν, αλλά γε και τους ακούοντας περί της φήμης και σοφίας και παιδείας αυτής.”


Συνεπώς, τουλάχιστον, η αντίληψη αυτή που ήθελε τις γυναίκες απαίδευτες είναι παντελώς ξένη προς την Ορθοδοξία.

Παρ’όλ’αυτά, δεν είναι τελείως ξένη προς μέρος της αρχαιοελληνικής προγονικής μας σκέψης. Αν διαβάσετε το κείμενο του εξαίρετου εθνικού ιερέα Πλουτάρχου(1ος αι. μ.Χ.) που οι Χριστιανοί αντιγραφείς κατέταξαν στα «Ηθικά» και που επιγράφεται «Γυναικών αρεταί», θα δήτε, ότι αναφέρεται στο ότι, όσον αφορά την αρετή της γυναίκας, δεν έχει την ίδια γνώμη με τον Θουκυδίδη, η οποία είναι: «καθάπερ το σώμα και τούνομα της αγαθής γυναικός οιόμενος δειν κατάκλειστον και ανέξοδον». Και συνεχίζει «ημίν δε κομψότερος ο Γοργίας φαίνεται, κελεύων μη το είδος αλλά την δόξαν είναι πολλοίς γνώριμος της γυναικός». Δηλαδή, ο πιο «φεμινιστής«, που ήταν ο Γοργίας, θεωρούσε, ότι η δόξα της γυναίκας, η φήμη των κατορθωμάτων της, και όχι η ίδια, η μορφή της, έπρεπε να κυκλοφορεί εκτός σπιτιού. Βεβαίως, και άλλοι, όπως η Ιεραρχία του Χριστιανισμού της Δύσης, ως η εν Macon Σύνοδος του Παπισμού, διακήρυξε «mulieres esse homines«, δηλαδή ακόμη και οι γυναίκες είναι άνθρωποι! Ίσως, βέβαια, χρειάστηκε να κάνη αυτήν την διακήρυξη, διότι «ο φιλόσοφος του Μεσαίωνα είναι ο Αριστοτέλης»**, και ο Αριστοτέλης θεωρούσε, ότι οι δούλοι και οι γυναίκες δεν έχουν ανθρώπινη φύση, όπως δεν (πρέπει να) έχουν και πολιτικά δικαιώματα…

*δηλαδή η μόνη που υπάρχει 🙂
**η φράση ανήκει στον αείμνηστο Ευάγγελο Παπανούτσο, και αντλείται από το βιβλίο του «τα μέτρα της εποχής μας». Σκεφτείτε, σας παρακαλώ, αν θέλετε, και αν βάσει αυτού του χαρακτηριστικού, μπορούμε να εντάξουμε και την καθ’ημάς Ανατολή στο τόπο του «Μεσαίωνα»
Advertisements

Ετικέτες: , , , , , , , , , ,

13 Σχόλια to “«Ο άνδρας να είναι όπως ο σουλτάνος, ενώ η γυναίκα όπως ο βεζύρης…»(1)”

  1. 4_0 Says:

    Χριστός Ανέστη, αδελφέ.

    Νομίζω πως είσαι πολύ άδικος με τον Αριστοτέλη.

    ‘φύσει μὲν οὖν διώρισται(όλως διάκριτα, αντίθετα) τὸ θῆλυ καὶ τὸ δοῦλον ἐν δὲ τοῖς βαρβάροις τὸ θῆλυ καὶ τὸ δοῦλον τὴν αὐτὴν ἔχει τάξιν. αἴτιον δ’ ὅτι τὸ φύσει ἄρχον οὐκ ἔχουσιν, ἀλλὰ γίνεται ἡ κοινωνία αὐτῶν δούλης καὶ δούλου.’
    ΑΡΙΣΤ. Πολιτικά 1252a1–1253a39

  2. philalethe00 Says:

    @4_0
    Αληθώς ο Κύριος ανέστη!!!!!!!!!!! 🙂
    Αγαπητέ, είναι προφανές, ότι αυτό που λέει ο Αριστοτέλης είναι διαφορετικό από αυτό που υπονοείς. Σου επισημαίνω δε, ότι έχω λάβει την πληροφορία και από το έργο της Β.Μεταλληνού «Η γυναίκα στην καθ’ημάς Ανατολή»… Θα βοηθούσε να μας κάνης μίας μετάφραση-απόδοση στο παρατιθέμενο κείμενο. Σε περιμένω… Καλως μας ήρθες… Και πολλές ευχές!!!

  3. 4_0 Says:

    Χριστός Ανέστη, αδελφέ.

    Αν και νομίζω πως είναι περιττή η μετάφραση, ας γίνει όπως θέλεις με μια μικρή προσθήκη 2-3 αράδων τα οποία προηγούνται αυτών που μετέφερα αλλά ‘φωτίζουν’ νομίζω αρκετά το θέμα μας:
    ‘… ἄρχον δὲ φύσει καὶ ἀρχόμενον διὰ τὴν σωτηρίαν. τὸ μὲν γὰρ δυνάμενον τῇ διανοίᾳ προορᾶν ἄρχον φύσει καὶ δεσπόζον φύσει, τὸ δὲ
    δυνάμενον [ταῦτα] τῷ σώματι πονεῖν ἀρχόμενον καὶ φύσει
    δοῦλον, διὸ δεσπότῃ καὶ δούλῳ ταὐτὸ συμφέρει.
    φύσει μὲν οὖν διώρισται τὸ θῆλυ καὶ τὸ δοῦλον… ἐν δὲ τοῖς βαρβάροις τὸ θῆλυ καὶ τὸ δοῦλον τὴν αὐτὴν ἔχει τάξιν. αἴτιον δ’ ὅτι τὸ φύσει ἄρχον οὐκ ἔχουσιν, ἀλλὰ γίνεται ἡ κοινωνία αὐτῶν δούλης καὶ δούλου.’
    ΑΡΙΣΤ. Πολιτικά 1252a1–1253a39

    ‘…Το ίδιο επίσης συμβαίνει και στα πλάσματα, που από τη φύση τους είναι γεννημένα να κυβερνούν, και για εκείνα που υπακούουν. Γιατί εκείνο που μπορεί, χάρη στην ευφυΐα να προβλέπει τι θα γίνει, είναι από τη φύση αρχηγός και κυρίαρχος.
    Το άλλο που μπορεί, χάρη στη σωματική του δύναμη, να εκτελεί μονάχα (όσα πρέπει) είναι υπήκοος και δούλος από τη φύση του.
    Γι’ αυτό κι ο κύριος κι ο δούλος έχουν τα ίδια συμφέροντα.
    Από τη φύση επομένως η γυναίκα κι ο δούλος είναι αντίθετα…
    Στους βαρβάρους, η γυναίκα κι ο δούλος ανήκουν στην ίδια κατηγορία. Ο λόγος αυτού του φαινομένου είναι ότι δεν έχουν, όπως είναι φυσικό, άρχοντες, κι η κοινωνία τους αποτελείται από δούλους και δούλες ….’

    Φανερό είναι λοιπόν πως ο Αριστοτέλης δεν εξισώνει δούλο-γυναίκα .
    Αλλά εγώ έκανα αυτό που μου είπατε, τώρα η σειρά σας!
    Σε ποιο σημείο ο Αριστοτέλης μιλά για τη γυναίκα έτσι όπως εσείς γράφετε;;
    Που ο Αριστοτέλης λέει ότι η γυναίκα δεν έχει ανθρώπινη φύση;;

  4. philalethe00 Says:

    @4_0
    Αληθώς ανέστη…! Αγαπητέ μου αδελφέ, από την αγάπη σου προς τον Αριστοτέλη, που και εγώ έχω μαζί με εκτίμηση, δεν πρέπει να συγχέης τα πράγματα… 🙂 Αυτό που λες δεν αναιρεί αυτό που γράφω, το οποίο είναι:
    «ο Αριστοτέλης θεωρούσε, ότι οι δούλοι και οι γυναίκες δεν έχουν ανθρώπινη φύση, όπως δεν (πρέπει να) έχουν και πολιτικά δικαιώματα…»
    Με άλλα λόγια, αυτό που λέω δεν αναιρεί αυτό που λες εσύ…!

    Αν θες, μπορώ να σου δώσω κάποιες ακριβείς παραπομπες. Προς το παρόν, δες την ακριβή παραπομπή από το βιβλίο που σου σημείωσα παραπάνω:
    «…Ο μεγάλος Σταγειρίτης σοφός,ο Αριστοτέλης, δεν θεωρεί τη γυναίκα άνθρωπο. Έξω από την τάξη των ανθρώπων, έλεγε, υπάρχουν Δ Ύ Ο άλλες τάξεις: των δούλων και των γυναικών.»(σ.13)
    Νομίζω, λοιπόν, ότι είναι σαφές, πως συμφωνεί με αυτό που ισχυρίζομαι παραπάνω. Βρήκα και κάποιες άλλες παραπομπές από κάποιες εργασίες, αλλά λόγω ειδικής ασφάλειας του εγγράφου-pdf-, δεν αντιγράφονται…
    Σε χαιρετώ!

  5. 4_0 Says:

    Δε μπορεί από τη μία να λέει ότι η γυναίκα κι ο δούλος είναι αντίθετα κι ότι μόνο οι βάρβαροι τους εξισώνουν κι από την άλλη να λέει πως η γυναίκα δεν έχει ανθρώπινη φύση! Λάθος κατάλαβες αυτά που λέει ο Αριστοτέλης!
    Το κείμενο από το βιβλίο που παραθέτεις είναι άνευ σημασίας και αφού δεν έχει παραπομπή σε κείμενο του Αριστοτέλη το θεωρώ, αυθαίρετο !
    Να βρεις σε ποιο σημείο ο Αριστοτέλης λέει αυτά που λες. Έτσι είναι το σωστό, νομίζω!

  6. philalethe00 Says:

    @4_0
    Αγαπητέ, νομίζω, ότι βγάζεις τα συμπεράσματα που εσύ επιθυμείς, έστω με κάλλιστες προθέσεις. Δεν δικαιώνεται με ψέμματα η πανθομολογούμενη τεράστια μεγαλοσύνη του Αριστοτέλη. Το πρόβλημα είναι, ότι οι άνθρωποι δεν καταλαβαίνουν, ότι ο Αριστοτέλης έγραψε στην περίοδο την παλαιοδιαθηκική, οπότε τα πράγματα ήσαν διαφορετικά. Την ελευθέρωση της γυναίκας ή μάλλον και της γυναίκας, την έπραξε ο Χ ρ ι σ τ ό ς μας, μαζί με αυτή των δούλων, των αιχμαλώτων, των τυφλών, των φτωχών κλπ.
    Αφού επιθυμείς παραπομπές, δες στην εργασία την μεταπτυχιακή αυτή:
    http://invenio.lib.auth.gr/record/109591/files/gri-2009-1962.pdf
    Σου μεταφέρω μία σύνοψή της:
    «Στην παρούσα εργασία το θέμα που αναπτύχθηκε ήταν η άποψη του Αριστοτέλη σχετικά με το θέμα της δουλείας και της γυναίκας. Το θέμα αυτό είναι δύσκολο, οι ερμηνείες είναι σίγουρα πολλές και σ’ αυτό συμβάλλουν και οι αντιφάσεις που ο ίδιος ο φιλόσοφος υποπέπτει. Αυτό έχει να κάνει με τη φύση του ανθρώπου που δεν είναι δυνατό κάποιος να είναι απόλυτος με αυτή. Ο Αριστοτέλης πιστεύει πως οι άνθρωποι διαχωρίζονται σε αυτούς που έχουν το ψυχικό σθένος και τη λογική και από την άλλη οι φύσει δούλοι που χρειάζονται καθοδήγηση. Τις γυναίκες ο Αριστοτέλης δεν τις ταυτίζει με τους δούλους αλλά τους δίνει ένα δευτερεύοντα και αυστηρά οικιακό ρόλο.«
    Ό,τι ακριβώς γράφω και εγώ, με άλλη διατύπωση. 🙂

  7. 4_0 Says:

    Άντε, να μου παρέθετες τη μεταπτυχιακή αυτή, όπου από το κομμάτι που μετέφερα κι εγώ ο κύριος αυτός βγάζει τα δικά του συμπεράσματα(μας λέει ότι η γυναίκα είναι κάτι μεταξύ δούλου κι ελεύθερου!!!), να το προσπεράσω και να τελειώσει η κουβέντα!
    Αλλά εσύ απ’ότι κατάλαβα μου λες ότι με ψέμα προσπαθώ να δείξω ότι ο Αριστοτέλης ΔΕΝ ΑΦΑΙΡΕΙ ΤΗΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΦΥΣΗ από τη Γυναίκα όπως μας λέτε εσείς και μέσες άκρες μου λες ότι λέω ότι να’ναι, οτι βγάζω τα δικά μου συμπεράσματα, ε, δεν είναι σωστό εκ μέρους σου!
    ………………………………
    “είπερ τι διαφέρειν πρός τό τήν πόλιν είναι σπουδαίαν καί τούς παίδας είναι σπουδαίους καί τάς γυναίκας σπουδαίας. αναγκαίον δέ διαφέρειν. αι μέν γάρ γυναίκες ήμισυ μέρος τών ελευθέρων, εκ δέ τών παίδων οι κοινωνοί γίνονται τής πολιτείας.”

    Δλδ
    ‘Αν μας ενδιαφέρει να είναι σπουδαία η πόλη, πρέπει καί τα παιδιά να είναι σπουδαία καί οι γυναίκες σπουδαίες. Κι αυτό πρέπει να μας ενδιαφέρει, αφού οι γυναίκες είναι ο μισός αριθμός των ελευθέρων, ενώ από τα παιδιά προέρχονται οι πολίτες.’
    ΠολιτικάΑ 1260b

    ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΜΙΣΟΣ ΑΡΙΘΜΟΣ ΤΩΝ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ . & –

    Αλλά δε μου το κάνατε πρώτη φορά αυτό! Και σχετικά με τις κλοπές αλλά και με την ‘Αριστερή-Μαρξιστική κλίση’ που έχουν πάρει αρκετοί Ορθόδοξοι Χριστιανοί πάνω-κάτω τα ίδια μου κάνατε!
    Δεν πειράζει, εγώ πάντως σας τα είπα… όπως και θα σας τα ξαναπώ ευκαιρίας δοθείσης και αν μου το επιτρέπετε!

    Χριστός Ανέστη, αδελφέ.

  8. philalethe00 Says:

    @4_0
    Αληθώς ανέστη!
    Αγαπητέ, μην παρεξηγείς κάποιες φράσεις. Λέω, ότι κάποιοι νεοκλασσικιστές φραγκεμένοι προσπαθούν με ψέμματα να υποβαθμίσουν την αλήθεια και να ξαναστήσουν τους αρχαίους ημών προγόνους εις αποκλειστικήν περίβλεπτον θέσιν, μιλώντας παράλληλα για ……σκοταδισμό της Ορθοδοξίας. Καλό είναι, λοιπόν, οι νόον έχοντες κατά τι παραπάνω να μην επαναλαμβάνουμε τα ίδια πράγματα.
    Νομίζω, ότι στο θέμα του …μαρξισμού και της «κλοπής» που επιτάσσει ο Θεός και δέχονται καθολικά οι Πατέρες, τα πράγματα είναι πιο καθαρά. Εδώ έχουμε να κάνουμε με τις γνωστές υπαρκτές αντιφάσεις του αριστοτελικού έργου, που κάπως θολώνουν το τοπίο, πράγμα που δεν αλλάζει, όμως, γενικά, νομίζω, τα όσα είπαμε παραπάνω.
    Αν θέλεις, δες και τούτο το παράθεμα που εντόπισα και θα τα ξαναπούμε οσονούπω… 🙂 :
    (Πολιτικά, Α΄, 5 (1254b 12-15)): «Το αρσενικό είναι από τη φύση του ανώτερο από το θηλυκό, το πρώτο εξουσιάζει και το δεύτερο εξουσιάζεται. Το ίδιο πρέπει να ισχύει και για όλους τους ανθρώπους».

  9. AGAPH AGGELIKH Says:

    Φ.
    ΣΕ ΘΑΥΜΑΖΩ…
    ΚΑΙ ΛΕΩ………ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΛΕΕΙ—>»….ΘΑΥΜΑΣΤΑ ΤΑ ΕΡΓΑ ΣΟΥ ΚΥΡΙΕ»

    ΤΟΣΗ ΕΥΣΤΡΟΦΙΑ ΚΑΙ ΤΟΣΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ!!!!!!!!!!! 🙂

    εγώ είμαι η χαζούλα του συμπαντος!!!!!!!!!!!!

    ΣΥΓΝΩΜΗ….! 🙂

  10. philalethe00 Says:

    @AGAPH AGGELIKH
    Υπερβολές! Αλλωστε, ο Κύριος «τα μωρά του κόσμου τούτου εξέλεξεν, ίνα τους σοφούς καταισχύνη», ώστε να συγχύζεται και ο βιταλιστής, ποθών την δύναμη(άλλο πάλι και τούτο 😀 ), Νίτσε…

  11. AGAPH AGGELIKH Says:

    ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ………..
    ΑΛΛΑ ΔΕΝ ΥΠΕΡΒΑΛΛΩ.

    ΒΙΤΑΛΙΣΤΗΣ??????ΤΙ ΣΗΜΑΙΝΕΙ? 🙂

    VITA=ZWH
    EXEI KAPOIA SXESH TO la vita?{italisti?}

    • philalethe00 Says:

      Όχι ιδιαίτερη… Είναι μία ολόκληρη φιλοσοφία. Έχει να κάνει με την ζωτική δύναμη που βρίσκεται στον άνθρωπο, στο σώμα του, και της οποίας ο Λόγος είναι μόνο ένα μικρό τμήμα της. Ο Νίτσε είναι αυτός που πρωθεί τον Διαφωτισμό ως τις έσχατες συνέπειές του όπως ο Μαξ Στίρνερ είναι αυτός που προωθεί τον Δυτικό Αναρχισμό ως τις έσχατες λογικές συνέπειές του. Και δυστυχώς, αυτές οι συνέπειες είναι συγκλονιστικά κακές. Ο προτεστάντης θεολόγος Jurgen Moltmann το είπε τέλεια, όταν έγραφε κάπου, ότι στον 19ο αιώνα είχαμε τον «θάνατο του Θεού», ενώ στον 20ο τον «θάνατο του ανθρώπου»…!!!
      Χριστός ανέστη, χαρά μου…

  12. agapi aggeliki+ Says:

    ΑΛΗΘΩΣ ΑΝΕΣΤΗ …ΧΑΡΑ ΜΟΥ!!!!!!!!!!!!! 🙂

    ΕΙΔΕΣ ΤΙ ΕΙΠΕΣ=ΖΩΤΙΚΗ ΔΥΝΑΜΗ!
    ΖΩΤΙΚΗ=ΔΕΝ ΣΗΜΑΙΝΕΙ=ΔΙΝΕΙ ΖΩΗ?!!!?

    ZWH=LA VITA-

    POU TA EXEIS MATHEI OLA AYTA BRE FILALETHE MOU?!
    POTE PROLAVES?
    SE THAUMAZW…… 🙂

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: